Annelere erken emeklilik formülü ortaya çıktı: İşte EYT kapısını açan doğum borçlanması şartları

Çalışma hayatında yer alan kadınlara destek olmak ve emeklilik süreçlerini kolaylaştırmak amacıyla sunulan doğum borçlanması, diğer borçlanma türlerine kıyasla sunduğu oran avantajıyla dikkat çekiyor. İş hayatına katılan kadınların çocuklarını büyütürken geri kalmamaları için sağlanan bu hak sayesinde, iki yıllık prim kazanımında diğer borçlanmalara göre 103 bin 54 lira daha az ödeme yapılarak erken emekliliğin kapıları aralanıyor.

Kimler doğum borçlanması yapabilir?

Erken emeklilik yolunda büyük bir avantaj sağlayan bu sistemden SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığına tabi memur anneler yararlanabiliyor. Bununla birlikte, isteğe bağlı sigorta primi ödeyen Bağ-Kur'lu kadınlar da doğum borçlanması hakkına sahip bulunuyor. Sistemin en temel kuralı ise doğumların, annenin ilk kez sigortalı olduğu tarihten sonra gerçekleşmiş olması. Ancak staj dönemi sonrası doğum yapan anneler için de özel bir istisna tanınarak borçlanma imkanı sunuluyor.

Staj sonrası doğumlarda EYT kapısı

Annelerin staj başlangıcı ile normal sigorta başlangıcı arasında geçen sürede yaptıkları doğumları borçlanmaları, emeklilik planlamasında kritik bir rol oynuyor. Bu borçlanma yapıldığında, sigorta başlangıç tarihi borçlanılan süre kadar geriye çekilebiliyor. Özellikle sigorta başlangıcı 9 Eylül 1999 ve sonrasında olan kadınlar, bu geri çekme işlemi sayesinde başlangıçlarını 8 Eylül 1999 öncesine taşıyabilirlerse doğrudan Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) kapsamına dahil olma fırsatını yakalıyor.

Üç çocuğa kadar toplu prim kazanımı

Doğum borçlanması kapsamında anneler, her bir çocuk için en fazla iki yıl, yani 720 gün prim kazanma hakkına sahip oluyor. Toplamda üç çocuğa kadar sunulan bu haktan tam olarak yararlanan bir anne, çalışmadığı günlerin primlerini toplu olarak ödeyerek hizmet süresine tam altı yıl, bir başka deyişle 2160 gün ekletebiliyor. Bu haktan yararlanabilmek için doğumdan sonraki iki yıllık süre içinde fiilen çalışılmamış ve prim ödenmemiş olması şartı aranıyor. Ayrıca anneler, 720 günlük üst sınırı kullanmak zorunda kalmadan, sadece ihtiyaç duydukları gün sayısı kadar daha az bir süre için de borçlanma işlemi gerçekleştirebiliyor.

Evlat Edinen Anneler ve Engelli Çocuğu Olanlar

Erken emeklilik hakkı yalnızca biyolojik annelerle sınırlı kalmıyor; 2 yaşını doldurmamış bir çocuğu evlat edinen sigortalı kadınlar da bu süreç için borçlanma yapabiliyor. Hatta aynı çocuk üzerinden hem dünyaya getiren anne hem de evlat edinen anne, çocuğun kendi yanlarında geçen süreleri için ayrı ayrı hak sahibi oluyor. Öte yandan, bakıma muhtaç engelli çocuğu bulunan annelere yönelik olarak 1 Ekim 2008 sonrasındaki çalışmaları için her 4 yıla bir yıl ekstra prim eklenerek emeklilik yaşından da aynı oranda düşülüyor. Durumunu belgelendiren anneler için bu uygulama sayesinde beş yıla kadar erken emeklilik imkanı doğuyor.

Güncel ödeme tutarları ve oran avantajı

Doğum borçlanmasında ödenecek tutarlar brüt asgari ücret üzerinden yüzde 32 oranıyla hesaplanıyor ve aylık en düşük ödeme 10 bin 569 lira 60 kuruş olarak uygulanıyor. Üst sınır ise bu tutarın dokuz katı olarak belirlenirken, iki yıllık tam bir doğum borçlanmasının maliyeti 253 bin 670 lira oluyor.

Bu yılın başında yurt dışı borçlanmasıyla eşitlenerek yüzde 45 seviyesine çıkarılan diğer borçlanma türlerinde ise bir aylık maliyet 14 bin 863 lira 50 kuruşa, iki yıllık maliyet ise 356 bin 724 liraya ulaşıyor. Doğum borçlanmasının yüzde 32'lik hesaplaması sayesinde kadınlar, diğer borçlanmalara kıyasla aylık 4 bin 293 lira 90 kuruş, iki yıllık toplam ödemede ise yaklaşık 103 bin 54 lira gibi ciddi bir tasarruf sağlamış oluyor.