Sıradanlaşan şeyler

Yaşar Süngü
Yaşar SüngüYeni Şafak Gazete Yazarı
04:00, 12/07/2026, Pazar • Yeni Şafak Haber Merkezi
Sıradanlaşan şeyler

Rusya’nın ücra bir köyünde, rayların vidalarını sökerken yakalanan bir köylü sorgu odasındaydı.

Müfettiş: "Binlerce insanın canına kastettiğinin farkında mısın? Neden söküyorsun o vidaları?"

Köylü: "
Sadece bir vida beyim
... Oltama ağırlık yapması için lazım. Ben kimseye zarar vermem. Hem tüm köy böyle yapar; bir vidayı sökeriz, birini bırakırız. Fizik dersinde öğrendik, yük dağılır, tren devrilmez."

Müfettiş: "Delilik bu! Muhtar görmüyor mu bunu?"

Köylü: "Görmez olur mu? Karakolun ve kendi evinin kilitlerini bile bu vidalardan yaptırdı. Bedava sonuçta..."

Müfettiş: "Peki ya maaşınızı artırsak? Vazgeçer misiniz bu hırsızlıktan?"

Köylü: "
Mesele para değil beyim, mesele alışkanlık
. Adaleti ve ahlakı çocukken öğretmezseniz; büyüdüğümüzde cebimiz para görse de biz o vidaları sökmeye devam ederiz."
Müfettiş, bu cehaletten dehşete düşerek raporunu yazmak üzere başkente giden trene bindi. Camdan dışarıyı izlerken kendi kendine mırıldandı: "
Bu sefalet bir gün felakete yol açacak...
"

Tam o sırada ray kenarında elinde iki tane vida tutan küçük bir çocuk gördü. Çocuk gülümseyerek el sallıyordu. Müfettiş dehşetle bağırdı: "Treni durdurun!" Ama çok geçti. Kulakları sağır eden o metal çatırtısı duyuldu.

Çocuk ne fizik biliyordu ne de "
bir söküp bir bırakma
" kuralını.

O sadece büyüklerinden gördüğünü yapmıştı; ama yan yana iki vidayı birden sökmüştü.

Tren devrildi.


**


Anton Çehov'un yukarıdaki "Vida" (veya bilinen diğer adıyla Kötü Niyetli / Kötü Ruhlu) adlı hikâyesi, toplumsal yozlaşmayı ve
küçük çıkarların
büyük felaketlere yol açabileceğini sorgulayan çok kısa ama etkili bir eser.
Orijinal Rusça adıyla "Zloşmıslennik" (
Kötü Niyetli
), bireysel bir "
küçük hırsızlık
" eyleminin aslında genel bir ahlaki çöküşün parçası olduğunu gösteriyor.
İnsanlık tarihinin her döneminde zaman zaman farklı şekillerde yaşanan
bu hikâyenin özeti kısaca şöyle;

Rusya'nın ücra bir köyünde, tren yolu hattındaki rayların somunlarını ve vidalarını sökerken suçüstü yakalanan yaşlı bir köylü sorgu yargıcının karşısına çıkarılır.

Yargıç öfkeyle, binlerce insanın canına kastetmeye ve trenleri raydan çıkarmaya çalıştığı için köylüyü suçlar.

Köylü, son derece saf, rahat ve pişkin bir tavırla sadece bir vidayı söktüğünü, bunu da oltasında ağırlık yapmak için kullandığını söyler.

"Kimseye zarar vermem, bütün köy yapar bunu, bir vidayı söker birini bırakırız, tren devrilmez," diyerek durumu basitleştirmeye çalışır.

Yargıç, köyde başka kimsenin bunu fark edip etmediğini sorar.

Köylü acı bir gerçekliği yüzüne vurur; muhtar da dahil olmak üzere köydeki herkesin bu vidaları çaldığını, hatta karakolun kapısının ve muhtarın kendi evinin kilitlerinin bile bu ray vidalarından yapıldığını anlatır.

Yargıç ne kadar anlatırsa anlatsın köylü yaptığı şeyin yanlışlığını ya da büyüklüğünü kavrayamaz.

Çehov burada ironik bir dille, sadece maddi kaynakları değil, aynı zamanda ahlakı ve kamusal vicdanı da kemiren
sıradan bir kötülüğü
eleştirir.
Köylünün bireysel "
masumiyet
" kılıfı ardına sakladığı bu davranış, aslında tüm toplumu saran çürümüşlüğün bir sembolüdür.

**


Doğrular da yanlışlar da küçük adımlarla ve küçük yaşlarda başlar.

Doğrular da yanlışlar da yapıldıkça sıradanlaşır.

Doğrular sıradanlaştığında
kalite
yükselir.
Yanlışlar sıradanlaştığında
cehalet
.
Doğrular sıradanlaştığında kusur ve suçlu önce
içeride
aranır.
Yanlışlar sıradanlaştığında kusur ve suçlu hep
dışarıdadır
.
Herkes yapıyor
”, “Ne var canım bunda” cümleleri çok kullanılıyorsa, yalanlar beyaz ve pembe diye çeşitlendiriliyorsa doğrular mı yanlışlar mı sıradanlaşmıştır?

Gün içindeki ilişkilerimizde küçük gibi duran, gözükmeyen bütün sıradanlaştırdıklarımızı sık sık gözden geçirmek lazım.

Aşağı mı iniyoruz yukarı mı çıkıyoruz

Yorumlar
Avatar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

Sayfa Sonu
Türkiye’nin Birikimi. Uluslararası Medya Grubu.

Türkiye’nin gündemini belirleyen haber kaynağına hoş geldiniz! Tarafsız, dinamik ve derinlemesine habercilik anlayışıyla Yeni Şafak, okuyucularına güncel gelişmelerin ötesinde bir deneyim sunuyor. Siyaset ve ekonomiden kültür-sanat ve spor dünyasına kadar geniş bir yelpazede sunduğu haberlerle, hem Türkiye’de hem de dünyada neler olup bittiğini anında öğrenin. Dijital platformlarıyla her an, her yerden en doğru bilgiye ulaşın; Yeni Şafak’la gündemi yakalayın!

Sosyal medyada bizi takip edin
Mobil Uygulamaları indirin

Gündemi cebinizde taşıyın! Yeni Şafak’ın mobil uygulamalarıyla, en güncel haberlere anında ulaşın. Siyasetten ekonomiye, spordan kültür-sanat dünyasına kadar geniş bir içerik yelpazesi parmaklarınızın ucunda! Hem iOS, hem Android hem de Huawei cihazlarınızda kolayca indirerek, günün her anında en doğru bilgiye hızlıca erişin. Hemen indirin, dünyadaki gelişmeleri kaçırmayın!

Kategoriler
Albayrak Medya

Maltepe Mah. Fetih Cad. No:6 34010 Zeytinburnu/İstanbul, Türkiyeiletisim@yenisafak.com+90 212 467 6515

YASAL UYARI

BIST isim ve logosu 'Koruma Marka Belgesi' altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BİST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.

Tüm hakları saklıdır © Net Medya 2026