Nükleer enerjide tarihi eşik geçildi: Akkuyu’da dev prova başladı

Türkiye Cumhuriyeti tarihinin tek kalemde yapılan en büyük yatırımı olan Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nde (NGS) tarihi bir dönüm noktasına ulaştı. 1. Ünite'nin kalbi niteliğindeki reaktör basınç kabına, gerçek nükleer yakıtla aynı ağırlık ve tasarıma sahip 163 temsili yakıt demeti yüklenmeye başlandı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, yıl sonuna kadar santralden ilk elektrik üretiminin gerçekleştirileceğini müjdeledi.

Reaktörün Kalbinde Dev Prova: 163 Temsili Yakıt Yükleniyor

Mersin’in Gülnar ilçesinde yapımı hızla devam eden Türkiye'nin ilk nükleer güç santrali Akkuyu’da, inşaat aşamasından üretim aşamasına geçişin en kritik kilometre taşı başarıyla tamamlandı. 1. Ünite reaktör binasında, gerçek yakıt yüklemesinin birebir provası niteliğini taşıyan operasyon başlatıldı.

Bu kapsamda, gerçek nükleer yakıtla tamamen aynı ölçü, ağırlık ve geometrik özelliklere sahip 163 adet temsili nükleer yakıt demeti, yakıt yükleme makinesi aracılığıyla reaktör kalbine sırasıyla yerleştiriliyor. Bu kritik operasyon sayesinde:

Sistemlerin mekanik uyumu

Yakıt yükleme makinelerinin hassas taşıma yetenekleri,

Reaktörün birincil devresindeki hidrolik özellikler test ediliyor.

Bu sürecin hatasız tamamlanmasının ardından, santralin güvenli çalışmasını tescilleyecek olan soğuk ve sıcak test aşamalarına geçilecek.

Akkuyu’dan İlk Elektrik Ne Zaman Gelecek?

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, nükleer santraldeki son durumla ilgili net bir takvim verdi. Bakan Bayraktar, "Yıl sonuna kadar santralden ilk elektrik üretimini gerçekleştirerek Türkiye’nin nükleer enerjide yeni bir döneme geçmesini hedefliyoruz. Sıfır emisyonlu, kesintisiz ve çevre dostu nükleer enerjiyi, ülkemizin enerji sepetindeki en güçlü kaynaklardan biri haline getireceğiz" diyerek 2026 yılı bitmeden ilk ünitenin devreye alınacağını ilan etti.

Akkuyu Türkiye’nin Enerji İhtiyacının Ne Kadarını Karşılayacak?

Yaklaşık 20 milyar dolarlık devasa bir bütçeyle "Yap-Sahip Ol-İşlet" (BOO) modeline göre yükselen Akkuyu NGS, teknik özellikleri ve güvenlik altyapısıyla dünyanın en modern tesisleri arasında yer alıyor.

Reaktör Tipi: Rus tasarımı, en ileri güvenlik standartlarına sahip 3+ Nesil VVER-1200 basınçlı su reaktörü (PWR).

Kapasite: Her biri 1200 MW gücünde toplam 4 üniteden oluşacak. Tam kapasiteye ulaştığında 4.800 MW kurulu güce sahip olacak.

Üretim Gücü: 4 ünite de tamamen devreye girdiğinde (2028 yılı sonu hedefiyle), yılda ortalama 40 milyar kilovatsaat (kWh) elektrik üretecek. Bu üretim, Türkiye'nin toplam elektrik ihtiyacının yaklaşık %10'unu tek başına karşılamaya yetecek.

Güvenlik Duvarı: Yapısal tasarımı; 9 büyüklüğündeki depremlere, tsunamiye, fırtınalara ve hatta 20 tonluk bir uçağın doğrudan çarpma etkisine dayanabilecek fiziki bariyerlerle donatıldı.

Sinop, Trakya ve SMR Teknolojisi Kapıda

Türkiye’nin nükleer enerji vizyonu yalnızca Akkuyu ile sınırlı kalmıyor. Akkuyu'da elde edilen mühendislik ve işletme tecrübesi, yeni projelerin de önünü açıyor. Bakanlığın uzun vadeli projeksiyonuna göre, Sinop ve Trakya’da kurulması planlanan yeni nükleer güç santrallerinin yanı sıra, esnek ve hızlı konumlandırılabilen Küçük Modüler Reaktörler (SMR) de üretim portföyüne dahil edilecek. Nihai hedef; 2050 yılına kadar Türkiye’nin nükleer kurulu gücünü 20.000 megavata ulaştırarak enerjide tam bağımsızlığı kalıcı kılmak.