Bütün köy bu fabrikaya ortak: Market raflarına, hatta Amerika'ya gitti

Karasu ilçesi Paralı köyünde fındık üreticileri, ürünlerini doğrudan kabuklu şekilde satmak yerine köy bünyesinde işlemek amacıyla güçlerini birleştirdi. Kurulan Kırsal Kalkınma Kooperatifi bünyesinde, Doğu Marmara Kalkınma Ajansı’nın desteğiyle önce kırma, ardından kavurma tesisi hayata geçirildi. Yaklaşık 5 yıllık planlı çalışma neticesinde 20 farklı üründen oluşan geniş bir ürün yelpazesine ulaşıldı. Elde edilen fındık ürünleri Sakarya, Kocaeli ve Düzce gibi çevre illerindeki yerel zincir marketlerin raflarında yerini alırken, yürütülen faaliyetler sayesinde köyde yaşayan kadınlara da sezonluk ve sürekli çalışma imkanı oluşturuldu. Yıllık bin ton fındık üretim kapasitesine sahip köyde neredeyse her vatandaşın üretimin bir kısmında yer alıyor.

Öte yandan, Dubai çikolatasının gündemde olduğu dönemde, ’Sakarya Çikolatası’ adıyla ürünün Amerika’ya ihraç edildiği ifade edildi. Tüm köyün çabaları ile devam eden bu süreç sayesinde üretilen ürünün katma değerinin doğrudan üreticide kalması hedefleniyor.

"Fındık üreticileri için bir model"

Yapılan çalışmanın kırsal kalkınma açısından örnek bir teşkil ettiğini vurgulayan Doğu Marmara Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Mustafa Çöpoğlu, "Sakarya’nın Karasu ilçesinde Paralı köyünde, yaklaşık 100’ün üzerindeki üretici kendi aralarında bir kooperatif kuruyor. Adı da Kırsal Kalkınma Kooperatifi. Burada üreticiler fındığını hasat ettikten sonra doğrudan kabuklu bir şekilde tüccara satmak yerine ’kendi köyümüzde katma değerli hale getirelim, nihai değer olarak marketler de tüketiciye ulaştıralım’ düşüncesiyle bir ekip kurmuşlar. Tabii hepsi bir anda olmadı. Önce kırma tesisi kuruldu, arkasından kavurma tesisi oluştu" dedi.

Bu sürecin 5 yıldır devam ettiğini aktaran Mustafa Çöpoğlu, "Yaklaşık 20 ayrı üründen oluşan bir ürün yelpazesi var. Sakarya, Kocaeli ve Düzce’deki yerel zincir marketlerde bu ürünler satılmakta. Fındığı hasat ettikten sonra tüccara satmak yerine tüketiciye kadar aradaki bütün işlemler burada yapılıyor. Ürün katma değerli hale geliyor. Katma değerde bu köyümüze kalıyor. Burada yaklaşık sezonsal olarak değişmekle beraber ortalama 12 kadın çalışanımız var. Sistem sürekli büyüyor. Sisteme de, kooperatife de yeni üyeler katılıyor. Buradaki üretim kapasitesi ve çeşidi de sürekli artıyor. Fındığı yüksek katma değerli şekilde, nihai tüketiciye de ulaştıracak şekilde burada hazırlanıyor. Bütün süreçler burada yönetiliyor ve tamamlanıyor. Dolayısıyla burada istihdam var. Ayrıca üretici, fındığını doğrudan tüccara verip, fındık kırma fabrikaları gibi diğer işlemlerden geçirmek yerine bütün o üretim süreçleri burada yapılıyor. Dolayısıyla bu, fındık üreticileri için bir model aslında" diye konuştu.

"Şu an emekliyoruz ama daha ilerileri hedefliyoruz"

2013 yılında başlayan yolculuğu ve elde edilen başarıyı aktaran Kuzey Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Özgür Uğur, "Biz 100 yıldır bu topraklarda yaşıyoruz, 100 yıldır fındık üreticisiyiz. Fındık için bir şey yapma, fındığa bir şeyler katma, yöreye faydalı olma gereği hissederek, istihdam oluşturma isteğiyle, aslında bölgemize hizmet etmek arzusuyla 2013 yılında bu işe başladık. 2013 yılında kantarı emanet alarak başladığımız bir iş. Bugün şükür bu noktalara geldik. Bugün tabii şu an emekliyoruz, daha ilerileri hedefliyoruz. Yakın bölgemizin çeşitli marketlerine sevkiyat ve internet sitemiz üzerinden satışlarla hayatımızı devam ettiriyoruz" şeklinde konuştu.

"Sakarya çikolatamız Amerika’ya gitti"

İlk ihracatı Amerika’ya yaptıklarını bildiren Uğur, şöyle devam etti:

"Dubai çikolatasının çok sükse olduğu zamanlarda biz adını değiştirdik. ’Fındıklı yapalım ve adını Sakarya Çikolatası koyalım’ dedik. Sakarya Çikolatamız Amerika’ya gitti. Köyümüzün büyük bir çoğunluğuyla beraber bu işi yapıyoruz. Köylünün tamamı buraya ortak. Kendi işleri ve gelecekleri ile ilgili çalışma yapıyorlar. Fındığa katma değer katmak ve ilerleyen dönemlerde para kazanılabilir bir iş olmasını sağlamak için çalışıyorlar. Nihayetinde bu işin yapılma amacı Paralı köyüne katkı sağlamak. Köy olarak yıllık bin ton fındık üretiyoruz. Bunun henüz yüzde 20’lik kısmını bünyemizde tüketebiliyoruz. Bir kısmını kabuklu olarak satmak durumundayız, fakat hedefimiz tabii ki yüzde 100. Bizim bunca yatırımımızın arkasında bize desteğini esirgemeyen, doğru projeye ’biz arkanızdayız’ diyebilen Doğu Marmara Kalkınma Ajansı’nı unutmadan teşekkürlerimizi iletiyoruz."

"Burada güle oynaya çalışıyoruz, hepimiz akrabayız"

Köydeki dayanışmaya ve çalışma ortamına dikkati çeken Bilgin Uğur Işık ise, "Bu çok büyük bir proje. Küçükken aklıma hiç gelmemişti ama çok mutluyuz. Köyümüzde böyle bir oluşum ve projenin olmasından çok mutluyuz. Hepimiz buralıyız, burada çalışıyoruz. Kendi ürettiğimiz fındığı burada işliyoruz. Burada güle oynaya çalışıyoruz, hepimiz akrabayız. Yabancı kimse yok. Hepimiz iç içeyiz. İşimizi hallettikten sonra herkes evine dönüyor, hayvanlarımızın, çocuklarımızın evlerimizdeki işlerimize kaldığımız yerden devam ediyoruz" ifadelerini kullandı.