Gelişmişlik zirvesine giden yol

Ahmet Ulusoy
Ahmet UlusoyYeni Şafak Gazete Yazarı
04:00, 22/11/2019, Cuma • Yeni Şafak Haber Merkezi
Gelişmişlik zirvesine giden yol

Bu yazıda Reda Cherif and Fuad Hasanov’un “All the Way to the Top: Industrial Policy, Innovation, and Sustained Growth” başlıklı makalesi irdelenecektir.

Chreif ve Hasanov 1960-2014 yılları arasında Asya Mucizesi gerçekleştiren ülkeler dışında sadece 16 gelişmekte olan ülkenin yüksek gelirli ülke statüsüne erişebildiğini söylüyor. Bu ülkelerin bir kısmı petrol rezervlerine sahip ve bir kısmı da AB’ye katılma şansı yakalayan ülkeler.

Hong Kong, Kore, Singapur
gibi ülkeler, standart büyüme tarifelerinin dışına çıkarak yüksek büyüme hızları yakaladılar.
Bu ülkelerin ortak özelliği
çalışma azimleri
(hırsları-tutkuları),
hesap verilebilirlikleri
ve
adaptasyonları
belirtilmiş. Aslında bu ülkeler önceki teknolojik yetenek ve deneyimlerinin çok ötesinde
sofistike (üstün-ileri) teknoloji kullanan endüstriler geliştirmeye çalıştılar
. Yine, benzer özelliklerinden biri de
ihracata dayalı bir ekonomi
inşa etmeleri ve rekabetçi işletmeler kurmaları.

**

Bu ekonomilerinin sıradışı (mucizevi) başarılarının arkasında oluşturdukları kamu özel işbirliği var.

Söz konusu ülkelerde
devlet piyasanın önündeki engelleri kaldırdı
. Bu sayede
işletmeler dönüştü
; aldıkları destek sonrasında yenilikçi, icat eden ve hesap veren bir yapı oluştu.
Mucize gerçekleştirilmesi sofistike sanayilerde
erken teknolojik sıçrama
yapılmasına dayandırılıyor.
Yine ülkelerin ekonomik itibarlarını attıkları
cesur adımlarla
kazandıkları belirtiliyor.

Bu ülkelerin daha önce tecrübe ve kesin başarı beklentilerinin olmadığı bilgisayar, elektronik, eczacılık, nakliye ve makine gibi sanayilere girdiler. Sonuçta hiç kimsenin hayal edemeyeceği başarılar yakaladılar.

**

“Mucizeler” gerçekten de anomali (tekrarı zor) kabul edilmektedir. Dünyanın geri kalanının çoğu için, geçen yarım yüzyılın gelişme deneyimi, büyük ölçüde
Doğru Sanayileşme politikasını
(True Industrial Policy-TIP ilkelerini) uygulamaya koyma konusundaki heveslerin ve kaçırılmış fırsatların karma bir kaydıydı.

Yazarlar, dünyadaki ülkelerin çoğunlukla, aşağıda kısaca özetlenen, üç yaklaşımdan-politikadan ilk ikisini benimsediklerini ve bu nedenle “Asya Mucizesi” gerçekleştiren ekonomilerinin çok gerisinde kaldıklarını belirtiyorlar.

