Eski Erzurum evlerinde kapıdaki misafirin cinsiyetini de belli eden tokmaklar ile kapıların geleneksel örtüsü "tırhış" unutulmaya yüz tutarken, yerlerini ise çeşitli seslerde çalan ziller ile dürbün ve kamera sistemlerine bıraktı.
Erzurum evlerinde yıllarca kullanılan ve eve gelen misafirin cinsiyetinin öğrenilmesini sağlayan tarihi kapı tokmaklarının yerini zamanla çeşitli seslerde çalan ziller aldı.
Kapıların geleneksel örtüsü "tırhış" ise yerini dürbün ve kamera sistemlerine bıraktı.
Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Felsefe Tarihi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hacı Ömer Özden, kapıların dıştan gelen tehlikelere, yabancılara karşı evi koruma amaçlı olduğunu ifade ederek, kapıların ahşaptan çelik kapılara kadar uzun bir değişim yaşadığını belirtti.
Tırhışların ev kapılarının dışına takıldığını ve örtü görevi gördüğünü dile getiren Özden, "Eskiden Erzurum evlerinde dürbün, kamera gibi sistemler olmadığından tırhış kullanılırdı. Erzurum'un dürbünüdür tırhış. Geleneksel kapı sisteminin dış örtüsüdür. Tırhışlar eskiden ahşaptan yapılırdı. Evin yapısına göre sanat eseri olan tırhışlar da olurdu. Eski ahşap tırhışlar zamanla yerini boncuklu tırhışlara bıraktı. Tırhış Erzurum'a özgü bir ev aracıdır. Bu sistem günümüzde değişti, artık dürbünler var" dedi.