Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının onay sürecinden geçen "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"ni onayladı. Müfredatta fen derslerinde günlük hayatla bağlantılı becerilere vurgu yapılıyor. Yeni müfredatta fizik dersinde hangi konular değişti, fizik dersi seçmeli mi olacak ve hangi değişiklikler yapıldı? İşte ayrıntılar...
Yeni müfredat, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından onaylanarak yürürlüğe alındı. Yeni müfredatta ders içerikleri yüzde 35 oranında seyreltilerek sadeleştirildi. Okul öncesi, ilkokul birinci sınıf, ortaokul beşinci sınıf ve lise dokuzuncu sınıftan itibaren eylül ayında yeni müfredat uygulanacak; diğer sınıflarda ise kademeli geçiş yapılacak. Peki müfredatta fizik konuları nasıl olacak? Yapılan değişiklikler neler? İlköğretim, ortaokul, lise fizik konuları neler? İşte detaylar.
Yeni müfredatta ilköğretim, ortaokul, lise fizik konuları neler?
Kamuoyunun görüşüne sunulan yeni müfredat taslağında, "fen bilimleri"ne yönelik dersler, öğrencilerin ilkokuldan itibaren lise son sınıf düzeyine kadar "bilimsel keşif" sürecine dahil olabilmesi için yeniden ele alındı.
İlkokul-ortaokul fen bilimleri dersleri ile lise fizik, kimya, biyoloji dersleri müfredat taslağından ve eğitim uzmanlarının görüşlerinden derlediği bilgilere göre, ilkokullarda 3. sınıftan itibaren okutulan fen bilimleri dersi öğretim programında köklü değişiklikler yapıldı.
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nde, yeni tasarlanan fen bilimlerine yönelik derslerde, öğrencilerin karşılaştığı problemleri fark edebilmesi, kararlar vermesi ve hayata yönelik faaliyetlerini bu kararlar bağlamında düzenlemesine yönelik deneyim kazanmalarını desteklemek üzere oluşturuldu.
Bu deneyimleri kazandırmak için fen öğretimi sürecinde öğrencilerin günlük hayattaki olayları ve olguları fen kavramlarıyla anlamlandırırken bilimsel becerileri uygun ve etkili bir şekilde kullanmaları hedeflendi.
Yeni müfredatta fizik dersi nasıl olacak?
Öğrencilerden bilimsel araştırma süreçlerini yürütebilme ve değerlendirebilme, elde edilen kanıtları analiz edebilme, yorumlayabilme ve sonuçları farklı gösterim biçimleri ile temsil edebilme becerisine sahip olmaları için yeni müfredatta 13 farklı fen bilimleri alan becerisi tanımlandı.
Fen bilimleri alan becerileri, bilimsel gözlem, sınıflandırma, bilimsel gözleme dayalı tahmin, bilimsel veriye dayalı tahmin, operasyonel tanımlama, hipotez oluşturma, deney yapma, bilimsel çıkarım yapma, bilimsel model oluşturma, tümevarıma dayalı akıl yürütme, tümdengelime dayalı akıl yürütme, kanıt kullanma ve bilimsel sorgulama olarak sıralandı.
Bu alan becerilerinin tamamı birbiriyle ilişkilendirildi; bazı beceriler ise birden fazla beceriyi kapsayacak biçimde yapılandırıldı.
Becerilerle bütünleştirilmiş zengin içerikler sunularak fen bilimleri ile ilgili kariyer bilinci geliştirilmesi de hedeflendi. Öğretme-öğrenme uygulamalarında değerler, diğer beceriler ve programlar arası ilişkilerle bütünleştirilerek açık bir şekilde yer aldı. Bilim, teknoloji, mühendislik ve tasarım temelli olarak becerileri birbirleriyle bütünleştiren öğrenme çıktılarına yer verildi.
Öğrenme yaşantılarında; alan becerileri, kavramsal beceriler, sosyal-duygusal beceriler, okuryazarlık becerileri ve değerler eğitimini bütünleştiren nitelikli fen öğretimi anlayışı benimsendi.
Bu süreçte öğrencilerin kendilerini ve çevrelerindeki dünyayı keşfedip anlamlandırmaları ve kendilerinin de çevrenin parçası olduğunun farkında olmalarını sağlamak için disiplinler arası ve disiplinler üstü fen öğretimi planlandı.
Veriye dayalı karar vererek bilimsel bakış açısı geliştirmeleri hedeflendi
Öğrencilerin bilimin gelişiminde dijital dönüşümün farkında olmaları, değişen teknolojiye uyum sağlamaları ve teknolojiyi çevre bilinci ile etkin kullanmaları hedeflendi; yaşadıkları çevreye ve karşılaştıkları olaylara ve durumlara bilimsel bakış açısını merkeze alarak veriye dayalı karar vermeleri amaçlandı.
Çevreyle ilgili problemleri anlama, çevre dostu çözümler geliştirme ve gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakma bilinci kazandırmalarını sağlamak amacıyla fen bilimleri öğretim programına, uluslararası programlarla uyum gözetilerek "çevre" ile ilgili konular eklendi.
Müfredatla küresel sorunlara karşı daha bilinçli ve etkili çözümler üretebilen, bilimsel gelişmelere hızlı uyum sağlayabilen bireyler yetiştirilmesi amaçlandı.
Programda, tekrarlardan uzak kalarak içerikte sadeleştirmeye gidildi. Öğrencilere bütünleşik becerilerin kazandırılması hedeflendi. Ölçme değerlendirme uygulamalarında süreç temelli yöntemlere ağırlık verildi.