**

1- Salyangoz Sürünmesi
(Snail Crawl): Bu yaklaşım, iş ortamının iyileştirilmesini, kurumların ve altyapının yeniden yapılandırılmasını, makro istikrarın korunmasını, genel eğitime yatırım yapmayı ve devlet müdahalelerini en aza indirmeyi içeren standart bir büyüme reçetesini içerir. Genellikle bu politikalar
düşük bir büyüme ile sonuçlanır
. Bu yolu takip eden ekonomilerin gelişmiş ülkelerle yetişmesi mümkün değildir.
2- Sıçrama (Leapfrog)
: Bu politika seçeneği çoğunlukla sofistike endüstrilerde doğrudan yabancı yatırımları çekmeye ve ticari mallar üreten mevcut endüstriler etrafında kalite merdivenini tırmanmaya odaklanmıştır(Malezya ve Şili örneği). Bu yaklaşım, orta gelir statüsü için göreceli yüksek bir büyüme sağlayabilir, ancak
ekonomiyi
birkaç kuşak içinde,
yüksek gelirli ülkeler arasına getirmesi olası değildir
. Standart büyüme tarifine ek olarak, imalat ve diğer karşılaştırmalı üstünlüğe sahip sektörlere doğrudan yabancı yatırım çekmek için uygulanan aktif politikalar sıçramaya neden olabilir.
3- Çığır açan teknoloji (Moonshot):
Asya mucizeleri, bu tip yaklaşımın (Doğru Sanayileşme Politikası) sonucudur.
Devlet
burada sofistike sanayilerde
ileri teknolojiyle üretim yapan rekabetçi yerli firmaların piyasaya girmeleri
sürecinde karşılaştıkları piyasa başarısızlıklarını düzeltmek için
müdahale eder
. Yani bu seçenekte devletin rolü, eğitimin kolaylaştırılması, elverişli bir iş ortamının teşvik edilmesi, genel altyapı geliştirme gibi standart imkan sunumunun ötesindedir.
Devlet, proaktif olarak piyasaya müdahale ederek
yerli firmaların sofistike sektörlere girmelerini, yurt içinde ve yurt dışında rekabet edebilmeleri için uygun koşulları sağlayarak başarı olma ihtimalini artırabilir. Bu sayede gelecekte sürekli yüksek büyüme sağlayabilecek bir atmosfer oluşur.
Sonuç olarak; söz konusu çalışmada doğru sanayileşme politikasının başarısı hem devletin hem de özel sektörün eylemlerinde yattığı belirtilmektedir. IMF’nin eski çalışanı Min Zhu’dan alıntı yapılarak “
bir ekonominin uçması (sürekli büyümesi) için iki kanata (devlet ve piyasa uyumuna) ihtiyacı var
” sloganı ile doğru politika özetlenmektedir.
“Bir ekonomide beklentilerin üzerinde (mucizevi) büyüme hızları yakalanması, öncelikli olarak sofistike (ileri)
sanayilerde teknolojik sıçrama
gerçekleştirmeye bağlı. Doğru sanayileşme politikası ve “Asya mucizeleri” örneği, diğer ülkelerin ekonomik başarı yolculuklarında takip etmeleri için umut verici bir yol haritası sunmaktadır”.
Yorumlar
Avatar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

Sayfa Sonu
Türkiye’nin Birikimi. Uluslararası Medya Grubu.

Türkiye’nin gündemini belirleyen haber kaynağına hoş geldiniz! Tarafsız, dinamik ve derinlemesine habercilik anlayışıyla Yeni Şafak, okuyucularına güncel gelişmelerin ötesinde bir deneyim sunuyor. Siyaset ve ekonomiden kültür-sanat ve spor dünyasına kadar geniş bir yelpazede sunduğu haberlerle, hem Türkiye’de hem de dünyada neler olup bittiğini anında öğrenin. Dijital platformlarıyla her an, her yerden en doğru bilgiye ulaşın; Yeni Şafak’la gündemi yakalayın!

Sosyal medyada bizi takip edin
Mobil Uygulamaları indirin

Gündemi cebinizde taşıyın! Yeni Şafak’ın mobil uygulamalarıyla, en güncel haberlere anında ulaşın. Siyasetten ekonomiye, spordan kültür-sanat dünyasına kadar geniş bir içerik yelpazesi parmaklarınızın ucunda! Hem iOS, hem Android hem de Huawei cihazlarınızda kolayca indirerek, günün her anında en doğru bilgiye hızlıca erişin. Hemen indirin, dünyadaki gelişmeleri kaçırmayın!

Kategoriler
Albayrak Medya

Maltepe Mah. Fetih Cad. No:6 34010 Zeytinburnu/İstanbul, Türkiyeiletisim@yenisafak.com+90 212 467 6515

YASAL UYARI

BIST isim ve logosu 'Koruma Marka Belgesi' altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BİST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.

Tüm hakları saklıdır © Net Medya 2026