İstanbul’un gizli hafızası: Erhan Erken’in anlatımıyla Aşir Efendi Caddesi’nin unutulan hikayesi

İSTANBUL’UN İLİM VE HAFIZA MERKEZİ

Babası Mustafa Efendi’nin vefatının ardından bu kültürel mirası devralan Şeyhülislam Aşir Efendi, Bahçekapı’daki o meşhur köşeyi tutarak babasından kalan kitapları buraya taşıdı. Bununla da yetinmeyen Aşir Efendi, çocukluğundan itibaren büyük bir titizlikle biriktirdiği kendi kitaplarını da bu koleksiyona ekledi. Kurulan vakıf sayesinde söz konusu köşe, kısa sürede İstanbul’un en önemli ilim ve hafıza merkezlerinden biri haline geldi.

Zamanla bu kültür mirası kuşaktan kuşağa aktarıldı. Aşir Efendi’nin oğlu Hafid Efendi de kendi kitaplarını bu raflara ekleyerek koleksiyonu daha da zenginleştirdi. Böylece küçük bir bina, üç neslin biriktirdiği devasa bir ilim dünyasına dönüştü.

Ancak Erhan Erken’in anlatımıyla, zaman bu yapıya da acımasız davrandı. 1914 yılında, savaşın gölgesinde kütüphane boşaltıldı. Kitaplar başka bir yere taşınırken, Aşir Efendi ve ailesinin mezarları da farklı bir hazireye nakledildi.

Bugün Aşir Efendi Caddesi’nin köşesinde, o büyük kütüphaneden geriye yalnızca bir bina ve bir dükkan kaldı. Erken, kitapların ise hala Süleymaniye Kütüphanesi’nde, Aşir Efendi ve ailesinin isimleriyle yaşamaya devam ettiğini vurguladı.