İş aramak yerine kendi işimizi kurduk

Yaz aylarında kapılarının önüne serdikleri yer örtüleri üzerinde tahta kasaları vitrin yaparak dizdikleri boncuk kolyeleri, bileklikleri yoldan geçenlere satan küçük kızlar büyüdü. Artık hepsi birer genç kadın girişimci olarak sektörlerinde ilerliyorlar. Birbirinden farklı kulvarlarda, ilgi alanlarını geliştirerek kayda değer girişimcilik hikayelerine imza atan 30 yaş altı genç kadınlarla marka kuruluş yolculuklarını konuştuk.

İhtiyaçları trendle birleştirdik

Psikoloji mezunu Feride Sağlam, okuduğu bölümde ilerlemek yerine cesur bir seçimle ticarete atılan genç girişimcilerden. “Bu iş, bizim için bir ekip işiydi ve ekibim ailemden yani beni en iyi tanıyan kişilerden oluştuğu için çok şanslıydım” diyen Sağlam, bugün 29 yaşında ve kendi kurduğu iki farklı markanın yöneticisi. “8-9 sene önce üniversitedeyken başörtülü kadınların ilk tercihi olan ipek şalların, kolay kirlendiği ve sürekli ütü istediği için okul ve öğrencilik hayatı için kullanışlı olmadığını fark eden Sağlam, yeni bir şal kumaşı arayışına girmiş.

Temelleri bu arayışla atılan Sağlam, markası Fresh Scarfs’ın hikayesini şöyle anlatıyor: “Bir gün ihracat fazlası ürünleri satan bir dükkanda bir şalı çok beğendim. Hem kendime hem de arkadaşlarıma hediye etmek için birkaç tane satın aldım. Hediye ettiğim arkadaşlarımdan biri YouTube için videolar çekiyordu. Bir akşam başında benim hediye ettiğim şal ile 3 farklı video çekip farklı haftalarda yayınladı. Video yorumlarında şalı kimden temin ettiğini yazınca bir anda herkes bana o şalın satılık olup olmadığını sormaya başladı. Bunun üzerine kız kardeşim ile şalı satın aldığım yere gittik ve ürünün tüm stoğunu satın aldık. Ebeveynlerim bu şalları satmamız için bize ufak ticari bir şirket kurdular ve maddi manevi destek oldular. Elimizde toplam 500 adet olan şalın tüm stoğunu bir haftada tükettik.” Marka büyüdükten ve kitlesini oluşturduktan sonra Fresh Scarfs etiketli ürünler istenmeye başladığını söyleyen Sağlam, böylece üretim işine de girmek durumunda kalmış. Kumaşlar için Aydın’da, Uşak’ta dokumacılar bulmuşlar ve kendi kumaşlarını dokutmaya başlamışlar.

Ardından Bursa’daki fabrikalarla iletişime geçip dokuttukları kumaşları burada boyatmışlar. Markanın büyüdükçe kendi yolunu kendisinin açtığını ifade eden Sağlam, “Tüm bunları gerçekleştirdiğimizde henüz 25 yaşında bile değildik. Kız kardeşim hemşirelik bölümünü birincilikle bitirmiş ve yüksek lisansa başlamıştı. Markanın hızla büyümesiyle yarıda bıraktı. Eşim de destek olmak için hayallerinden ve mesleğinden vazgeçip bize katıldı. Kendi mesleklerimize devam etmek yerine ticarete atılmayı seçtik. İyi ki yapmışız” diyor.

Genç ve kadın oldukları için hedef kitlelerini iyi tanıdıklarını ve ne istediklerini biliyor olmanın büyük bir avantaj olduğunu söyleyen Sağlam, işteki en büyük motivasyonunun ise insanların severek kullanacağı ürünler yapmak olduğunu söylüyor ve ekliyor: “Biz insanlara sadece başörtüsü satmıyoruz aynı zamanda ihtiyaca yönelik bir ürünü trendler doğrultusunda geliştirip bir konsept içerisinde müşterilerimize sunuyoruz” diyor.

İlk siparişte kendimle gurur duydum

l997 doğumlu Seren Şimşek, 2019 yılında Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Seramik ve Cam bölümünden mezun olmuş. “Tasarladığım seramiklerin insanlarla bağ kurmasını ve onlarda bir iz bırakabilmeyi hep istemiştim” diyen Şimşek, üniversitede okurken dahi kendi atölye ve markasını kurma hayalinin hep olduğunu söylüyor. Mezun olduğu dönemin pandemiye denk gelmesiyle atölye ve marka hayallerini ertelemek zorunda kalmış. Ancak pandeminin beklenmedik sonuçlarının da olduğunu söyleyen Şimşek, artan online alışveriş ve toplumun ev eşyalarına olan ilgisi ile seramik sanatlarına da yoğun bir talep oluştuğunu görmüş.

“Piyasadaki atölyelerin işleyişini öğrenmek ve deneyim kazanmak için bir çok atölyede çalıştım. Daha sonra kendi tasarımlarımı hayata geçirebilmek adına atölyemi kurdum” diyen Şimşek, atölyesinin adını çok sevdiği İspanyol ressam François Goya’dan ilhamla “Goya Seramics” koymuş.Atölyeyi kurmakta tabi ki her genç girişimci gibi onun da karşılaştığı maddi/manevi zorluklar olduğunu söyleyen Şimşek, “Bu sürecin bütün zorluklarını bilerek girdiğim bu işte beni motive eden tek şey, sonucunda sevdiğim işi yapabilmek ve fikirlerimin hayata geçebilecek olmamdı” diyor. “Elbette ailemden ve güzel sanatlara hazırlanma sürecinde Arkadaş Sanat Evi’nde eğitim aldığım çok sevdiğim değerli hocam Çiğdem Hamzaoğlu’ndan ve arkadaş çevremden büyük bir destek aldım” diyen Şimşek, bu desteğin en büyük şansı olduğunun altını çiziyor. Atölyeyi kurup da yaptığı ürünleri sosyal medyada paylaşmaya başladıktan sonra aldığı geri dönüşlerin onu çok mutlu ettiğini söyleyen Şimşek, ilk siparişini aldığında çok heyecanlandığını ve kendiyle gurur duyduğunu ifade ediyor.

