Savaş neden durdu kimse bilmiyor

ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik saldırıları durdurma kararının ardında hangi gerekçelerin bulunduğu tartışılmaya devam ediyor. ABD basınında yer alan haberlere göre, Başkan Yardımcısı JD Vance ile üst düzey askeri yetkililer, azalan mühimmat stokları, olası sivil kayıplar ve çatışmanın daha geniş bir savaşa dönüşme riski nedeniyle kapsamlı operasyonlara karşı uyarılarda bulundu. Beyaz Saray ise bu iddiaları reddederek, Trump'ın diplomatik çözümü öncelediğini ancak gerektiğinde tüm askeri seçenekleri değerlendirmeye devam ettiğini açıkladı.

İKİNCİL VE ÜÇÜNCÜL SONUÇLAR TEZİ

Yetkililer, toplantıdaki danışmanların çoğunun, Trump'ın talimatı doğrultusunda "daha büyük bir saldırı düzenlenebileceğini ancak ABD Başkanı'nın olası ikincil ve üçüncül sonuçları da düşünmesi gerektiğini" dile getirdiklerini savundu. ABD Beyaz Saray İletişim Direktörü Steven Cheung, açıklamasında Trump'ın "diplomatik çözümü tercih ettiğini ancak İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki tutumunu sürdürmesi halinde her seçeneği değerlendirdiğini" belirtti. Wall Street Journal (WSJ) gazetesinin haberine göre isimleri paylaşılmayan ABD'li yetkililer, cephanenin azalması endişesiyle saldırıların ertelendiğini öne sürdü. Söz konusu yetkililer, Trump'ın buna rağmen saldırı talimatı verebileceğini ifade etti. Trump, konuya ilişkin WSJ'ye yaptığı açıklamada, "Dünyada herkesten çok, ihtiyacımız olandan çok fazla mühimmatımız var" ifadelerini kullanarak iddiaları yalanladı. Trump, ilerleyen saatlerde Axios’a yaptığı açıklamada ise “İran’a yönelik saldırıları müzakerelere bir şans daha vermek için durdurduk. İran ile çok kapsamlı görüşmeler yürütüyoruz. Eğer sonuç vermezse çok güçlü askeri operasyonlara geri döneceğiz" ifadelerini kullandı.

VURACAK HEDEF KALMADI AÇIKLAMASI

Bunun ardından, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'nın (CENTCOM), Hürmüz Boğazı çevresindeki bombalama harekatının etkinliğinin üst sınırına ulaştığı, daha fazlasının "hedeflerin çoğunun tükendiği" gerekçesiyle durdurulmasını tavsiye ettiği öne sürüldü. Axios'a konuşan iki kaynağa göre, CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper'ın, ABD Başkanı Donald Trump'a Hürmüz çevresini daha fazla bombalamaya gerek olmadığını önerdiği, bu önerinin Başkan'ın cuma günü İran'a yönelik saldırıları durdurma kararını etkilediği iddia edildi. Kaynaklara göre Cooper, saldırıların Tahran'ın ticari gemileri hedef alma kabiliyetini "önemli ölçüde zayıflattığını" ve tam ölçekli bir çatışmaya dönüşmeden devam eden saldırıların stratejik bir amaca hizmet etmeyeceğini belirtti.

DİPLOMASİYE ZAMAN TANIDI İDDİASI

ABD'nin Birleşmiş Milletler (BM) Daimî Temsilcisi Mike Waltz ise Trump'ın diplomasiye daha fazla zaman tanımak amacıyla İran'a yönelik saldırıları durdurduğunu açıkladı. Trump'ın şimdilik gerilimi tırmandırmaktan vazgeçip vazgeçmediği sorusuna yanıt veren Waltz, NBC'ye yaptığı açıklamada, bu kadar ileri gitmeyeceğini belirterek Başkan'ın tüm seçenekleri masada tuttuğunu dile getirdi.

MÜZAKERELER İÇİN KOŞULLAR OLUŞMADI

İran ordusundan bir sözcü pazar günü yaptığı açıklamada, Tahran'ın Trump’ın kararına yanıt olarak bölgedeki misilleme saldırılarını durdurduğunu ifade etti. Saldırılara ara verilmesi, yaklaşık iki haftadır devam eden günlük ABD bombardımanlarının ve karşılıklı misillemelerin ardından gerçekleşti. Bu durum, haziran ayında sağlanan ateşkesin fiilen bozulmasına yol açmıştı. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ile mesaj alışverişinin devam ettiğini ancak müzakereler için gerekli koşulların şu anda mevcut olmadığını belirterek, Washington'ı askeri eylemleriyle diplomasiyi baltalamakla suçladı. Bekayi, ülkesinin önceliğinin müzakerelere girmekten ziyade egemenliğini savunmak olduğunu söyledi.

