İslam aleminin birlik vesilesi olacak: Müslüman Diaspora Forumu'nun ilk toplantısı Türkiye'de

İslam ülkelerinin diaspora politikalarını birbirine bağlayan sürekli bir diyalog ağı kuruldu. “İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) Üye Devletleri Müslüman Diaspora Forumu” dün ilk toplantısını Ankara’da gerçekleştirildi. Müslüman ülkeler, bugün Avrupa ve Kuzey Amerika’da yaklaşık 60 milyonluk diasporaya sahip. Kurulan bu forumla birlikte Müslüman diasporalar arasında kalıcı bir iş birliği ağı kurulacak.

Forumla birlikte Müslüman diasporaların yalnızca yaşadıkları ülkelerde karşılaştıkları sorunlar üzerinden değil, ekonomik, sosyal, akademik ve kültürel bir güç olarak da ele alınması öngörülüyor. Diaspora kurumlarının doğrudan irtibat kurması, iyi uygulamaların ülkeler arasında aktarılması ve ihtiyaç halinde ortak hareket edilebilecek kanalların oluşturulması, Ankara’daki toplantının öne çıkan hedefleri arasında bulunuyor.

MÜSLÜMAN TOPLUMUNA GURBETLİK YOK

İİT üyesi ülkelerin temsilcileri ile uluslararası kuruluşlar, kamu kurumları ve düşünce kuruluşlarını bir araya getirecek forumun temel gündemini, ülkelerin diaspora alanındaki tecrübelerinin ortak bir havuzda toplanması oluşturuyor. Farklı ülkelerde uygulanan başarılı modeller paylaşılırken, Müslüman toplulukların karşılaştığı ortak sorunlara birlikte çözüm geliştirilmesinin yolları aranacak. Böylece ülkelerin birbirinden bağımsız yürüttüğü diaspora çalışmaları, düzenli iletişim ve bilgi paylaşımına dayanan ortak bir ağa dönüştürülecek.

10 YILLIK ÇALIŞMANIN YENİ AŞAMASI

Ankara’daki buluşmanın altyapısı yaklaşık 10 yıl öncesine uzanıyor. İİT bünyesindeki SESRIC tarafından 2016’da başlatılan “Küresel Müslüman Diasporası” çalışmalarıyla farklı ülkelerde yaşayan Müslüman toplumların sosyal, ekonomik ve kültürel durumları mercek altına alınmıştı. Süreçte İslamofobi, ayrımcılık, hak ihlalleri, temsil sorunu ve yeni nesillerin kimliklerini koruması gibi başlıklarda çalışmalar yürütüldü.

Bu çalışmaların önemli aşamalarından biri de 2018’de İstanbul’da YTB ve SESRIC iş birliğiyle düzenlenen Müslüman Diasporası Çalıştayı oldu. Çalıştayın sonuçlarında, İİT ülkelerinin diaspora kurumları arasında sürekli iletişimi sağlayacak bir ağ oluşturulması gündeme getirildi. Buna göre İslam ülkelerince tecrübelerin paylaşabileceği uluslararası bir platform oluşturulmalıydı. Ankara’da dün başlayan ilk forum, yıllardır üzerinde çalışılan bu fikrin daha geniş ve kurumsal bir zemine taşınması açısından önem taşıyor.

Türkiye, İslam alemine öncülük etti

Müslüman Diaspora Forumu’nun hayata geçirilmesinde Türkiye’nin 2025-2026 dönemi İİT Dışişleri Bakanları Konseyi Dönem Başkanlığı da etkili oldu. Türkiye, dönem başkanlığı kapsamında Müslüman azınlıkların ve diaspora topluluklarının haklarının korunmasını öncelikli gündemi olarak belirledi. Bu kapsamda, İİT ülkeleri arasında bilgi ve tecrübe paylaşımının artırılması ile diaspora kurumları arasındaki bağların güçlendirilmesini öncelikli başlıklar arasındaydı. Dışişleri Bakanlığı, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı ve SESRIC işbirliğinde gerçekleştirilecek iki günlük forumda, kısa süreli temasların ötesine geçilerek ülkeler arasında uzun vadeli bağlantılar kurulması üzerinde durulacak. Ankara’da atılacak ilk adımın devam etmesi halinde İİT ülkeleri, dünyanın farklı bölgelerindeki milyonlarca Müslümanı birbirine bağlayan ve diaspora politikalarında ortak hareket kabiliyetini artıran yeni bir iş birliği zeminine kavuşacak.