Yeni müfredatta bilimin doğasını anlama, bilim ve bilim insanlarının temel özelliklerini kavrama ve bilgi kaynaklarının güvenilirliğini sorgulamaya yönelik konulara yer verildi.
Bilimsel bilgiyi evrensel ahlak, milli ve kültürel değerlerle bütünleştirmek amacıyla, programda Türk İslam bilim insanlarına da her kademede yer verildi. Böylece öğrencilerin milli kimlik bilinci ve kültürel değerlerine bağlılıklarının güçlendirilmesi amaçlandı.
Öğrencilerin böylece bilim tarihinden örneklerle bilimin "kültürlerin ortak çabası" sonucu üretildiğini fark etmesi ve Türk-İslam bilim insanlarının bilim dünyasına katkılarını keşfetmesine yönelik beceriler tasarlandı.
Dolayısıyla bilimsel bilgiyi evrensel ahlak, milli ve kültürel değerlerle bütünleştiren bilim eğitimi anlayışı odağa alındı.
Müfredata, "bilimsel keşif yolculuğu" ve "sürdürülebilir şehirler ve topluluklar" ve "toprağı tanıyorum, tarımı keşfediyorum" üniteleri eklendi.
Liselerde okutulacak Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kimya dersi öğretim programında, mevcut öğretim programındaki sarmal yaklaşımdan kaynaklanan tekrar eden içerikler sadeleştirildi.
Öğrencilerin beceri gelişimine olanak tanımak amacıyla içerikteki bazı detaylar üniversite eğitimine bırakıldı. Tüm sınıf seviyelerinde becerilerde çeşitlilik sağlandı. Sınıf düzeyine uygun olarak becerilerde aşamalı olarak üst düzeye geçişler gerçekleştirildi.Yatayda ve dikeyde programlar arası ve beceriler arası ilişkilendirmeler kuruldu.
Fizik müfredatında hangi konular var?
Lise kademelerindeki fizik müfredatında, milli çıkarlar ve uluslararası işbirlikleriyle bilimde ilerlemeye ilişkin konular yer aldı.
Fizik derslerinde ise Türkiye ve dünyada bilim ve teknoloji alanında faaliyet gösteren kurum veya kuruluşlardan biri seçilerek burada bulunan fizik bilimi ile ilişkili araştırma ve meslekler hakkında çeşitli metinler okunabilecek. Bu metinler üzerinden, CERN, NASA, ESA, TUA, TÜBİTAK, ASELSAN, TENMAK ve MTA gibi kurum veya kuruluşlardaki fizik bilimi üzerine araştırmalar yapılacak. Bu etkinliklerle öğrenciler, fizik biliminin ulusal ve uluslararası düzeyde nasıl bir etki yarattığını ve ülkemizin bilimsel kalkınmasına nasıl katkı sağladığını derinlemesine anlayacaklar.
Türkiye'nin milli çıkarları doğrultusunda geliştirilen deniz araçlarına, özellikle gemi ve denizaltılara özel vurgu yapılarak, bu araçların tasarım ve yapım süreçlerinde uygulanan fiziksel prensipler ve teknolojik yenilikler derinlemesine incelenecek. Öğrenciler, bu araçların nasıl geliştirildiğini ve Türkiye'nin savunma sanayi ile bağlantılı teknolojik ilerlemeleri kavrayacaklar.
Ayrıca, CERN ve benzeri araştırma merkezlerinde yürütülen deneylerle, evreni oluşturan temel parçacıkların keşfi gibi konular ele alınacak. Bu deneylerin yer altında yapılma nedenleri, parçacık hızlandırıcılarının etkinliğini artıran çevresel ve teknik etmenler üzerinde durulacak. Bu süreçte, öğrencilere parçacık fiziği ve kozmoloji alanındaki temel kavramlar anlatılacak ve Türkiye'nin bu alandaki katkıları tartışılacak.
Öğrenciler, STEM yaklaşımına uygun araştırmalar yapacak, elektrikli araçlar ile Türkiye'nin de bu alandaki girişimleri ele alınacak.
Öğrencilere, ayrıca nükleer enerjinin elde edilme yöntemi, Türkiye ve diğer ülkelerdeki kullanımının yaygınlığı, ekonomiye katkısı, avantajları ve dezavantajları ile ilgili performans görevi verilecek.
Böylece fizik müfredatı, öğrencilere hem teorik bilgileri sağlarken hem de milli projeler ve uluslararası işbirlikleri aracılığıyla bilimin pratik uygulamalarını göstererek motivasyonlarını ve bilimsel düşünce yeteneklerini artırmayı hedeflemektedir.
Fizik dersi taslak programında ele alınan mevcut ve gelecek ile ilgili bilimsel ve teknolojik gelişmeler de müfredata girdi.
Bu kapsamdaki konular arasında, Türkiye'nin milli çıkarları doğrultusunda geliştirdiği gemi, denizaltı gibi deniz araçları, geleceğin enerji sistemleri, insansız hava araçları, elektrikli araçlar, sismograf ile izolatör model yapımı, depreme yönelik model yapımı, nükleer santrallerin ülkede kullanımı, astronotların uzay boşluğundaki hareketleri, astronot kıyafeti tasarımı, uçan cisim tasarımı bulunuyor.
DERS DERS YENİ MÜFREDAT PROGRAMINI GÖRÜNTÜLEMEK İÇİN TIKLAYINIZ
