Son dönemde Harem-i Şerif sınırları içinde tarihi kültürel faaliyetlere başlayan Suudi Arabistan yönetimi, Medine-i Münevvere’yi içine alan Mehd bölgesinde Hz. Ömer dönemine ait bir kaya yazısı keşfedildiğini bildirdi. Yazıda, “Allah, dünyada ve ahirette Ömer bin Hattab’ın velisidir (koruyucusudur), Allah’tan başka ilah yoktur” ifadeleri bulunuyor.
Suudi Arabistan’da, İslam'ın ilk yıllarına ait tarihi kalıntılar, son dönemde hayata geçirilen arkeolojik çalışmalarla gün yüzüne çıkarılıyor. Suudi Arabistan Kültür Kurulu, hac mevsiminin tamamlanmasının ardından yapılan çalışmalarda, İslam'ın ikinci halifesi Hz. Ömer bin Hattab’a (ra) ait olduğu düşünülen kaya üzerine nakşedilmiş bir hat buldu. Medine-i Münevvere’yi de içine alan Mehd bölgesinde bulunan ve İslam'ın ilk döneminde kullanılan Hicazi hattıyla yazılmış yazıda, “Allah, Ömer bin Hattab’ın velisidir (koruyucusudur), Allah’tan başka ilah yoktur ve Muhammed onun elçisidir” cümleleri yer alıyor.
ÇALIŞMALAR HATTIN TARİHİNİ DOĞRULUYOR
Konuya dair bir açıklama yapan Suudi Arabistanlı Hicazi ve Şimali Hat Uzmanı Dr. Muhammed el-Duveyri, keşfedilen yazı üzerine yapılan çalışmaların, yazıda kullanılan hattın İslam'ın ilk dönemindeki yazı stili olan Hicazi ve Şimali hattına uygun olduğunu ve tarihsel olarak dönemle büyük bir uyuşma göstermediğini söyledi. El-Duveyri, Hicazi hattında “faal” (ettirme) veznindeki isimlerde elif harfinin hazfedilmediğini (silinmediğini) dile getirerek, Hattab isminde de bunun net olarak görüldüğünü sözlerine ekledi.
1774 YENİ KEŞİF
Suudi Arabistan Kültür Kurulu tarafından konuya ilişkin yayınlanan açıklamada, Mehd bölgesinde son dönemde yoğunlaştırılan birinci ve ikinci arkeolojik faaliyetler sırasında toplam 1774 tarihi kalıntının keşfedildiği bilgisi verildi. Keşfedilenler arasında el yazılarının yanı sıra, Mehd bölgesinde var olan medeniyetlerin özelliklerine dair bilgilerin yer aldığı yazıtlar ve su yolları gibi kalıntılara ulaşıldığı kaydedildi.
BÖLGE KÜLTÜR TURİZMİNE AÇIK
Suudi Arabistan’da, Veliaht Prens Muhammed Bin Selman öncülüğünde başlatılan açılım çalışmaları kapsamında 2017 yılında başlayan Harem-i Şerif sınırlarının kültürel turizme açılması tartışmaları, bölgenin ilerleyen yıllarda turizme açılmasıyla sonuçlanmıştı. Suudi Arabistan yönetimi, 2023 yılında da Harem sınırları içindeki İslam öncesi ve sonrasına ait yapıların restorasyonuna başladığını ilan etmişti.
