Türkiye’nin savunma sanayisinin önemli bir parçası olan MKE Makine ve Teknoloji Fabrikası, bir asra yaklaşan süreçte ülkenin ihtiyaçlarını karşılamaya devam ediyor. Eski adıyla Gaz Maske Fabrikası olan tesis, 1935 yılında dönemin Kızılay Başkanı ve sonrasında Sağlık Bakanı olan Refik Saydam tarafından Kızılay’a bağlı olarak kuruldu. O günden bu yana hem halkın hem de askeriyenin gaz maskesi ve solunum cihazı ihtiyaçlarını karşılayan fabrika, bugün KBRN (Kimyasal, Biyolojik, Radyoaktif, Nükleer) tehditlere karşı koruma sağlayan maskelerin üretim merkezi konumunda.
MEMLEKET NEYE İHTİYAÇ DUYUYORSA ONU ÜRETEN FABRİKA
MKE Makine ve Teknoloji Fabrikası, sadece gaz maskesi üretimiyle sınırlı kalmıyor. Fabrikanın tarihine bakıldığında, Türkiye’nin ihtiyaç duyduğu birçok ürünün burada üretildiği görülüyor.
Kundaklar, bebek kundakları, gazlara karşı koruma sağlayan bebek kundakları, pulvarizatörler, ilaçlama makineleri, paraşütler, askerlerin paraşüt ihtiyaçları, gaz ocakları, işaret fişekleri ve fişek tabancaları gibi birçok ürün, bu fabrikanın üretim hattından çıkmış.
Fabrika, aynı zamanda “üretilmeyeni üreten” bir yapıya sahip. Türk Silahlı Kuvvetleri ve Milli Savunma Bakanlığı’nın ihtiyaç duyduğu her türlü ürün, burada üretilebiliyor.
KBRN MASKESİ ÜRETİMİNDE TÜRKİYE’NİN TEK ADRESİ
Fabrikanın kalbinde, KBRN tehditlerine karşı koruma sağlayan gaz maskeleri üretiliyor. Kimyasal, biyolojik, radyoaktif ve nükleer tehlikelere karşı koruma sağlayan bu maskeler, özel formüllerle zenginleştirilmiş doğal kauçuktan imal ediliyor. Ekvator kuşağı ülkelerinden temin edilen doğal kauçuk, mekanik özelliklerini artıran kimyasallarla birleştirilerek hamur haline getiriliyor ve maskenin yüz parçası olarak şekillendiriliyor. Bu süreç, vulkanizasyon işlemi olarak adlandırılıyor ve kauçuğun kalıcı şekil almasını sağlıyor.
MASKENİN ÜRETİM SÜRECİ: FABRİKANIN KALBİNDE BİR YOLCULUK
Gaz maskesinin üretim süreci, doğal kauçuğun işlenmesiyle başlıyor. Ekvator kuşağı ülkelerinden temin edilen doğal kauçuk, özel bir formülle işlenerek hamur haline getiriliyor. Bu hamur, daha sonra kauçuk enjeksiyon makinelerine yükleniyor. Büyük kalıpların içerisine enjekte edilen kauçuk, yaklaşık 400 saniye (4,5 dakika) boyunca belirli bir sıcaklıkta pişiriliyor. Bu süreçte kauçuk, kalıbın şeklini alıyor ve maskenin yüz parçası ortaya çıkıyor. Pişme süresi tamamlandıktan sonra kalıp açılıyor ve maskenin ana yüz parçası çıkarılıyor. Bu parça, küçük, orta ve büyük olmak üzere üç farklı bedende üretiliyor.
