İlk temas

Türkiye'nin Suriye sınırında Rus savaş uçağını düşürmesinin ardından Rusya ile üst düzeyde ilk temas, dün Belgrad'da AGİT Konferansı'nda kuruldu. Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Rus mevkidaşı Sergey Lavrov ile biraraya geldi. Son ana kadar iptal ihtimaline karşı endişeyle beklenen görüşmenin gerçekleşmesi ve yaklaşık 40 dakika (ne kısa ne uzun) sürmesi, 'ilişkilerin yeniden tesisinde iyi niyet' mesajı olarak algılandı. İki bakanın ortak açıklamadan kaçınması ise 'hâlâ uçak düşürme olayında uzlaşmaz noktaların bulunduğu' şeklinde yorumlandı.

Temas sonrası ilk açıklama Çavuşoğlu'ndan geldi. Görüşmede iki tarafın da düşüncelerini dile getirdiğini aktaran Çavuşoğlu, "Elbette olayın sıcaklığı halen devam ediyor. Teslim ettiğimiz pilot için de başsağlığı diledik" diye konuştu. Tarafların farklı düşüncelerde ve pozisyonlarda olmasının son derece doğal olduğunu kaydeden Çavuşoğlu, şöyle devam etti: “Ama tüm bunları samimi bir şekilde birbirimize aktardık. Açıklıkla konuştuk. Bugüne kadar ortaya atılan iddialar var. Bu konulardaki karşılıklı cevaplarımız da vermiş olduk. Netice itibariyle bugünkü toplantı bence diyalog kanallarının açık olması, farklı düşünsek de aramızdaki diyaloğun devam etmesi bakımından önemli bir toplantı oldu."

Daha ilk görüşmede tüm sorunların aşıldığını, söylemenin gerçekçi olmayacağını dile getiren Çavuşoğlu, olayın sıcaklığının devam ettiğini ancak karşılıklı görüşmelerin önemli olduğunu vurguladı. Çavuşoğlu, "İki taraf da tırmandırmayı istemiyor. İlişkileri tekrar düzeltmek istiyor ama farklı düşüncelerimiz, pozisyonlarımız var. Eminim duygusallık geçtikten sonra aklı selim kazanır ve ilişkilerimizi tekrar o eski günlerine götürürüz" ifadelerini kullandı.

Rusya'nın gerilimi tırmandırmaya devam etmesi durumunda ne tür tedbirler alınacağının sorulması üzerine Çavuşoğlu şu cevabı verdi: "Bugüne kadar Rusya'nın bize karşı aldığı kararlara da karşılık vermedik. Sabırla ilişkilerin düzelmesini bekliyoruz ama ömür boyu da böyle gitmeyeceğini bilmemiz lazım" şeklinde konuştu.

Başbakan Ahmet Davutoğlu ise, görüşmenin önemli olduğuna değinerek, “Ancak daha önemlisi olan sorunlar ne kadar büyük olursa olsun ve psikolojik boyutlu olan söylem tansiyonu ne kadar yükselmiş olursa olsun köklü devlet geleneğine sahip iki ülkenin yetkililerinin bu sorunları yüz yüze konuşarak çözecek iradeyi göstermeleridir" dedi.

Görüşme sonrası bir açıklama yapan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, “Türk Bakan, Türkiye Cumhurbaşkanı'nın açıkladığı adımları bir kez daha doğruladı. Tüm normlar çiğnenerek bizim uçağımızın düşürüldüğü ilk günden itibaren söylediklerimizi doğruladık." dedi.

Lavrov, “Çavuşoğlu'ndan yeni bir şey duymadık. Çavuşoğlu, Türkiye Cumhurbaşkanı ve Başbakanı'nın kamuoyunda dile getirdiği yaklaşımları teyit etti" dedi. Türkiye-Suriye sınırını kapatma meselesinin de ABD Dışişleri Bakanı John Kerry ile yaptıkları görüşmede ele alındığını söyleyen Lavrov, “ABD'li bakan, benimle aynı fikirde olduğunu söyledi. Sınırın daha önceden kapatılması gerektiğini kabul etti. Kürtler, IŞİD ile mücadelede olduğu gibi sınırın kapatılması konusunda da müttefikimiz durumunda. Bu konuda bir anlayış oluştu" değerlendirmesini yaptı.

Önceki gün AGİT Dönem Başkanı ve Sırbistan Dışişleri Bakanı İvitsa Daçiç ile görüşmesinin ardından olduğu gibi dün de Türkiye-

Suriye sınırının kapatılmasının gerekliliğine vurgu yapan Lavrov, “Sınırın kapatılması ancak havada ve karada faaliyet gösteren tüm tarafların çabalarını birleştirmesiyle mümkün olabilir" dedi. ABD'de de sınırın kapatılması yönünde bir anlayış olduğunu belirten Lavrov, Suriye sınırının kuzeyinin kapatılması konusunda henüz net eylem planlarının belirlenmediğine vurgu yaptı.