Karadeniz'de ağır fatura: Ticaret ateş altında

Rusya ile Ukrayna arasında süren ve her geçen gün daha fazla belirsizleşen savaş, bölgede hava ve deniz trafiğini vurdu. 100’den fazla gemi Karadeniz’deki liman ve tersanelere sığındı. Sadece son birkaç gün içinde Türkiye ile Rusya arasında planlanan 29 sefer iptal edildi.

Rabia Şenol
Tamer Kıran, Neslihan Torlak.

Rusya-Ukrayna Savaşı’nın etkileri Türkiye’nin hava ve kara sahasında güvenlik riskini her geçen gün daha da artırıyor. Karadeniz’de seyrüsefer yapan Türk gemilerine yönelik İHA ve silahlı saldırılar, can güvenliğini riske atarken Türkiye’nin deniz ticaretine de darbe vuruyor. Deniz Ticaret Odası Başkanı Tamer Kıran ve Koster Armatörleri ve İşletmecileri Derneği Başkanı Neslihan Torlak savaşın Türkiye’ye etkilerini Yeni Şafak’a değerlendirdi.

22 TÜRK GEMİSİ HEDEF ALINDI

Deniz Ticaret Odası Başkanı Tamer Kıran, son iki ayda Karadeniz’de 22 Türk gemisinin saldırıya uğradığını belirtti. Kıran, savaşın başlamasından bu yana 226 sivil ve ticari geminin hedef alındığını, bunların 163’ünün yani yüzde 70’inden fazlasının 2026’nın ilk sekiz ayında saldırıya uğradığını söyledi. Artan İHA ve silahlı saldırılar nedeniyle Türk armatörlerinin 18 yıl aradan sonra ilk kez bazı gemilerini uzun süreli olarak hizmet dışı bırakmayı değerlendirdiğini ifade eden Kıran, yaklaşık 100 geminin liman ve tersanelere sığındığını, bunların 35’inin Samsun, 22’sinin de Sinop açıklarında beklediğini kaydetti.

YENİ HÜRMÜZ RİSKİ

Koster Armatörleri ve İşletmecileri Derneği Başkanı Neslihan Torlak ise, artan savaş riski, can güvenliği endişesi ve yükselen sigorta maliyetleri nedeniyle Karadeniz’e yapılan ticari seferlerin durma noktasına geldiğini söyledi. Arkas ve Akkon Lines gibi büyük firmaların seferlerini durdurma kararı aldığını belirten Torlak, bazı gemi sahiplerinin 18 yıl sonra ilk kez gemilerini uzun süreli olarak hizmet dışı bırakmayı değerlendirdiğini ifade etti. Karadeniz’de savaş riski priminin 2026’nın başında gemi değerinin yaklaşık yüzde 1’ine kadar yükseldiğini kaydeden Torlak, bölgenin ticari gemilerin güvenliği, limanlar, ticaret rotaları, sigorta maliyetleri ve yük akışı açısından yeni bir Hürmüz benzeri risk alanına dönüştüğünü ifade etti.

Boğaz'da geçiş azaldı

  • KOSDER Başkanı Neslihan Torlak’ın verdiği bilgilere göre, Türk Boğazları’ndan 2025 yılının tamamında İstanbul Boğazı’ndan 40 bin 172, Çanakkale Boğazı’ndan ise 44 bin 468 olmak üzere toplam 84 bin 640 gemi geçti. 2026’nın ilk altı ayında ise İstanbul Boğazı’ndan 19 bin 277, Çanakkale Boğazı’ndan 20 bin 941 olmak üzere toplam 40 bin 218 gemi geçiş yaptı. 2025’in ilk altı ayında toplam gemi geçişi 40 bin 988 olarak kaydedilmişti. Böylece Türk Boğazlarından geçen gemi trafiği, 2026’nın ilk yarısında geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 1,9 geriledi.

Hava trafiğini de vurdu

  • Hava sahasında ise Karadeniz ve Rusya genelindeki hava sahası kısıtlamaları, askeri dron alarmlarından kaynaklı son 2 ayda iptal edilen sivil uçuş sayısı toplamda 1.500'ü aştı. Ukrayna’nın Karadeniz ve Rusya genelindeki hava sahasına yönelik saldırıları sonucu Moskova ve çevresindeki havalimanlarında 1.500’ün üzerinde uçuş ertelendi veya iptal edildi. Sadece temmuz ayındaki üç günlük dönemde, Karadeniz hattı ve sınıra yakın bölgelerden düzenlenen yoğun İHA saldırıları nedeniyle Moskova’daki Vnukovo, Şeremetyevo ve Domodedovo havalimanlarında yaklaşık 1.000 uçuş ertelendi veya tamamen iptal edildi. Türk hava yolu şirketleri de gelişmelerden olumsuz etkilendi. Sadece birkaç gün içinde Türk Hava Yolları’nın 6 gidiş 6 geliş uçuşu etkilendi. Pegasus Havayolları’nda ise 3 divert, 4 gecikme, 17 iptal gerçekleşti.