Hayatımıza giren yeni kelime ve kavramlar

Öğrenciliğimde bir dergide "tv uzaktan kumandası" görmüştüm. Günlerce bunun ne olduğunu ve nasıl çalıştığını öğrenmeye çalıştım. Ama bilen birini bulamadım. O tarihte tv cihazı siyah beyaz, tek kanal ve açma-kapama düğmesinden ibaretti.

Artık hayatımıza sadece uzaktan kumanda değil, o kadar çok kavram giriyor ki ev kadınından öğrencilere, iş insanından uzmanına kimsenin uzak kalamayacağı jargonlar oluşuyor.

Gelişmekte olan ülkelerin en çok ihtiyaç duyduğu şey kelimeler ve kavramlardır. Her kelime sadece zihin dağarcığımızı geliştirmekle kalmıyor, ayrıca geleceğin şekillenmesinde de bir katkı sağlıyor.

"Döviz kuru" tanımı 80"li yıllarda hayatımıza girdi ve bir daha çıkmadı. Borsa asırlık olmasına rağmen aynı yıllarda İMKB ile bir daha günlük haberlerin vazgeçilmezi oldu.

Eskiden şişman veya zayıftık. Artık kolesterol, diyet, obez, sıfır beden, iç yağlanma, baklava dilimi gibi vücudumuzla ilgili onlarca yeni kelime ile sağlığımızı sorguluyoruz.

Diğer taraftan teknoloji sadece Mobil, GSM, 3G veya internetten ibaret kalmadı. Yanında hayatın her noktasını etkileyen ve tetikleyen yeni kavramları birlikte getirdi: Wifi, gigabayt, ram, işlemci, hard disk vs...

Babanızdan kalan fotoğraf makinesinin filmini hatırlıyor musunuz? Artık film yok, hatta fotoğraf filmini üreten Kodak bile hayatta değil. Onun yerine "megapixel" kalitesinde çekim yapan dijital cep telefonları var. Yeni nesil fotoğraf tutkumuz "Instagram"ı ortaya çıkardı.

Teknolojiyi anlamak için bilgisayar okuryazarlık, paramızı yönetmek ve bankaların dilini çözmek için finansal okuryazarlık, koruyucu hekimlik ve sağlığımıza duyarlı olmak için okuryazarlık olmazsa bu ortamda yaşamak artık zor.

Geçen gün "bitcoin" diye bir para birimi haberi vardı. Finansal okur yazarlık deyince sadece parite, FED, eurozone, çapraz kurları ve sukuku anlamaktan bahsetmiyoruz. Biz doların yılsonu döviz kurunu tahmin etmeye çalışırken, başkaları sanal para bitcoin ile internette alım-satım yapmaya başladı.

Çin, döviz kurlarıyla uğraşmaktan bıkmış olanlar için yeni bir serbest bölge oluşturuyor. Burada istediğiniz parayla, altınla veya gümüşle alışveriş yapabileceksiniz. Çin"in, bir de paranın sanalı olan bitcoin"e de destek verdiği biliniyor.

2 trilyon dolarlık sanal alışveriş pazarının 200 milyar doları uluslararası olarak gerçekleşiyor. Dünya genelinde 90 milyon tüketici düzenli olarak bu pazardan alışveriş yapıyor. Yurtdışı satışlar Türkiye"de son bir yıl içinde yüzde 80 artış gösterdi. İşin ilginç tarafı 25 para birimi ile işlem yapılan pazarda artık "bitcoin" de var.

Bitcoin"in kullanıcı sayısının 100,000"i aştığı tahmin ediliyor. Bloomberg veri tabanına göre BitStamp Online Exchange"de işlem gören bitcoinin fiyatı 265 dolar ile rekor kırdı. Hizmetler ve perakende ürünler için kullanılan bitcoin yılbaşından bu yana 20 kat yükseldi.

FED bunun için ne der, CIA ne gibi tedbirler alıyor, Avrupa Merkez Bankası hangi tedbirleri uyguluyor bilinmez ama kredi kartı bile kullanmayacağımız bir döneme gittiğimizi düşünebiliriz.

Her şeyin başı sağlıktır. Tam kolesterolü öğrendik diyorduk ki "trigliserid" çıktı karşımıza. Karbonhidrat, protein veya yağ kaynaklarının herhangi birisinden gereğinden fazla enerji alınırsa, enerji fazlası vücut tarafından trigliseride çevrilerek yağ hücrelerinde depolanır.

Sağlığınız için ilaç isimlerini değil, Karatay Diyeti, Dukan Diyeti kavramalarını bilmemiz daha doğru bir yol olur. İşin biraz içine girince yeni kavramlar da kaçınılmaz oluyor. Kan grubunuza veya burçlarınıza göre beslenme öneren de olacaktır.

Biyolojik ritimler ve ilaç etkisinin etkileşimin çalışmasına "Kronofarmakoloji" deniyor. Artık, ilacı veya yiyeceğinizi ne zaman aldığınız da önem kazanıyor.

Ne söylediğin kadar kullandığın kavramların da senin için bir anlamı var.