Değerli bir işe gönül verdim

İTÜ Çekirdek Big-Bang ve TÜBİTAK Marmara Teknokent girişimlerinden biri olan “Biriktir” mobil uygulamasının ve Moonsoft Yazılımın kurucusu Yağmur Gömürlü, Gebze Teknik Üniversitesi Çevre Mühendisliği bölümünden 2021 yılında mezun olmuş. Aynı zamanda UX Designer olarak çalışmalarını yürüten Gömürlü, henüz 24 yaşında. Üniversiteye adımını attığı yıldan itibaren girişimcilik ile ilgili çeşitli kurumlarda eğitimler alan Gömürlü’nün çevreden sağlığa, sağlıktan enerjiye kadar farklı konularda birçok STK’da gönüllü çalışma deneyimi olmuş. Mesleğinin verdiği derin hassasiyetle beraber çevre sağlığı, çevre bilincini artıracak ülke ekonomisine olumlu katkılar sağlayacak sürdürülebilir çevre teknolojileri konusunda bir proje yapmak istediğini söyleyen Gömürlü, “Bu alanda bir boşluk ve problem olduğunu gördüm. Bu sebeple ekip arkadaşlarımla beraber bu alanda nasıl bir katkı sağlayabiliriz konusunda harekete geçtik ve Biriktir ortaya çıktı” diyor.

Ekip arkadaşları, Elif Köse ve Yusuf Demir ile henüz öğrencilikleri devam ederken başlattıkları “Biriktir”, gezegeni daha iyi hale getirmek adına çalıştıkları sosyal ve etki odaklı bir girişim. Bireylerin hammadde kaynağı olan geri dönüştürülebilir atıklarını çöpe atmalarından vazgeçirmeyi hedefleyen proje; insanları, markaları ve yerel yönetimleri küresel amaçlar doğrultusunda çevre için harekete geçirecek ve belediyelerin iş yükünü azaltacak sosyal bir mobil platform sunuyor. Gömürlü, insanlara sürdürülebilir geri dönüşüm alışkanlıkları kazandırmayı hedeflediklerini söylüyor.

“Ekip olarak değerli bir işe gönül verdik. Bu sebeple zorluklar ne kadar olsa da biz hedeflerimizi gerçekleştirip bu faydayı çevreye ve insanlara sunmaktan keyif alıyoruz” diyen Gömürlü, bu girişimi kurarken en büyük motivasyonunun kadınların paravanın ardından değil de sahnenin önünde yaptığı bu etki odaklı değerli çalışmaların büyüteceği ve birbirine destek olabileceği bir ekosistem inşa etmek olduğunu söylüyor. Bir mühendis olarak problemin çözüldüğünü ya da iyileştiğini görebilmenin ise ana motivasyonlarından bir tanesi olduğunu ifade eden Gömürlü, bu zorlu girişimcilik yolundaki en büyük destekçisi annesi Hatice Gömürlü, ekip arkadaşları ve hocalarına teşekkür ediyor.

Daha alacak çok yolum var

2019 yılında Maltepe Üniversitesi Psikoloji Bölümünden mezun olan Maide Nur Makas bölümüyle ilgili bir alanda çalışmayı hiç düşünmemiş. Zaten mezuniyetinin hemen ardından da evlilik sürecine girmiş. Bu süreçte en zorlandığı şeyin hayalindeki nişanlık ve gelinliğe ulaşmak olduğunu söyleyen Makas, “Özel tasarım elbiseleri çok beğeniyordum ama hem dikim süreleri hem de fiyatları göz önüne alındığında kiralama yapmamım benim için en mantıklısı olduğuna karar verdim” diyor.

Makas, kiralama ile hayalindeki elbiseye kavuşurken aynı zamanda da yeni bir iş kolunu fark etmesini şöyle anlatıyor: “Sadece bir gün giyebileceğimiz kıyafetlere yüksek maliyetler ödemek yerine, daha uyguna kiralayabilmek, hem de dikim süresi gibi handikapları devre dışı bırakmak akıllıca geldi. Kiralık abiye ve gelinliği toplumun da talep göstereceği açık bir kapı olarak gördüm. Markayı kurduktan sonraki süreçte artan talebi gördükçe doğru bir tespit yaptığımı anladım.” İşe ilk olarak kendi kına kıyafetinden başlayan Makas, arkadaşlarının dolap bekçiliği yapan tasarım abiyelerini de kiralamış. Ardından müşterilerin kıyafetleri görmesi, denemesi için bir showroom açmaya karar vermiş. 2020 Ocak ayında showroomunu açan Makas, pandeminin en yoğun olduğu ve düğünlerin yasaklandığı bir sezonda başlangıç yaptığı için neredeyse 6 ay boyunca hiç iş yapamamış. Yasakların hafifletildiği döneme geldiklerinde ise taleplerde patlama yaşanmış. “O ilk gün inanılmaz yoğundu. Akşam 22.00’da showroomdan zor çıkmıştık” diyen Makas, o dönem memnun kalan tüm müşterilerin çevrelerini yönlendirmeleri ve tavsiyelerinden sonra hala yoğun olmaya devam ettiklerini, daha alacak çok yolu olduğunu söylüyor.