Antep işi kadınların elinde sanata dönüşüyor

Hattatın inceliğini, yazarın sabrını örnek alan genç kızlar, göz nuruyla ilmek ilmek işledikleri nakışı hayatlarının önemli bir eseri olarak görüyor. Kızlar kadar ev hanımlarının da severek işlediği nakışın çıkış noktası ise özellikle kırsal bölgelerde kıyafet süslemeleriyle başlıyor. Kızların geceliklerinin ön kısımlarını, terlik adı verilen başlıklarını, elbise ve etek uçlarını, ayrıca eşlerinin ceket cebi veya mendilini süslemek amacıyla işlemeye başladıkları nakış zamanla sanata dönüşüyor.

Evlilik hazırlığı yapan kızların öncelikli hayallerini süsleyen Antep işi, şehirde yaşayan çoğu kadının da çeyiz sandığındaki yerini alıyor. Çeyizlerin ana parçasını oluşturan Antep işinin hikayesi ise çok eskilere dayanıyor. Yapımı zahmetli olan bu sanat, Gaziantepli kadınların gergefinde hayat buluyor.

Gaziantep Gümrük Han'daki Yaşayan Müze'de usta öğreticilik yapan Nihan Balyemez, Antep işinin hemen hemen her genç kızın hayalini süslediğini söyledi.

Beş parçadan oluşan nakış takımında iki küçük, bir büyük sehpa ve bir konsol önü masa örtüsünün bulunduğunu anlatan Balyemez, şunları kaydetti:

"Yapımı motife göre 5 ila 8 ay sürebiliyor. Bol emek ve sabır isteyen bu sanat bin liradan başlayıp 10 bin liraya kadar fiyatlandırılıyor. Antep işi takımı yanında oda örtüsü, başörtüsü, seccade, ev aksesuarı, gecelik, kravat, fular ve ceket yakalarında da kullanılıyor. Ahşaptan yapılan gergef üzerine gerilen kumaş dolama, mercimek, kenar süslemesi ve ipek işleri gibi dört farklı aşamadan geçirilerek kullanıma hazır hale getiriliyor. Bu aşamaları kadınlar tek başına yaptığı gibi her aşamasını kadınlar imece usulüyle de katılabiliyor."

Çeyizinde Antep işi olmayanların geçmişte hor görüldüğünü söyleyen Balyemez, sandığında Antep işi olan kızların evine lahmacun, olmayanlarınkine de mercimekli köfte ikram edildiğini söyledi.

Çeyizin en değerli parçası olarak görülen Antep işi ile yapılan ürünlerin günlük hayatta fazla kullanılmadığını anlatan Balyemez, çok değerli olan bu ürünlerin sandıklarda saklandığını kaydetti.

Güler Çolakfakılıoğlu ise Antep işinin geçmişinin yaklaşık 200 yıl önceye dayandığını söyledi. Atalarından aldıkları mirası gelecek nesilleri aktardıklarını vurgulayan Çolakfakılıoğlu, "Antep işinin işlemesi zor ve bir parçası aylar sürüyor. Çok aşamalardan geçtikten sonra ise çeyiz sandıklarına konuluyor" diye konuştu.

Eser Alan da bu nakışın gelinlik çağındaki kızları için çok önemli olduğunu belirterek, "Evlenecek kızın Antep işi var mı yok mu diye merak edilir" şeklinde konuştu.