Aktaş'a göz yumuldu

Enerji Bakanı Cumhur Ersümer'in Türkmenistan ziyareti öncesi giderayak açıkladığı Aktaş Elektrik'e el konulması kararı zihinleri bulandırdı. Enerji Bakanlığı'nın, İstanbul'un Anadolu yakasının elektrik dağıtım işlerini yürüten Aktaş şirketine el koyması bundan sonra ne olacak sorusunu gündeme getirdi. Yaklaşık 10 yıldır İstanbul'un Anadolu yakasının elektrik işlerini yürüten Aktaş'ın, imzalanan imtiyaz sözleşmesi gereği yapması gereken birçok yatırımı yapmadığı, bunun yanısıra Başbakanlık Teftiş Kurulu'nun 8.8.1997 tarihli raporuna göre, devlete olan 23 trilyon liralık borcunu ödemediği belirtildi. Aktaş'ın kamu yararına çalışmadığı gerekçesi ile dava açan ve Danıştay'ın Aktaş'a el konulmasına yönelik kararın alınmasına neden olan Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) yetkilileri, Enerji Bakanlığı'nın neden Danıştay'ın bir ay önce tebliğ ettiği kararın uygulanma süresi olan 1 aylık sürenin son gününde kararı uygulamasının düşündürücü olduğunu belirterek, bakanlığın Aktaş'ın usülsüz uygulamalarına bugüne kadar göz yumduğunu söyledi. Enerji Bakanlığı'nın, EMO'nun 14.10.1998 tarihinde Aktaş'la imzalanan imtiyaz sözleşmesinin iptaline yönelik açtığı davanın ilk aşaması olan yürütmeyi durdurma kararının alınmasını uygulamaya koyması gecikmiş bir uygulama olarak değerlendiriliyor.

Bu arada, EMO yetkilileri, Danıştay'ın Aktaş'la ilgili yürütmeyi durdurma kararını bundan bir ay önce Enerji Bakanlığı'na tebliğ ettiğine dikkat çekerek, bakanlığın kararın tebliğ edildiği gün yapması gereken "Aktaş'a el koyma" uygulamasını, kararın uygulanma süresi olan 1 aylık sürenin son gününe bırakmasının düşündürücü olduğu söylediler. Öte yandan, bakanlığın kararı uyarınca şirket yönetiminin değiştirilerek, yönetime TEAŞ ve TEDAŞ'tan atama yapılacağı açıklamasının çelişkili olduğunu belirten EMO yetkilileri, yönetimin değiştirilmesinin değil, şirketin yönetimden tamamen el çektirilmesinin gerektiğini ifade ettiler. AKTAŞ Elektrik ile ilgili esas karar Danıştay 10. Dairesi tarafından 2 Kasım`daki oturumunda ele alınacak.

Aktaş'ın, imzalanan imtiyaz sözleşmesi gereği aboneye iyi hizmet vermek, alt yapı çalışmaları yapmak ve yeni yatırımları yapmamak bir çok taahhütünü yerine getirmediği belirtilirken, Başbakanlık Teftiş Kurulu'nun 8.8.1997 tarihli raporuna göre, devlete olan 23 trilyon liralık borcunu ödemediği öğrenildi. Yaklaşık 2 sene önce tespit edilen böyle bir borç varken borcun halen ödenmemiş olması karşısında yetkililerin sessiz kalması tepkiyle karşılandı.

1975 yılında kurulan Aktaş Elektrik 1989 yılında özel bir yasayla İstanbul Anadolu yakasının elektrik iletim, dağıtım ve ticaretini 30 yıl süre ile (2019'a kadar) üstlendi. Sermayesinin yüzde 14.8'i halka açık olan şirketin en büyük ortağı yüzde 40 ile Ar Holding. Şirketin diğer ortakları yüzde 15 ile TEAŞ, yüzde 5 ile Tes-İş Sendikası. En büyük ortak olan Ar Holding, Artam ailesine ait. Şirketin Yönetim Kurulu Başkanlığı'nı Atilla Artam yapıyor. Devir sözleşmesinin hazırlandığı dönemde Başbakan Turgut Özal, Enerji Bakanı da Fahrettin Kurt'tu. Enerji Bakanlığı ile Aktaş arasındaki devir sözleşmesinin imzalandığı 24 Kasım 1989'daki Başbakan da Yıldırım Akbulut'tu. Aktaş'ın toplam abone sayısı 1 milyon 400 bin kişi. Şirket 1998 yılında 328.4 milyon dolarlık net satış gerçekleştirdi. Aynı yıl şirketin brüt satış kârı 17.6 milyon dolar, esas faaliyet kârı da 4.5 milyon dolar oldu. Elektrik Mühendisleri Odası Aktaş aleyhine "vatandaşlardan yoğun şikayet geldiği, söz verdiği yatırımları yapmadığı, abonelerden haksız para topladığı" iddialarıyla Danıştay'da dava açmıştı.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yönetimine el konulması kararlaştırılan AKTAŞ Elektrik Ticaret A.Ş.'nin yöneticilerinin Ankara'ya gittiği öğrenildi. Genel Müdür Kadir Başeğmez ile diğer şirket yöneticileri, Bakanlık yetkilileri ile görüşmek üzere Ankara'ya gittiler. Borsa Başkanlığı, şirketin hisse senedinin sırasını 6 Eylül 1999'da geçici olarak kapatmıştı. Şirketin hisseleri, halen borsada işlem görmüyor.

Devlet Bakanı Yüksel Yalova, Danıştay'ın görevlendirmeye ilişkin yürütmeyi durdurma kararına bağlı olarak Aktaş Elektrik Ticaret A.Ş'nin yönetimine el konulması üzrerine,"Türkiye bir hukuk devleti ise hukuk devletinin en önemli kurumlarından biri olan yargı organının kararına da, yürütme saygı duymalıdır" dedi. Bakan Yüksel Yalova ayrıca, Anayasa değişikliği sonrasında da, özelleştirme işlemlerinin devam edeceğini bildirdi.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın, İstanbul'un Anadolu Yakası elektrik dağıtımını üstlenen AKTAŞ Elektrik Ticaret A.Ş'nin yönetimine el koymasını değerlendiren Elektrik Mühendisleri Odası Antalya Şube Başkanı Ali Cesur, Uzan gurubuna bağlı olan ve bölgenin elektrik imtiyaz sözleşmesini alan KEPEZ Elektrik T.A.Ş'nin de sorgulanmasını isteyerek, bu şirketin imtiyaz sözleşmesinin devlet tarafından gözden geçirilmesini istedi. Antalya TEDAŞ İşletme Müdürlüğü'nün, KEPEZ Elektrik T.A.Ş'ye devri konusunun Danıştay 10'uncu Dairesi'nde beklediğini belirten Cesur, Antalya'da elektrik sıkıntısının had safhada olduğunu savundu.

------- ARA BASLIK ------------------