Türkiye’de asrın felaketi olarak adlandırılan Kahramanmaraş ve Elbistan depreminin ardından ‘Crush sendromu’ bir kez daha gündeme geldi. Enkazdan kurtarılan kişilerde görülen Crush Sendromu, müdahalenin gecikmesi durumunda ölümcül sonuçlar doğuruyor. Peki göçük altında kalan depremzedelerde görülen Crush Sendromu nedir? Crush Sendromu neden olur? Crush Sendromu belirtileri neler? Crush Sendromu tedavisi neler?
Tüm Türkiye'yi yasa boğan 7.7 ve /,6'lık depremlerin ardından Crush Sendromu yeniden gündeme geldi. Peki, Crush Sendromu nedir? Crush Sendromu neden olur? Crush Sendromu belirtileri neler? Crush Sendromu tedavisi neler?
CRUSH SENDROMU NEDİR?
Vücudun bir kısmının veya tamamının ezilmesi ve baskıya maruz kalması sonucunda gelişen kas ödemi (şişlik), şok, böbrek yetmezliği, kalp ve solunum yetmezliği durumuna Crush sendromu denir.
Trafik kazaları, iş kazaları, savaşlar, çığ düşmesi, toprak kayması Crush sendromuna yol açan sebepler arasında yer alsa da bu sendromun en sık görülen sebebi, deprem sonucunda göçük altında kalmaktır.
Binlerce vatandaşın göçük altında kaldığı depremden çıkarılan depremzedelerde görülen Crush sendromu tekrar gündeme geldi. Peki, Crush sendromu belirtileri neler?
CRUSH BELİRTİLERİ NELERDİR?
Crush sendromuna yakalanan kişilerde; kahverengi idrar, ödem, halsizlik, aritmi ve düşük tansiyon en çok görülen belirtilerdir.
En yakın örneği ise 17 Ağustos depremi sonrasıdır. Gölcük depremi sonrasında Crush sendromu binlerce kişinini ölümüne neden olmuştu. Vücut dokularının kısmen veya tamamen ezilmesi, baskıya maruz kalması sonucunda oluşan ödem, şok, böbrek yetmezliği, kalp ve solunum yetmezliği gibi sonuçlar doğuruyor.
CRUSH SENDROMU NEDEN OLUR?
Crush sendromu ilk olarak 1909 yılındaki Messina depremi'nde tanımlanmış, depremden sağ kurtulan kişilerin halsizlik ve ödem gibi belirtiler ile öldükleri izlenmiştir.
Büyük depremlerde sağ çıkarılan kişilerin % 40’ında Crush sendromu görülüyor.
Göçük altından çıkarılan kişi başta sağlıklı olsada sonradan bu sendroma yakalanmış olabilir. Ezilen doku proteinlerinin kana karışması; böbrek, kalp ve akciğer gibi organları etkilemesiyle bir süre sonra kan basıncında düşme, solunum yetmezliği ve geç müdahale de ölüm meydana gelir.
CRUSH TEDAVİSİ NEDİR?
Crush sendromunda ilk başvurulan yöntem kandaki sıvı oranını arttırmaktır. Potasyum değerinin düşürülmesi ve fasiotomi yaygın bir tedavi yöntemidir. Diyaliz ise diğerlerine göre daha az yaygın bir tedavidir.
