Dijital içerikler ve kötü alışkanlıklar

Kötü alışkanlıkların özentiden, özentinin de dijital içeriklerden kaynaklandığı artık bilinen bir gerçek.Türk dizi ve filmlerinde alkol, tütün ve uyuşturucu içeriklerinin sunum biçimlerini analiz eden araştırma da işte bu gerçeğe dikkat çekiyor. Yeşilay’ın uluslararası hakemli bilimsel dergisi Addicta geçtiğimiz ayki sayısında yeni bilimsel araştırmayla çok önemli bir konuyu gündeme getirdi. “Video Platformlarındaki Yeni Tehlike: Türk Dizi ve Filmlerinde Alkol, Tütün ve Uyuşturucu Görsellerinin İçerik Analizi” başlıklı makalede, Türk dizi ve filmlerinde alkol, tütün ve uyuşturucu içeriklerinin sunum biçimleri, bu unsurların dijital platformlardaki içeriklerde nasıl yer aldığı ve özendirici temsillerin toplum üzerindeki muhtemel etkileri yer aldı.

Dizi ve filmlerin üçte ikisinde bağımlılık unsurlarının yer aldığını ortaya koyan araştırmada 1 Ocak 2023 ve sonrası yayınlanan, Türkiye’de Türkçe üretilmiş ve çalışma tarihinde dijital platformlarda erişilebilir en popüler 10 film ve 10 dizinin 304 zaman dilimine bölünerek incelendi. Filmlerde alkol unsurlarının tüm filmlerde, tütün gösterimi 10 filmden 6’sında, uyuşturucu madde ise 10 filmden 2’sinde görüldü. Analiz edilen 304 zaman diliminin yaklaşık üçte ikisinde alkol, tütün ve madde arasında en az bir bağımlılık unsuruna rastlandı. Alkol kullanımı veya alkolle ilişkili imge yüzde 50,3 oranında, tütün kullanımı veya tütünle ilişkili imge yüzde 28,9 oranında, uyuşturucu kullanımı veya ima edilen sahneler ise yüzde 0,99 oranında yer aldı.

En dikkat çeken sonuç ise Türkiye’deki dijital platformlarda alkol ve tütün içeriklerinin uluslararası ortalamanın üzerinde olduğu sonucu oldu. Araştırma Türkiye’de popüler dijital platformlarda yer alan film ve dizilerde alkol ve tütün kullanımının oldukça yaygın biçimde gösterildiği, bu sahnelerin çoğunlukla özendirici ya da olumlu bir çerçevede sunulduğunun ortaya koydu. Ayrıca uyuşturucuya dair dolaylı göndermelerin de artış gösterdiği, bu temsillerin özellikle genç izleyiciler üzerinde riskli davranışları meşrulaştırıcı bir etki yaratabileceği vurgulandı.

5 kişiden biri tütün bağımlısı

Dünya Sağlık Örgütü’nün açıkladığı yeni rapora göre, dünya genelinde her 5 yetişkinden 1'i tütün bağımlısı. 2000'de 1,38 milyar olan tütün kullanıcısı 2024'te 1,2 milyara düşerken 2010'dan bu yana yüzde 27’lik düşüşle 120 milyon azalmış. Elektronik sigara kullanımına ilişkin rakamlar endişe verici boyutlarda. 100 milyondan fazla insan artık elektronik sigara kullanıyor. Elektronik sigara kullanan ergen çocukların sayısı 15 milyonu buluyor. Raporun en dikkat çeken noktası da bu.

Sigara, alkol ve kanser riski

Uluslararası çapta yapılan bir araştırmaya göre 2050’ye gelindiğinde kanser hastası sayısı dünyada 30 milyonu aşacak, 18 milyondan fazla kanser hastası ise hayatını kaybedecek. The Lancet’te yayımlanan ‘Küresel Hastalık Yükü’ çalışması kanserin 2050’ye kadarki gelişimini ve etkilerini ele alıyor. 2023’te dünya genelinde 18,5 milyon kanser vakası görüldüğünü, 10,4 milyon kişinin de kanserden öldüğünü ortaya koyan araştırmada en çok görülen meme kanseri (2,3 milyon) olurken bunu akciğer (2 milyon üzerinde) ve kolon kanseri takip etti. Kanser sebebi olarak 44 risk faktörü belirlenirken bu risklerden sigaranın 16, alkolün de 10 kanser türüne sebep olabildiğinin belirlenmesi, kötü alışkanlıkların nasıl bir risk taşıdığını göstermesi açısından oldukça önemli.

