EYT son durum: EYT nedir, kimleri kapsıyor?

EYT (Emeklilikte yaşa takılanlar) için son gelişmeler oldukça merak ediliyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin'in bugün yapmış olduğu açıklamada emeklilere 1100 lira bayram ikramiyesi ödemesi yapılacağını ve 28-29 Nisan'da hesaplara geçeceğini ifade etti. Bakan Bilgin asgari ücrete zammın gündemde olmadığını da ekledi. EYT ne zaman çıkacak, kimleri kapsıyor? İşte bütün detaylar...

EYT ne zaman çıkacak?

• Türkiye'de sosyal güvenlik sistemi zamanla değişikliklere uğrarken maaş hesaplama yöntemlerinde de farklılıklar oluştu. 80'li yıllarda, ya da 90'ların başlarında işe girmiş olan SSK'lıların bir kısmının şu anda emeklilik günleri de geldi. Şu anda Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) olarak da tarif ettiğimiz bu sigortalıların maaşları hesaplanırken üç ayrı dönem alınıyor ve üç ayrı hesap yapılıp birleştiriliyor.
• Maaşların kaç lira olacağını önceden bilmek kolay değil. Ama maaşı belirleyen parametreleri bilirsek, az çok ne alacağımızı tahmin edebiliyoruz. Maaşı belirlerken uygulanan formül aynı olsa da, kişilerin çalışma şartları, iş yerlerinin durumu, aylık kazançları, çalışma süreleri, hatta işe ara verip vermemiş olmaları bile maaşı etkiliyor.

EYT için çözüm

EYT çözümünde 6 adımlı yol haritası belirlendi. 2022 yılı içerisinde çözüme kavuşması beklenen Emeklilikte Yaşa Takılanlar, bu adımların ardından yeni düzenlemeyi karşılayacak:

1. Kapsam belirlenecek

2. Emeklilik şartları tespit edilecek

3. Mali boyutu hesaplanacak

4. Maaş hesabı yapılacak

5. Uygulama biçimi tespit edilecek

6. Taslak yazılıp karar alınacak

3600 ek gösterge'de son durum

• Biz Mayıs'ta 3600 ek gösterge için nihai çalışmamızı bitiririz, Cumhurbaşkanımıza takdim ederiz, görüşülür, konuşulur, sonraki aşama Meclis'tir. Bu yıl içinde tamamlarız, Meclis'in çalışma düzenine göre hangi zaman uygulamaya sokarsak bu yılın sonunda Meclis'ten çıkar diyebiliyorum. 4 hizmet kolu esas ama bazı statü gruplarının da toplumsal adaleti güçlendirmek için bazı grupları da bu kapsam içine alacağız.
• 4 grubun esas olan onlar, onların yanında bazı statüler var. Kamuda çalışan avukatlar mesela, göstergeleri 3000. Benzeri gruplar var. Statüleri itibarıyla 3000. Öğretmenlere 3600 vereceğiz. İl milli eğitim müdürü 3600. Olmaz bunu değiştirmemiz lazım. İl müftüsünü değiştirmemiz lazım. Dini görevlilere 3600 veriyorsak müftüyle farklılaştırmak lazım. Adalet duygusunu korumamız lazım.
• 3600 ek gösterge çalışanları çok etkilemiyor. Emeklilik konumlarında epeyce yansıyor, Emekli maaşlarına da yansıyor. 25 milyar liraya kadar yıllık maliyetleri bulunabiliyor. Bunu şimdiden telaffuz etmek doğru değil. Ciddi maliyeti olduğunu belirtmek isterim.

EYT'de son durum nedir?

Bu tartışmaları bazen Meclis'te de yapıyoruz. Siyasetçilerin bu açıklamaları yapması doğal bir şey. Şu anda gündemimizde bu yok.

EYT kimleri kapsıyor?

• Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) düzenlemesi, 8 Eylül 1999`dan önce sigortalı olan, prim ve yıl şartlarını tamamlayan ancak yaşı bekleyenleri ilgilendiriyor.
• Bu noktada sadece SSK`lılar değil, memurlar ve esnaf da beklenti içerisinde. Her kesim için ayrı çalışma bekleniyor.

EYT yasası formülleri

EYT konusunda çeşitli formüller masada. Emekli aylığının belli bir miktarının kesilerek daha erken emekli olma imkânı sağlayan kısmi erken yaşlılık emekliliği, kesintili erken emeklilik, süre tamamlanması, bazı meslek grupları için yıpranma seçeneği de masada bulunuyor. Bazı Avrupa ülkelerinde benzeri modellerle daha az aylıkla erken emekli olunabiliyor.

Kısmi emeklilikle 3.600 günü tamamlayan kadınların 50, erkeklerin de 55 yaşında emekliye ayrılması öngörülüyor. Süre tamamlanmasında ise kadınlarda 7.200, erkeklerde de 9.000 gün sigortalılık gününü tamamlayanların yaşa bakılmadan emekli olması anlamına geliyor. EYT'lilerin yaş ortalaması 48-49 bandında bulunuyor.