Anadolu'nun yüzyıllar boyunca süregelen süt ve peynir kültürünün bir parçası olan tulum peyniri Erzincan, Tunceli, Konya, Bingöl, Elâzığ ve Erzurum gibi birçok ilimizde sofraların vazgeçilmezleri arasında yer alıyor. Kendine has lezzeti ve yapım tekniği ile peyniri bir sanat haline dönüştüren tulum peyniri sağlığa olan faydalarıyla da ön plana çıkıyor. Uzmanlar tulum peynirinin protein ve vitamin değeri yüksek gıda maddeleri arasında yer almasından dolayı şifa kaynağı olduğunu belirtiyor. Peki, tulum peyniri nasıl yapılır, saklanır ve tüketilir? Sağlığa faydaları neler? İşte adım adım soruların yanıtları.
Kemik sağlığını koruma konusunda önemli bir gıda maddesi olan tulum peynirinin, ilerleyen yaşlarda kemik hastalıklarını önlemek amacıyla da tüketilebileceği kaydedildi.
Aşırıya kaçmadan belirli miktarda tüketilen tulum peynirinin sağlık açısından faydalı olduğunu açıklayan uzmanlar şu bilgilere yer verdiler:
“Tulum peyniri yüksek besin değeri sayesinde insan vücudu için tam anlamıyla bir şifa deposu.
Tulum peyniri, içeriğinde yüksek oranda bulunan protein sayesinde kemik sağlığını koruma konusunda önemli bir gıda maddesidir.
Aynı zamanda ilerleyen yaşlarda kemik hastalıklarını önlemek amacıyla da tüketilebilir.
Tulum peyniri, diğer süt ve süt ürünleri gibi ağız içindeki bakterileri temizleyen güce sahiptir.
B grubu vitaminleri yüksek oranda içeren tulum peyniri, kansızlık hastalığının doğal çözümlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Bu sebeple beslenme uzmanları, kan değeri düşük olan kişilere tulum peyniri tüketmelerini önerilmektedir.
Tulum peyniri, bağırsakların kusursuz bir şekilde çalışmasını sağlayarak sindirim sisteminin çalışmasını düzenlemektedir.
Kahvaltılar da belirli oranlarda tüketeceğiniz tulum peyniri, gün içinde bağırsaklarınızın aktif çalışmasını sağlayacaktır.
Sindirim sorunu yaşayan kişilerin belirli oranlarda tulum peyniri tüketerek bu sindirim problemlerini rahatlıkla atlatabilirler.
Tulum peyniri, bağışıklık sisteminizi güçlendirerek vücudu hastalıklara karşı daha dirençli hale getirmektedir.”
Tulum peynirinin yapım aşaması, sabır ve özen gerekmektedir.
Türkiye'nin verimli bölgelerinde beslenen büyükbaş ve küçükbaş hayvanlardan elde edilen sütler, mayalanıp bir süre bekletilmektedir.
Tulum peyniri için mayalanan süt, süzgeçten ya da tülbentten geçirilerek süzülüyor. Ardından bir gece dinlendirilen bu peynir, büyük torbalar içine ekleniyor ve bir süre bekletiliyor.
Bu sayede suyunu tamamen süzen peynir, bakır kaplarda ufalanıyor ve özel tuzla tatlandırılıyor. Daha sonra temiz ve büyük torbalara basılmasının ardından torbaların ağız kısmının dikiliyor.
10 günlük bekleme süresinin ardından torbaların içindeki tulum peyniri alınır ve peynir için hazırlanan hayvan derisine ya da bidona yerleştirilir.
Kıl keçisi tulumunda bekletilen peynir, tam anlamıyla tulum peyniridir ve Erzincan yöresinde genellikle bu yöntem ile üretilmektedir.
Tulum peyniri, saklama bakımından rahatlıkla muhafaza edebileceğiniz bir süt ürünüdür. Sert bir yapıya sahip olması sebebiyle tulum peyniri ürünlerini, saklama kabında ya da kendi poşetinde ağzı kapalı bir şekilde buzdolabında rahatlıkla muhafaza edebilirsiniz.
Tulum peynirini derin dondurucuda saklamanız önerilmez. Tulum peyniri ürünleri, ısı değişimine maruz kaldığında küflenmeler ile karşılaşabilirsiniz. Bu sebeple tulum peynirini oda sıcaklığında bekletmemeniz önerilmektedir.
Serin ve güneş ışığı almayan alanlarda muhafaza ettiğinizde tulum peyniri ürünlerini uzun ömürlü olarak tüketebilirsiniz.
Tulum peynirini ekmek, pide, poğaça, börek gibi hamur işlerine ilave ederek harika lezzetler ortaya çıkarabileceğiniz gibi mevsim yeşillikleri ile hazırladığınız salatalarınıza ekleyerek de nefis bir salata hazırlayabilirsiniz.
