Cumhurbaşkanı’nın fotoğrafını okumak…

Her ne kadar aynı ‘dünya görüşüne’ sahip olmasak da zekâsına saygı duyup yazılarını uzun yıllardır ilgiyle takip ettiğim İsmet Berkan’ın “10 Haber” adını verdiği bir haber portalı var. Whatsapp üzerinden “Gündem” başlıklı, üç sayfalık mini e-dergi de gönderiyor…

Dünkü nüshanın ilk sayfasından başlayarak “Batı dışına açılmak mı, Batı dışına çıkmak mı?” başlıklı bir yazı yayınlamış… Tepesinde de dünün en çok konuşulan, tartışılan fotoğrafı var… Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın sanki Şanghay İşbirliği Örgütü’nün lideriymiş gibi oturarak diğer liderlerle sohbet ettiği fotoğraf…

Yazı şöyle bitiyor: “Türkiye’de bu süreci durdurabilecek tek güç kamuoyu aslında ama sürecin kendisi zaten kamuoyunun ağır ağır Batı dışına çıkmaya ikna edilmesiyle yaşandı. Dolayısıyla yarın iktidar değişse bile bu süreci durdurmak ve tersine çevirmek o kadar da kolay olmayacak. Hatta kolay olmamasını bir yana koyun, belki mümkün bile olmayacak.”

Avrupa Birliği’nin güttüğü ikiyüzlü politikayla Türkiye’yi aşağılaması, horlaması verdiği hiçbir sözü tutmaması ve oyalaması üzerine Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Şanghay İşbirliği Örgütü’ne katılımla ilgili düşünceleri yeni değil (Bkz. Sedat Ergin’in 15 Eylül tarihli Hürriyet’teki yazısı)… 2012’den bu yana pek çok resmi açıklamasının içinde Türkiye ile Şanghay İşbirliği Örgütü arasındaki ilişki üzerine tespitleri var…

Öte yandan Berkan gibi düşünenlerin, durumu “eksen kayması” diye endişeyle karşılayanların sayısı ne kadardır diye tahmin etmek için CHP ve HDP liderlerinin dış politika konusundaki kelamlarına göz atmakta yarar var…

Batı kulübünün dışına doğru atılan her adımı; ‘millî bağımsızlığın’ koruması ya da ‘küresel güçler’ arası dengeleme için yapılmış bir hamle değil de Hristiyan Batı’ya endeksli değerlerden uzaklaşılması olarak okuma eğilimindeler…

Bunun karşısında da ‘varoluşlarını üzerine kurguladıkları zeminin’ yıkılma endişesine kapılıp elbette korkuyorlar…

O fotoğrafa tepkileri bundandır… Anlıyor olmamız, onayladığımız anlamına gelmez tabii…

Fotoğrafın pek çok farklı açıdan okuması yapılabilir… ‘Beden dili’ ve/veya ‘toplumsal gestus’ açılarından bakıldığında sayfalar dolusu yorum yapılabilir…

Bertolt Brecht’in 20. yy’da yeniden şekillendirerek özel anlam kattığı ‘epik tiyatro’nun en önemli unsurlarından biri olarak öne çıkan ‘toplumsal gestus’ kavramını tiyatrobilimci, yazar, oyuncu ve yönetmen Özdemir Nutku, “Toplumla ilgili olan, toplum üzerine fikir veren jesttir” diye açıklamış.

Toplumsal gestus, en iyi siyasi iletişim dillerinden biridir…

Bu bağlamda fotoğraf, Türkiye’nin son yıllarda geldiği itibar noktasını, Sayın Cumhurbaşkanı’nın fotoğraftaki liderler nezdindeki konumlandırılmasını tartışmaya mahal bırakmayacak netlikte ifade etmektedir…

Türkiye, 2012’de ‘Diyalog Ortağı’ olarak dâhil olduğu Şanghay İşbirliği Örgütü’nün düzenlediği “Devlet Başkanları Zirvesi”ne ilk kez bu yıl “Cumhurbaşkanı” düzeyinde katılıyor.

Çin, Rusya, Kazakistan, Kırgızistan ve Tacikistan’ın 1996 yılında oluşturdukları Örgüt’e, daha sonra Özbekistan, Hindistan, Pakistan ve İran’ın da katılmasıyla üye sayısı dokuza çıkıyor...

“İngiltere’nin dostları ya da düşmanları yoktur; çıkarları vardır” sözünün İngiltere için söylenmesine bayılan müstemleke aydınlarımız, aynı laf Türkiye için dile getirildiğinde her ne hikmetse tedirgin oluyorlar…

Allah ıslah etsin…