PLASTİK ENJEKSİYON VE MONTAJ AŞAMALARI
Maskenin yüz parçasının yanı sıra, plastik enjeksiyon tezgahlarında maskenin diğer bileşenleri de üretiliyor. Polikarbonat cam, maskenin önemli bir parçasını oluşturuyor. Bu cam, özel bir kaplama işleminden geçirilerek yüzey hassasiyeti sağlanıyor. Daha sonra kalite kontrol ekipleri tarafından ışık altında incelenerek hatalar tespit ediliyor. Maskenin tüm bileşenleri, tek tek kontrol edildikten sonra montaj aşamasına geçiliyor.
Montaj sürecinde, maskenin plastik parçaları, camı ve diğer aksamları bir araya getiriliyor. Bu aşamada el emeği büyük bir rol oynuyor. Her bir maske, titizlikle monte ediliyor ve bütünlük testine tabi tutuluyor. Vakumlu bir sistemle yapılan bu testte, maskenin hava sızdırmazlığı kontrol ediliyor. Testi geçen maskeler, kullanıma hazır hale getiriliyor.
FİLTRE: MASKENİN OLMAZSA OLMAZI
Gaz maskesinin en kritik bileşeni ise filtresi. Filtresiz bir maske, koruma sağlamaktan uzaktır. Fabrikada üretilen KBRN maskelerinin filtreleri, alüminyum gövdeler içerisinde özel bir tezgahta üretiliyor. Bu tezgah, tamamen otomatik olarak çalışıyor ve filtrelerin dolum seviyeleri, gramajları ve akış kontrolü hassasiyetle ayarlanıyor. Filtreler, insanın solunum gücünü engellemeyecek şekilde tasarlanıyor. Özellikle bebekler için üretilen filtrelerde bu hassasiyet daha da artırılıyor.
PANDEMİ DÖNEMİNDE 7/24 ÇALIŞMA
Fabrika, pandemi döneminde de ülkenin ihtiyaçlarını karşılamak için gece gündüz demeden çalıştı. Pandemi sürecinde maske üretimini artıran fabrika, personeliyle birlikte adeta bir seferberlik örneği sergiledi. Çalışanlar, mesai kavramını bir kenara bırakarak, ülkenin ihtiyaçlarını karşılamak için gece gündüz çalıştı.
KAÇIŞ MASKESİ: SİVİL HALK İÇİN YENİ BİR ÜRÜN
Fabrikanın en yeni ürünlerinden biri olan “kaçış maskesi”, sivil halkın da kullanımına yönelik olarak tasarlandı. KBRN tehditlerine karşı koruma sağlayan bu maske, küçük bir çanta içerisinde taşınabilme özelliğiyle dikkat çekiyor. Hardal gazı, sarin gazı, asit bazlar ve solventlere karşı koruma sağlayan kaçış maskesi, AFAD’a teslim edildi ve kamu kurumlarıyla görüşmeler devam ediyor.
EĞİTİMLİ PERSONEL VE KALİTE KONTROL
Fabrikada üretilen maskeler, sadece üretim aşamasında değil, montaj ve kalite kontrol süreçlerinde de titizlikle inceleniyor. Her bir maske bileşeni, tek tek kontrol ediliyor ve montajı yapılıyor. Maskeler, vakumlu bir sistemle test edilerek kullanıma hazır hale getiriliyor. Ayrıca, Türk Silahlı Kuvvetleri’ne teslim edilen maskelerin kullanımı ve bakımı için eğitimler de veriliyor.
TÜRKİYE’NİN GÜVENLİĞİ İÇİN ÜRETMEYE DEVAM
MKE Makine ve Teknoloji Fabrikası, Türkiye’nin savunma sanayisindeki önemini koruyor. Ülkenin ihtiyaç duyduğu her türlü ürünü üretme kapasitesine sahip olan fabrika, özellikle KBRN tehditlerine karşı koruma sağlayan maskelerle hem askeriyenin hem de sivil halkın güvenliğini sağlıyor. “Memleket neye ihtiyaç duyuyorsa onu üreten fabrika” olma misyonunu sürdüren MKE, Türkiye’nin geleceği için üretmeye devam ediyor.
