PISA 2025’te Türkiye üç alanda da yükseldi
15:25, 11/09/2026, Cuma
Yeni Şafak

Türkiye, PISA 2022 sonuçlarına göre fen bilimlerinde 18, okuma becerilerinde 16, matematikte ise 9 puanlık artış kaydetti.
Türkiye, PISA 2025 sonuçlarında fen bilimleri, okuma becerileri ve matematik alanlarının tamamında puanını artırdı. TAGEV Başkanı Mirkan Aydın, OECD ve dünya ortalamalarının gerilediği dönemde Türkiye’nin gösterdiği yükselişin eğitimde uzun vadeli gelişime işaret ettiğini belirtti.
Ekonomik İş Birliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) tarafından 91 ülkenin katılımıyla gerçekleştirilen PISA 2025 araştırmasının sonuçları, Türkiye’nin üç temel alanda da performansını artırdığını ortaya koydu. Türkiye, PISA 2022 sonuçlarına göre fen bilimlerinde 18, okuma becerilerinde 16, matematikte ise 9 puanlık artış kaydetti.
TAGEV Başkanı Mirkan Aydın, sonuçlara ilişkin değerlendirmesinde Türkiye’nin özellikle küresel eğilimin aksine gösterdiği performansa dikkat çekti. Aydın, OECD ülkelerinin ortalama puanlarının fen bilimlerinde 3, okuma becerilerinde 15 ve matematikte 9 puan gerilediği dönemde Türkiye’nin üç alanda birden yükseliş gösterdiğini belirtti. Türkiye’nin fen bilimleri puanı 494’e yükselirken OECD ortalaması 482’de kaldı. Okuma becerilerinde 472 puana ulaşan Türkiye, 461 olan OECD ortalamasını geride bıraktı. Matematikte ise 462 puana ulaşan Türkiye, 463 olan OECD ortalamasına yaklaştı.
- Aydın’ın değerlendirmesine göre Türkiye, OECD ülkeleri arasında üç alanda birden performansını anlamlı düzeyde artıran tek ülke olurken, araştırmaya katılan 91 ülke arasında da bu başarıyı gösteren sekiz ülkeden biri oldu. Türkiye ayrıca 2015-2025 döneminde fen bilimleri, okuma ve matematik alanlarının tamamında kesintisiz artış sağlayan tek OECD ülkesi olarak öne çıktı.
SIRALAMALARDA DA YÜKSELİŞ
PISA 2025’te Türkiye’nin uluslararası sıralamalardaki konumu da önceki araştırmaya göre iyileşti. 38 OECD ülkesi arasında Türkiye, fen bilimlerinde 29’uncu sıradan 14’üncü sıraya, okuma becerilerinde 30’uncu sıradan 13’üncü sıraya, matematikte ise 32’nci sıradan 23’üncü sıraya yükseldi. 91 ülkenin tamamının değerlendirildiği sıralamada ise Türkiye fen bilimlerinde 34’üncü sıradan 19’uncu sıraya, okuma becerilerinde 36’ncı sıradan 18’inci sıraya, matematikte ise 39’uncu sıradan 28’inci sıraya çıktı.
TEMEL YETERLİK VE ÜST DÜZEY BAŞARI ARTTI
Sonuçlarda öğrencilerin yalnızca ortalama puanlarının değil, farklı başarı düzeylerindeki performanslarının da iyileştiği görüldü. Temel yeterlik düzeyine ulaşan öğrencilerin oranı fen bilimlerinde yüzde 80,5’e, okuma becerilerinde yüzde 75,9’a ve matematikte yüzde 64,3’e yükseldi. Fen bilimleri ve okuma becerilerinde bu oranların OECD ortalamalarının üzerinde olduğu belirtildi. Fen bilimlerinde üst düzey performans gösteren öğrencilerin oranı da yüzde 4’ten yüzde 7,4’e çıktı. Böylece Türkiye, yüzde 7,2 olan OECD ortalamasını geçti. Üst düzey öğrenci oranı okuma becerilerinde yüzde 4,2, matematikte ise yüzde 7,9 olarak gerçekleşti.
SOSYOEKONOMİK FARKIN ETKİSİ SINIRLI
PISA 2025 verileri, öğrencilerin sosyoekonomik durumları ile başarıları arasındaki ilişkiye dair de sonuçlar sundu. Türkiye’de öğrencilerin ekonomik, sosyal ve kültürel durumlarının fen bilimleri başarısını açıklama oranı yüzde 10,4 olurken OECD ortalaması yüzde 11,6 olarak gerçekleşti.
Türkiye, fen bilimlerinde dezavantajlı öğrencilerin puanını 17, avantajlı öğrencilerin puanını ise 24 puan artırdı. Aydın, her iki öğrenci grubunda da anlamlı performans artışı görülmesini eğitimde fırsat eşitliği açısından önemli bir gelişme olarak değerlendirdi.
Alt sosyoekonomik dilimde bulunmasına rağmen üst başarı dilimine ulaşan öğrencilerin oranı ise fen bilimleri ve okuma becerilerinde yüzde 13, matematikte yüzde 11 oldu.
DİJİTAL BECERİLER VE ÇEVRE BİLİMİ ÖNE ÇIKTI
PISA 2025 kapsamında ölçülen yeni göstergeler de Türkiye'nin performansına ilişkin dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. Türkiye, çevre bilimi alt ölçeğinde 494 puan alarak 480 olan OECD ortalamasını geçti ve OECD ülkeleri arasında 12’nci sırada yer aldı.
Dijital dünyada öğrenme alanında ise Türkiye 473 puanla 464 olan küresel ortalamanın üzerinde, 500 olan OECD ortalamasının altında kaldı.
Araştırmada ayrıca öğrencilerin ekran kullanımı ve öğrenme alışkanlıkları ile başarıları arasındaki ilişki de ele alındı. Buna göre günde bir ila iki saat ev ödevi yapan öğrencilerin fen bilimlerinde daha yüksek başarı gösterdiği, okulda eğlence amaçlı ekran kullanımının başarıyı olumsuz etkilediği belirtildi.
Türkiye’de zekânın çabayla geliştirilebileceğine inanan ve gelişim odaklı zihniyete sahip öğrencilerin oranı yüzde 71,5 olurken OECD ortalaması yüzde 69,3 olarak gerçekleşti.
Aydın, PISA sonuçlarının Türkiye’nin eğitim alanındaki gelişimini gösteren önemli bir veri olduğunu belirterek, bundan sonraki süreçte matematik alanındaki gelişimin sürdürülmesi, dijital becerilerin güçlendirilmesi ve temel yeterlik düzeyindeki öğrencilerin üst düzey düşünme becerilerinin geliştirilmesine odaklanılması gerektiğini ifade etti.
Aydın, TAGEV olarak eğitim politikalarının bilimsel veriler ışığında geliştirilmesini, başarılı uygulamaların yaygınlaştırılmasını ve eğitimde fırsat eşitliğinin güçlendirilmesini önemsediklerini kaydetti.

Gündem
Devlet okulları PISA’da özelleri geride bıraktı

Gündem
İstanbul yeni eğitim-öğretim yılına 83 yeni okulla başlıyor: 2 bin 210 derslik hizmete açılıyor

Gündem
PISA 2025'te şaşırtan sonuç: Devlet okulları özelleri geçti

Gündem
Bu başarıyı diğer ülkelere anlatın: PISA yönetiminden Türkiye'ye övgü

