Finansal 15 Temmuz planı

Türkiye 2028’e zor bir patikadan gidiyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a içeriden ve dışarıdan kurulan ihanet üçgeni açık açık kendini gösteriyor. Londra fonları, eski devlet aklı, yerli sermaye baronları, Narkoterör örgütü PKK’nın ve FETÖ Terör örgütünün içeride kalan unsurları Türk Devletine operasyon çekmeye başladılar.

İBB operasyonunda ortaya çıkan fonlar üzerinden kurulan medya ağı, içerideki yeni sermaye oluşumları, yurt dışına göz kırpmalar destek istemeler ile fon operasyonunu beraber okumamak olanları tam olarak anlamamanıza neden olur. Cumhur İttifakı’na karşı siyasi hazırlık yapanların hedefi sadece mevcut iktidarı yıkarak devletin millileşen kontrolünü tekrar ele geçirmek değil, devletin yeni duruşunun devamlılığını sağlayan mekanizmaları ele geçirerek Türkiye Yüzyılı’ndaki yükselişe mani olmaktır.

ARINMA HERKESİ KAPSAYACAKTIR

Yeni Dünya düzenindeki rolümüze uygun bir iç temizlik yapılmaya başlandı, bu arınma iktidarın ve muhalefetin içinde görünen ama uzantısı dışarıda olan herkesi kapsayacaktır. FETÖ/PKK ve benzeri yapılanmalarla bağlantısı olan siyasi, ekonomik ve bürokratik uzantılar için temizlik yapılmak zorundadır ve yapılacaktır. Bu gayri meşru yapıların paralarının yaklaşan seçimlerde kullanılmayacağına, siyasi hayatın bu kadar maliyetli olduğu ortamda yeni kurulan partilerin ihtiyaçlarını bağışlar ve fedakar üyeler üzerinden sağlandığına kim inanır? İstanbul borsası milyonlarca vatandaşımızın yatırım alanı; aileleri ile milyonlarca kişinin hayal kurduğu, yarınları adına birikim yaptığı finansal bir mecra.

DERİN FETÖ VE PKK İZLERİ

2000- 2013 döneminde bugüne göre çok daha dar, yabancı ağırlıklı bir piyasa vardı. dunya.com

2013 sonu itibarıyla aktif yatırımcı sayısı yaklaşık 1,1 milyon civarındaydı. Bunun neredeyse tamamı (yüzde 99,3) yerli, yalnızca yüzde 0,7’si yabancıydı.

dunya.com.tr

Hisse senetlerinin yüzde 66’sı yabancı yatırımcıların elindeydi. 2026 itibarıyla toplam yatırımcı (tüm enstrümanlar) 39 milyona yakın, bakiyeli olanlar 13 milyon civarı, aylık aktif işlem yapanlar ise 2,27 milyon civarında. Borsa İstanbul yatırımcı sayısı bir çok halka arz sonrası yaklaşık 6,9 milyon. (yüzde 99,5 yerli).

Portföy değerinde ise yerli payı yüzde 67, yabancı payı yüzde 33 civarı. Gezi olayları sonrası sürekli azalan bir yabancı yatırımcı sayısı görünmektedir. Son dönemde artan yerli sayısına rağmen hâlâ portföy büyüklüğü olarak yabancı hakimiyeti devam etmektedir.

borsagundem.com.tr

Piyasada 10 milyon TL üzeri portföye sahip 30-32 bin kişi, hisse portföyünün bazı dönemlerde yüzde 90’a yakın kısmını elinde tutuyor. 1 milyon TL altındaki 6,5 milyon kişinin toplam portföyü yalnızca 441 milyar TL. Fon olayının ne kadar büyük olduğunu anlamamız için bu sayılar önemli. 28 Ağustos’tan bu yana şirketlerin toplam piyasa değerinden kabaca 5 trilyon TL silindi. Satış önce ilgili hisselerde başladı, sonra likidite ihtiyacı yüzünden daha sağlam hisselere de yayıldı. Bazı fon ve muhataplarında derin FETÖ/PKK izleri görünmeye başladı.

