Tarım ve Orman Bakanlığı, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) 2022 yılında hayata geçirilen 'Hayalet Ağ Avcıları Edremit Projesi' kapsamında Balıkesir'in Ayvalık ilçesinde devam eden çalışmalarda sona yaklaşıldı.
Tarım ve Orman Bakanlığı Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi, ÇOMÜ Deniz Bilimleri Teknolojisi Fakültesi'nin ortaklığıyla 2022 yılında hayata geçirilen 'Hayalet Ağ Avcıları Edremit Projesi' bu sezon 24 günlük bir deniz çalışmasıyla gerçekleştirildi. Çalışmaya geçen yıl eylül ayında başladıklarını belirten ÇOMÜ Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Adnan Ayaz sezon boyunca toplamda denizin dibinden bin 500 metrekare gırgır ağı, 2 bin 500 metrekare uzatma ağı kaldırdıklarını söyledi.
'Vatandaşlarımızdan ihbar bekliyoruz'
Çalışmaya geçen yıl eylül ayında başladıklarını söyleyen Prof. Dr. Ayaz, "Geçen yıldan bu yana toplamda yaklaşık 24 günlük bir deniz çalışması gerçekleştirdik. Bir çalışma daha planlıyoruz ama artık akaryakıtımız tükenmeye başladı. Artık son bir çalışma daha yapacağız. Ondan sonra sonlandıracağız. 24 günün sonucunda yaklaşık bin 500 yüz metrekare gırgır ağı, 2 bin 500 metrekare uzatma ağı kaldırdık. Bunun dışında 200 metre uzunlukta çok eskiden kullanılan trata ağını denizin dibinden çıkardık. Yine 1 adet trol torbası kaldırdık ki, o bölgede trol çekimi yasak, trol torbasının 1 yıllık bir geçmişi vardı. Ayrıca deniz dibinden 15 tane balıkçı çapası kaldırdık. Bir tane de kıyı bölgesinde yaklaşık ağırlığı bin 450 kilo olan batmış bir teknenin motoru vardı, onu çıkardık. Bu çalışmalar çok zor çalışmalar, samanlıkta iğne aramak gibi. Vatandaşlarımızdan ihbar bekliyoruz. Direkt hedefe gittiğimizde ağın yerini direkt tespit edip alıyoruz, kaldırıyoruz" dedi.
'Canlılar tekrar bu bölgeye yerleşecek'
Hayalet ağların bulunduğu bölgede ekosistemin olumsuz etkilendiğini söyleyen Prof. Dr. Ayaz, "Hayalet ağları kaldırdığımız bölgelerde, ağlar kayalık bölgenin üzerini örttüğü için o bölge canlılar tarafından kullanılmaz haldeydi. Altında herhangi bir canlı yaşaması söz konusu olmadığı için bu bölgeler kapalıydı. Hayalet ağları kaldırdığımız için canlılar tekrar bu bölgeye yerleşecek. Eğer iyi bir saklanma alanı ise balıklar içine gelecek. Yine diğer eklem bacaklılardan ıstakoz, böcek gibi canlılar bu bölgelere yerleşecektir. Bu çalışmalarda en küçük kazanç bizler için önemli. Bu bölge tekrar canlılığına kavuşacaktır" diye konuştu.
'Parçalanan ağlar birçok deniz camlısına zarar veriyor'
Turizm kenti Antalya'nın simgelerinden olan ve her yıl binlerce yerli, yabancı tatilcinin ziyaret ettiği Konyaaltı Sahili'nde de denizin üstü ve altı kirlilikle boğuşuyor. Deniz dibinde plastik atıklar, cam şişeler gibi ürünlerin yanı sıra, balıkçıların avlanmak için kullandığı, sonrasında denizlerde bırakılan veya parçalanan ağlar, birçok deniz canlısının yaşamını tehlikeye atıyor. Balıkçılar tarafından denize atılan ağlar, kayalıklara, teknelerin motorlarına veya deniz içerisindeki materyallere takılarak kopuyor. Yüzyıllar boyunca denizde kalabilen ağlar birçok deniz canlısının yaşamını tehlikeye atıp deniz ekosistemine zarar veriyor.
Ağdan kurtarıp yaşam alanına bırakıldı
Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, yakın zamanda yaptığı dalışta bu hayalet ağlardan biriyle karşılaştı. Deniz dibindeki boruya takılan ağı gören ve Prof. Dr. Gökoğlu ve beraberindeki ekip hayalet ağa takılan iki balığın öldüğünü, birinin ise diğer balık ve canlılar tarafından yenilerek sadece iskeletinin kaldığını gördü. Su altı kamerasıyla görüntülenen anlarda ağa takılan ve canlı olan bir balık ise ağdan kurtarılarak yaşam alanına bırakıldı. Hayalet ağ ise kesilerek başka canlılara zarar vermemesi için karaya çıkarıldı.
Konuyla ilgili konuşan Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, bölgede yaptıkları her dalışta farklı bir olumsuzlukla karşılaştıklarını söyledi. Prof. Dr. Gökoğlu, “Konyaaltı'ndaki borunun etrafına sık sık dalış yapıyoruz. Her dalışımızda bir olumsuzlukla karşılaşıyoruz. Bazen çöp yığınlarını, plastikleri çıkarıyoruz bazen balığı oltadan kurtarıyoruz. Son dalışımızda da borunun ucuna dolanmış bir hayalet ağ bulduk. Bu ağ uzun zamandır orada balıkları tutmaya devam ediyor. Ağı oradan aldık, üzerinde 1'i canlı 3 balık vardı. Canlı olanı kurtardık. Ağa takılan balıklardan birinin iskeleti kalmıştı" dedi.
'Doğayı sürekli tüketiyor'
Hayalet ağların deniz ekosistemine oldukça zarar verdiğini söyleyen Prof. Dr. Gökoğlu, “Ağın içerisinde kalan balık, başka balık ve canlılar tarafından tüketiliyor. Eğer başka bir balık tüketmeye gelirse o balık da takılıp kalabiliyor. Hayalet ağlar doğayı sürekli tüketir. Ağ yırtılıp ömrünü tamamlayana kadar doğada tüketime devam eder. Bu çok uzun bir süre. Denizdeki ekosisteme oldukça zarar veriyor" diye konuştu.
