Diyarbakır Müzesi'ne son 10 yılda 7 bin 30 tarihi eser kazandırıldı

Diyarbakır'da, 1934 yılında hizmet vermeye başlayan müze, Kültür ve Turizm Bakanlığınca merkez Sur ilçesindeki İçkale'de yer alan 14 tarihi binada 2005'te başlatılan ve 2014'te tamamlanan restorasyon çalışmasının ardından 2015'te İçkale Müze Kompleksi olarak ziyarete açılan alanda hizmet vermeye başladı.

Geçmişi 12 bin 400 yıl öncesine kadar uzanan eserlerin de yer aldığı müzede, 2015'te 29 bin 270 olan eser sayısı günümüze kadar süren yüzey araştırmaları, arkeolojik kazılar ve vatandaşlardan satın alma ile kaçakçılıkla mücadele kapsamında elde edilen eserlerle 36 bin 300'e yükseldi.

"Müzemize her yıl yeni kıymetli kültür varlıkları kazandırılmaktadır"

Diyarbakır Müzesi Müdür Vekili Müjdat Gizligöl, 1934 yılında kurulan müzenin Türkiye'nin en eski müzelerinden olduğunu söyledi.

İçinde 14 tarihi yapının yer aldığı İçkale Müze Kompleksi'nde son 10 yıldır hizmet verildiğini ifade eden Gizligöl, komplekste Atatürk ve Arkeoloji müzelerinin de yer aldığını belirtti.

Arkeoloji Müzesi'nin iki ayrı salondan oluştuğunu dile getiren Gizligöl, "Bunlardan biri arkeolojik sergileme salonu. Burada neolitik dönemden günümüze kadar yaklaşık 12 bin yıllık skalayı içeren tarihi eserler sergileniyor. Bunun haricinde yine arkeolojik eserlerin olduğu fakat tematik eserlerin sergilendiği salonumuz var." dedi.

Diyarbakır Müzesi'ne 1930-1940'lı yıllarda bölgede başka müze olmadığı için Muş, Bingöl, Şanlıurfa, Elazığ, Siirt ve Mardin'den de eserlerin getirildiğini belirten Gizligöl, son yıllarda Türkiye'nin birçok ilinde müze kurulmasından dolayı şu anda kentteki müzenin sadece Diyarbakır'dan getirilen eserlerin depolandığı ve sergilendiği bir müze durumunda olduğunu kaydetti.

Gizligöl, Müze Müdürlüğü olarak bugüne kadar yaptıkları 40'ı aşkın kazı çalışmasıyla çok sayıda envanterlik esere ulaştıklarını anlatarak, şunları söyledi:

"Diyarbakır Müzesi'nde 'neolitik eser' dediğimiz 10-12 bin yıllık çok sayıda eserimiz mevcut. Diyarbakır Müzesi ilk yıllardan bu yana çok sayıda kültürel varlık dediğimiz envanterlik eser niteliğindeki eseri koleksiyonuna aldı. 2000'li yıllardan sonra Diyarbakır Müzesi, bölgedeki çok sayıda kurtarma kazısıyla birlikte eser sayısını hayli artırdı. 2025 yılı itibarıyla müzemizin koleksiyonunda 36 bin 300 envanterlik eserimiz var. 2015 yılında sadece 29 bin 270 eserimiz vardı. Yani son 10 yılda müze koleksiyonuna 7 binden fazla envanterlik nitelikteki eseri kazandırmış olduk."

Gizligöl, bu eserlerin sadece kazılar vasıtasıyla gelmediği bilgisini vererek, vatandaşların kendi eliyle getirdiği yani satın alma yoluyla gelen eserlerin de mevcut olduğunu belirtti.

Emniyet ve jandarma ekiplerince ele geçirilip müzeye kazandırılan eserlerin de olduğunu aktaran Gizligöl, "Bir de müzeye hem kurtarma kazılarıyla hem Cumhurbaşkanlığı kararıyla yapılan bilimsel kazılarla kazandırdığımız eserlerimiz mevcut. Neolitik dönemden günümüze kadar hemen her döneme ait tabiri caizse 33 medeniyete ait kültürel varlıkların olduğu müzemize her yıl yeni kıymetli kültür varlıkları kazandırılmaktadır." diye konuştu.

Müzeler için hedef 300 bin ziyaretçi

Envanterde yer alan bütün eserleri sergileme imkanı bulunmadığını dile getiren Gizligöl, bunun için yeterli fiziki mekan olmadığını kaydetti.

Gizligöl, "36 bin eseri sergilemek için onlarca binaya ihtiyacımız var. En kıymetli eserlerimizi sergiliyoruz. Türkiye'nin her müzesinde böyledir, eserlerin belli bir miktarı sergilenir. Bizde de 36 bin eserin yaklaşık 1615'i sergileniyor. Geri kalan eserleri de muhafaza altına alıyoruz." ifadelerini kullandı.

Son yıllarda ziyaretçi sayısında ciddi bir artış meydana geldiğini belirten Gizligöl, vatandaşların ilgisinden memnun olduklarını belirterek, "Hakikaten çok kıymetli bir alandan, kıymetli bir müzeden bahsediyoruz. 2024'te müzemizi 197 bin kişi ziyaret etti. Bu yıl hedefimiz Diyarbakır'daki bütün müzelerle birlikte 300 bin sayısını yakalamaktır. Tüm vatandaşlarımızı bu güzel müzemize bekliyoruz." dedi.