31 Mart Pazar günü gerçekleşecek Mahalli İdareler Seçimleri için milyonlarca seçmen sandık başına gidiyor. İlk kez oy kullanacaklar veya yerel seçime ilk kez katılacaklar oy pusulası nasıl katlanır sorusuna yanıt arıyor. Mührün seçilecek adaya basılması ardından oy pusulası katlarken dikkat edilmesi gerekenler gündemde olacak. Oy pusulası içe katlandığında mühür diğer adaya bulaşacağı için pusulanın geçersiz sayılacağı da iddialardan biri. Peki, oy pusulası nasıl katlanmalı? Mühür bulaşırsa oy geçersiz mi sayılır? oylar hangi durumda geçersiz sayılır? İşte geçersiz oy örneği ve oyunuzun geçersiz sayılmasına yol açan durumlar...
31 Mart 2024 Yerel Seçim sırasında seçmen, sandığa gitmeden önce oylarının geçersiz sayılmaması için oy pusulası örneği inceliyor. Kısa bir sürede gerçekleşen oy kullanma işlemi sırasında hata yapmak istemeyen vatandaşlar öncesinde oy pusulası nasıl katlanır sorusunu gündeme getirdi.
OY VERME İŞLEMLERİ BAŞLADI
81 ilde milyonlarca seçmen sandık başında büyükşehir, il, ilçe belediye başkanlarını, köy ve mahalle muhtarlarını seçecek. Mahalli İdareler Seçimleri (Yerel Seçim) ile birlikte 5 yıllık görev süresine başlamaya hazırlanan belediye başkanları ve muhtarlar için oy kullanımı 17.00 itibarıyla son bulacak.
OY PUSULASI KAÇ TANE?
Tüm pusulaların bir zarfa koyulacağı yerel seçimde 4 adet oy pusulası bulunacak.
Büyükşehir belediye başkanlığına ilişkin oy pusulası beyaz,
İl genel meclisi üyeliklerine ilişkin pusula turuncu,
Belediye başkanlığına ilişkin oy pusulası mavi,
Belediye meclisi üyeliğine ilişkin oy pusulası ise sarı renkli olacak.
OY PUSULASI KATLARKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER
Özellikle büyükşehirlerde oldukça fazla adayın bulunması nedeniyle pusulular oldukça uzun olacak. İstanbul için hazırlanan pusula 97 cm uzunluğunda.
Bu nedenle 4 pusulayı da mührün bulaşmasını engelleyerek katlamak ve zarfa sığdırmak gerekecek.
OY PUSULASINA MÜHÜR DIŞINDA İŞARET KOYMAYIN
Seçmenler, birleşik oy pusulalarında tercih ettiği cumhurbaşkanı adayı, siyasi parti, ittifak veya bağımsız aday için ayrılan bölümden dışarı taşırmadan "TERCİH" veya "EVET" mührünü basarak oyunu kullanacak. Oyun geçerli sayılması için "TERCİH" veya "EVET" mührü dışında oy pusulalarının herhangi bir yerine imza atılmaması, işaret konulmaması gerekecek. Zarfa pusulalar dışında bir şey konulmayacak. Yanlış oy kullandığını düşünen ve yeni pusula isteyen seçmene yenisi verilmeyecek.
MÜHÜR BAŞKA ALANA BULAŞIRSA OY GEÇERSİZ OLUR MU?
Bazı haber kaynaklarında ve sosyal medyada, seçim pusulasında mührü bastıktan sonra, oy pusulasının dışa doğru katlanması gerektiği, aksi takdirde mürekkebin diğer adaya bulaşıp, oyun geçersiz sayılacağı iddiası öne sürüldü.
15 Mart 2023 tarihli ve 2023/129 Sayılı Kararı ve Eki Sandık Kurullarının Oluşumu, Görev ve Yetkilerini Gösterir 135 Sayılı Genelge'sinin 41. maddesinin 1. fıkrasının ç ve d bendlerine göre, "TERCİH" veya "EVET" mührünün alanları ayıran çizgili bölgeye taşmış olması" oy pusulalarını geçersiz kılmaz.
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun'unun 102. maddesine göre, "Birleşik oy pusulalarında baskıda silinme veya yanlışlık yapılmış olsa bile, hangi siyasi parti veya bağımsız aday lehine kullanılmış olduğu "EVET" mührünün vurulduğu yerden kesin olarak anlaşılan oy pusulaları hesaba katılır." hükmü kanun ile sabit.
OY PUSULASI ÖRNEĞİ
GEÇERSİZ OY NEDİR, NASIL OLUR?
Yüksek Seçim Kurulu'nun belirlediği haller dışında kullanılan oylar geçersiz olarak kabul edilir. Seçmenlerin kullandıkları oylar Evet/Tercih mührünün yanlış yerlere basılması veya farklı iki adayda da mühür bulunması oyun geçersiz sayıldığı durumlara örnek olarak gösterilebilir.
GEÇERSİZ OY ÖRNEĞİ
HANGİ DURUMLARDA OY GEÇERSİZ OLUR?
Genel olarak, aşağıdaki durumlarda oylar geçersiz kabul edilebilir:
Mühür basılmamış olması: Hiçbir mühür basılmamış oy pusulaları geçersiz sayılır.
Yanlış mühür basılması: Yanlış seçim türüne (örneğin, "Tercih" yerine "Evet") veya yanlış sandık mühürünün basılması oyu geçersiz kılar.
Birden fazla mühür basılması: Aynı seçim türünde birden fazla adaya veya partiye mühür basılması da oyu geçersiz sayılmasına neden olur.
Mühürün tam olarak basılmamış olması: Mühürün pusulada net bir şekilde görünmemesi veya tam olarak basılmamış olması da geçersizliğe yol açabilir.
Yırtık veya kopuk olması: Oy pusulasının bütünlüğünün bozulacak şekilde yırtılması veya koparılması oyu geçersiz kılar.
Yazı veya işaret olması: Oy pusulasının üzerine mühür dışında herhangi bir yazı, çizgi, işaret veya imza atılması oyu geçersiz sayılmasına neden olur.
Pusulada yabancı madde olması: Oy pusulasının içine para, kâğıt parçası gibi yabancı maddeler konulması da oyu geçersiz kılar.
Birden fazla oy pusulası olması: Zarfın içinde birden fazla oy pusulası olması tüm oyların geçersiz sayılmasına neden olur.
Zarfın yırtık veya açık olması: Zarfın yırtık veya açık olması da oyların geçersiz sayılmasına yol açabilir.
Zarfın üzerinde yazı veya işaret olması: Zarfın üzerinde mühür dışında herhangi bir yazı, çizgi, işaret veya imza atılması da oyların geçersiz sayılmasına neden olur.