GEMİLER DURDURULDU

İran'dan yapılan açıklamada "Umman'daki görüşmelerde, Hürmüz Boğazı'nın açık tutulması önerisini reddettik" denildi. Öte yandan İran devlet televizyonuna konuşan bir İranlı yetkili, önceki gece saatlerinde Hürmüz Boğazı'ndan geçmek isteyen altı geminin durdurulduğunu ifade etti. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı ise ablukada 17 ticari geminin rotasının değiştirildiğini açıkladı.

Kimse bana neyi satıp satmamamız gerektiğini söyleyemez

• ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun, ABD'nin Türkiye'ye F-35 satışına karşı çıkması konusunda, "Kimse bana kime neyi satıp satmamamız gerektiğini söyleyemez. Türkiye büyük bir müttefikimiz" açıklamasını yaptı. Trump, Washington'dan Michigan'a giderken uçakta basın mensuplarının gündeme ilişkin sorularını yanıtladı. Trump, Netanyahu'nun, Türkiye'ye F-35 savaş uçaklarının satılmasına karşı çıktığını anımsatan bir muhabirin sorusunu yanıtladı. ABD Başkanı, "Türkiye benim için harika bir müttefik olmuştur. O (Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan) benim dostumdur. Kimse bana kime neyi satıp satmamamız gerektiğini söyleyemez. Türkiye büyük bir müttefikimiz" dedi. Trump, Türkiye ile İsrail arasındaki sorunların herkes tarafından bilindiğini ifade etti. Ankara ziyaretinin çok iyi geçtiğini belirten Trump, "Türkiye harika ve çok güçlü bir ülke. Muhteşem bir orduları var, çok büyük ve güçlü bir ordu. Bir sürü harika teçhizata sahipler" dedi.

ABD halkı savaştan bıktı

• ABD'de yapılan ankete göre, halkın yaklaşık yüzde 80’i, ABD-İran Savaşı'nın Donald Trump yönetiminin beklentisinden daha zorlu geçtiğini düşünüyor. CBS News ve YouGov tarafından 22-24 Temmuz tarihlerinde yürütülen ankette, katılımcılara ABD'nin İran politikasına yönelik görüşleri soruldu. Buna göre, katılımcıların yüzde 57'si ABD'nin İran ile çatışmasından "bıkkınlık" duyduğunu, yüzde 58'i "belirsizlik", yüzde 36'sı "karamsar", yüzde 19'u ise "iyimser" hissettiğini aktardı. Katılımcıların yüzde 76'sı, ABD ile İran arasındaki savaşın Trump yönetiminin "beklediğinden daha zorlu geçtiği" görüşünü belirtirken, yüzde 20'si "beklendiği gibi seyrettiğini", yüzde 4'ü ise "beklenenden daha kolay" geçtiğini ifade etti.

Pentagon’dan İran savaşı güncellemesi

• ABD Savaş Bakanlığı (Pentagon), hafta sonu ABD-İran savaşıyla ilgili resmi savaş kayıpları veri tabanını güncelleyerek 140'tan fazla yaralı askeri ekledi. Savunma Kayıp Analiz Sistemi, "7 Temmuz'dan itibaren" ölen ve yaralanan personel için "Denizaşırı Operasyonlar" olarak etiketlenen yeni bir kayıp kategorisi tanıttı. Güncellenen veri tabanına göre, savaşın "Destansı Öfke Operasyonu" olarak bilinen önceki aşamasında resmi bilanço 14 hayatını kaybeden asker ve 400'den fazla yaralı olarak açıklandı. Güncellenmiş verileriyle birlikte Pentagon'un yeni rakamları, ABD'nin 28 Şubat'ta İran'a karşı başlattığı savaştan bu yana 18 ABD askerinin öldüğünü ve 624'ünün yaralandığını gösteriyor.

Dünya

ABD'den Batı Şeria kararı: Resmi personelinin seyahatini geçici olarak kısıtladı

Dünya

İran’dan ABD’ye Hürmüz Boğazı resti: 'Teklifi reddettik diplomatik duruşumuz değişmeyecek'

Dünya

Katil Netanyahu'da suikast korkusu: İran kaynaklı kaynaklı güvenlik endişeleri nedeniyle İsrail'den gizlice ayrıldı

Dünya

Trump'tan 'Türkiye iyi bir müttefik' vurgusuyla F-35 çıkışı: Kimse bana ne satacağımı söyleyemez