Nesli tükendi sanılıyordu: Türkiye'de ortaya çıktı

Anadolu Parsı termal kameralar ile çok yakından ve net olarak görüntülendi.

Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Yaban Hayatı Ekolojisi ve Yönetimi Bölümü Öğretim üyesi Prof. Dr. Şağdan Başkaya, termal kameralar ile görüntülenen Anadolu parsı ile ilgili açıklamalarda bulundu.

Görüntünün ne zaman ve nerede çekildiği ile ilgili bilgi vermekten kaçınan Prof. Dr. Şağdan Başkaya, Trakya Bölgesi haricinde bütün bölgelerimizde Parsın yaşadığına dair kanıtlar elde ettiklerini belirtti.

Başkaya, pars popülasyonlarının giderek daha da iyileştiğini gözlemlediklerini, bugün, Doğu, Güneydoğu, Karadeniz ve Akdeniz bölgelerine ilaveten, Güney Marmara, İç Ege ve İç Anadolu’nun birçok yerinde de Anadolu parsının yaşadığına dair iz elde ettiklerini söyledi.

Yaklaşık 30 yıldır parsın ülkemizde yaşadığına dair basın açıklamaları yapan Prof. Dr. Başkaya, 2004 yılında yayınlanan bilimsel makalesinde parsın Doğu Karadeniz dağlarında yayılış gösterdiğini belirtti.

Pars popülasyonları üzerine, Kuzeydoğu Anadolu’daki; Giresun, Trabzon, Rize, Gümüşhane, Bayburt, Artvin, Ardahan, Kars, Erzurum, Sivas, Erzincan ve Bingöl yörelerinde, iki adet doktora tez çalışmasının, KTÜ’de, 2018 yılında tamamlandığını belirten Başkaya, “Tek sorun, kamuoyunun pars ile ilgili olarak yeterince bilgilendirilememiş olmasıdır” diye konuştu.

“GİZLİ VE GÜÇLÜ BİR YIRTICI”
Başkaya, “Pars kendini çok iyi saklayabilen, aslan kükremesi gibi uzaktan duyulan bir ses çıkarmadan tek başına avlanarak yaşayan bir yırtıcıdır. Birçok yerde insan yerleşim alanlarına yakın yaşamalarına rağmen çok fazla görüntü vermezler. Issız yerlerde gündüz de hareket etseler, genellikle geceleyin faaldirler. Erkekleri, çiftleşme döneminde dişi ile buluşurken diğer dönemlerde yalnız yaşar. Dişileri ise, yavruları tek başına büyüttüğü için, eğer varsa, yavrularıyla birlikte yaşamaktadır. Yani, parslar, kurtlar gibi grup veya sürü oluşturmazlar. Parsın besinini oluşturan türlerden; kızıl keçi, kara keçi, karaca, geyik, yaban domuzu ve yaban tavşanı gibi türlerin popülasyonlarında yaşanan iyileşme, Pars popülasyonlarının da iyileşmesini sağlamaktadır. Geçmişte batı bölgelerimizde birçok yerde yok olan veya iyice azalan popülasyonlarının da, bugün tekrar artış eğiliminde olduğu gözlenmektedir” şeklinde konuştu.

“PARSIN KORUNMASI PLANLI ŞEKİLDE OLUR”
Anadolu Parsı türünün korunması ile ilgili olarak ise Başkaya “Parsın korunması için dar alanların kesin koruma alanı ilan edilmesi yerine, büyük alanlarda, birbirine bağlı ekosistemlerde yapılacak olan bütün türleri dikkate alan planlı ormancılık, planlı hayvancılık, planlı yaban hayatı yönetimi ve planlı avcılık yönetimi önem arz etmektedir” ifadelerini kullandı.

Anadolu parsı nedir, nerede yaşar?

Anadolu parsı, Orta Doğu ve Batı Asya'da yaygın olan İran parsının (Panthera pardus saxicolor) Anadolu'da yaşayan bir ırkıdır. Uzun süre ayrı bir pars alt türü olarak kabul edilmiş ve Panthera pardus tulliana adı verilmiş, ancak modern genetik araştırmaların bu türün diğer batı ve orta Asya pars türlerinden genetik olarak çok az farklılık gösterdiğini kanıtlaması üzerine İran parsı alt türlerine eklenmesi görüşü hakim olmuştur.

Anadolu parsının Türkiye'de yaşayıp yaşamadığı hala kesinleşmemiştir. Türkiye'de görülen türü İran parsıdır.

Anadolu Parsı'nın Özellikleri

Boyu 200–250 cm, ağırlığı dişilerde 35–50 kg, erkeklerde 45–70 kg civarındadır. Yaklaşık ömrü 20 yıldır. Çok çevik olan Anadolu parsı, etoburdu ve geyik, yaban keçisi, yaban domuzu, küçük memeliler ve kuşlar gibi hayvanlar av yelpazesini oluştururdu. Anadolu parsı, Doğu Akdeniz ve Doğu Anadolu bölgelerinde, daha çok ormanlık ve dağlık alanlarda yaşamıştır. Doğal yaşam alanları ve av kaynaklarının azalması parsları insanların yaşadığı yerlere yönlendirmiş ve bu da genellikle vurularak ya da zehirlenerek öldürülmelerine yol açmaktadır.