Aslında FON krizi beklenen tarihten önce ortaya saçıldı, yapılan hazırlıklar olası seçim öncesi içindi. 800 milyar civarı bir fon hasarı üzerinden 5 trilyonluk borsa hasarı oluşturulması derin bir finansal kriz havası yaratılması tam da enflasyonla mücadele güç kazanırken ve faiz indirimi öncesine gelmesi tesadüf gibi görünmüyor.

PİYASADA DEDİKODUYLA İŞLEM YAPIYORLAR

2020 pandemi sonrası farklı piyasa arayışında olan, aşırı risk almayı seven arkadaşlar piyasanın ne olduğunu anlamadan kriptocu oldu ve memleketin milyarlarca lirası nerede olduğu belli olmayan yabancı diyarlara gitti. Ekim 2025’te toplam kripto piyasa değeri kabaca 4,2–4,3 trilyon dolardan 2,0–2,1 trilyon dolara indi. Benzer durum 2022 yılında da yaşanmış yine aynı miktar hesaplardan uçmuştu. Bugün MKK verilerine göre lisanslı Türkiye platformlarında Eylül 2026’da 172,61 milyar TL, bakiyeli yatırımcı sayısı yaklaşık 3,46 milyon kişi. Bugüne kadar en az bir kez işlem yapan kişi 5,6 milyon. tspb.org.tr

forbes.com.tr

Cüzdanlarda, yurt dışı borsalarda veya zincir üzerinde tutulan varlıklar büyük ölçüde bu sayıların dışındadır. forbes.com.tr

Türkiye’nin yıllık kripto işlem hacmi yaklaşık 200 milyar dolar.

Piyasalarda yatırım yapanlara hangi kriterlere bakıyorsunuz diye sorsanız alınacak cevap aynıdır. Milyonlarca dolarlık piyasada dedikoduyla işlem yapıyorlar. Sonuç hüsran olunca piyasalara ve iktidara kızarak eve dönüyorlar. Ama milli sermaye yavaş yavaş yok oluyor. Sermaye piyasasında bugün olanlar “endeksi bir süre tutmak”la aşılmaz. Fiyatın gerçek alıcı-satıcıyı yansıtması, manipülasyonun cezası ve yatırımcının parasını kurallı şekilde geri alabilmesi için kanuni düzenlemeler gerekir.

PİYASA YAPISI DEĞİŞMELİ

Sorunlu fonları ve bağlantılı sığ hisseleri tasfiye aşamasında uzun süre elde tutmak piyasada karmaşa yaratabilir. Bu hisselerin mevcut firma sahipleri tarafından son 6 ay kapanış ortalamalarından geri almaları sağlanmalı. Piyasadaki gerçek fiyat oluşumu emrin görünür, derinliğin gerçek, açığa satış/kredi/teminat zincirinin şeffaf olduğu yerde sağlanabilir. Bir fonun sığ hissede aşırı payı, fiili dolaşımın büyük kısmını tek elde toplaması yasak olmalı.

Endeks oluşumu gözden geçirilmeli. Dolaşımı ince, hacmi şişirilmiş kağıtların BIST 30/50’ye girmesi engellenmeli. Açığa satış, ödünç, kredili işlem ve teminat kabul listesi daha iyi denetlenmeli. Denetimi “sonradan operasyon”dan “erken uyarı”ya çekmek gerekir. Olağan dışı getiri, düşük fiili dolaşım ve aynı grup fonların çapraz alımı otomatik kırmızı bayrak olmalı. Yaptırımlar hızlı ve orantılı olmalı, işlem yasağı, kazanç müsaderesi, lisans iptali hemen verilmeli. Sahiplik eşiği, fiili dolaşım tanımı, fon pay açıklamaları ve ilişkili taraf işlemleri uluslararası standartta netleşmeli. Halka açıklık yüzde 50 üzerine çıkamamalı mevcut durumda bu oran üzerinde olan firmalara geri alma zorunluluğu getirilmeli.

Kısa formül likiditeyi koru, sahte fiyatı koruma; cezayı geciktirme, kuralı sürpriz yapma. Güven, açıklamayla değil, birkaç yıl boyunca bozulmayan kuralla geri gelir. Reform “Suçluları yakaladık” ile bitmemeli; piyasa yapısı değişmeli. Aksi halde bir grup kapanır, başka bir grup aynı modeli kopyalar.