Tütünsüz Türkiye için bir adım

Tütün bağımlılığıyla mücadelede Sağlık Bakanlığı etkin rol alarak tütün bağımlılığı tedavi ve eğitim birimleri oluşturmaya ve aile sağlığı merkezlerinde sigara bırakma poliklinikleri açmaya hazırlanıyor “Tütünsüz Bir Türkiye" hedefiyle yola çıkan bakanlık sigara bırakma hizmetlerine erişimi kolaylaştıracak. Sigara bırakma polikliniği hizmeti sadece hastanelerde değil aile hekimleri aracılığıyla da verilebilecek. Bu hizmeti yaygınlaştırmak için mobil araçlar ve yerinde geçici birimler devreye alınacak.

GÖZÜME TAKILANLAR

Gıda mühendisleri yüzde 89 bitkisel içerikli “sütlü buğdaylı” içecek üretti. KOSGEB ve Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Teknopark desteğiyle üretilen içecek sade olarak tüketilebildiği gibi kahve içerisinde, pasta ve kek gibi ürünlerin yapımında da kullanılabiliyor. Geliştirilen ürün zincir marketlerin rafına çıkarken ihraç edilmeye de başlandı.

Dünyanın farklı kültürlerinden sanatçıları bir araya getiren “What is Gender?” Uluslararası Farkındalık ve Barış Sergisi, İspanya’da durağı öncesi Barceló Hotel İstanbul’un evsahipliğinde sanatseverleri gastronomi ile buluşturdu. Deneyimli şefler 9 Türk sanatçısının eserlerinden ilhamla hazırladıkları tadım menüleriyle görsel ve lezzetli bir şölen yaşattı.

Lokanta ve kafe gibi yiyecek-içecek hizmeti sunan işletmeler fiyat listelerini elektronik sistem üzerinden Ticaret Bakanlığı’na gönderecek. Tüketiciler de işletmelerin fiyat bilgilerine dijital ortamdan erişebilecek. İşletmelere fiyat bilgisi paylaşımı zorunluluğu getirilirken işletmeler fiyat listelerini tüketicilerin erişimine karekod yöntemiyle de sunabilecek.

Osmanlı mutfağı günü

İnegöl Belediyesi’nin lezzet durağı Gastro İnegöl, Osmanlı saray mutfağı menüsüyle misafirlerini karşıladı. 13. yüzyıldan günümüze taşınan lezzetleri saray sofralarından İnegöl sofrasına taşıyan Osmanlı mutfağı günü yoğun ilgi gördü.

İnegöl Belediyesi’nin şehre kazandırdığı, yöresel lezzetlerin tadım merkezi olarak hizmet veren sosyal tesis Gastro İnegöl, özel bir konseptle misafirlerini karşılayarak bugüne özel Osmanlı saray Mutfağı lezzetlerinden oluşan zengin bir menü hamzırladı. Özel lezzetlerin sofraları süslediği günde, vatandaşlar Osmanlı mutfağının en gözde yemeklerini tatma imkânı buldu.

Menüde çorbasından ana yemeklerine, pilavlardan dolmalara, zeytinyağlılardan tatlılar ve şerbetlere kadar saray mutfağından pek çok lezzet vardı. 13. yüzyıldan başlayarak 18. yüzyıla kadar uzanan 700 yıllık lezzetlerin menüyü süslediği bu özel günde, saraylardan sofraya uzanan yolculuğa vatandaşların da ilgisi yoğun oldu.

Hayat

Abdülmecid: İttihat ve Terakki Osmanlı’yı batırdı