Son yılların en sıcak günlerini yaşayan İstanbul, önümüzdeki hafta yeni sıcak hava dalgasının etkisi altına girecek. 29 Haziran Cuma günü İstanbul'da sıcaklık 37.2 derece olarak ölçülmüştü. Bu, son 106 yılın en yüksek değeriydi. Ancak önümüzdeki günlerdeki sıcak hava çok daha bunaltacak. Bunun sebebi de yüzde 94'e kadar çıkması beklenen nem oranı. 7 sene önce bugünlerde, 6 Ağustos 2010’da İstanbul’da nem oranı yine yüzde 90’ın üzerine çıkmıştı. Bakırköy ve Şile gibi ilçelerde nem yüzde 96, hissedilen sıcaklık ise 47 derece ölçülmüştü. Termometreler ise 33 dereceyi gösteriyordu. Görüldüğü gibi, yüksek nem, hissedilen sıcaklığın ölçülen sıcaklıktan 14 derece kadar fazla olmasına neden olabiliyor. Önümüzdeki günlerde de böyle bir tabloyla karşılaşmamız muhtemel. Uzmanlar, “Gerekmedikçe dışarı çıkmayın” uyarısı yapıyor. Ancak aşırı nemin ve bunaltıcı sıcaklıkların etkisinden korunmak için evde oturmak yetmiyor.
Aşırı sıcak sel getirebilir
Nemli ve sıcak havanın soğuk hava katmanıyla karşılaşması durumunda İstanbul'da 3'üncü sel felaketi yaşanabileceğini belirten uzmanlar, sıcak hava dalgasının ardından şiddetli yağış uyarısında bulundu.
- En son geçtiğimiz hafta Perşembe günü İstanbul’da şiddetli sağanak etkili olmuş ve ceviz büyüklüğünde dolu yağmıştı.
Sıcaklık nasıl oluşur ve nasıl artar?
Dünyadaki sıcaklığın temel kaynağı güneştir. Dünyanın iç sıcaklığı mevcut yerkabuğunu aşıp yer yüzeyini etkilemez.
Dünyaya ulaşan enerji tüm yeryüzünü eşit oranda ısıtmaz. Sıcaklık dağılışındaki farklılıkların nedenlerini şöyle sıralayabiliriz:
- - Güneş ışınları dik düştükleri alanda daha dar bir alanı ısıtırken, eğik geldikleri alanda geniş alana yayılarak daha az ısıtma yaparlar. Güneş ışınlarının geliş açısı dünyanın şekline, eksen hareketine, mevsime ve yer şekillerine bağlıdır.
- - Ekvator üzerine düşen güneş ışınları dik geldikleri için atmosferde daha kısa yol alırlar. Kutuplarda ise bu durum tam tersidir.
- - Yaz mevsiminde ise gündüzlerin uzaması, sıcaklık artışında önemli bir sebeptir. Ayrıca, günün en sıcak anı, güneş ışınlarının dik olarak geldiği 12 değil, öğleden sonra yaklaşık 14'tür.
- - Karaların daha çok olduğu bölgeler, denizlerin olduğu bölgelere göre daha sıcaktır. Bunun sebebi, denizlerin geç ısınmasıdır.
- - Nemli bölgelerde sıcaklık farkı yaz ve kış mevsimlerinde çok fazla olmaz. Bunun sebebi, nemin havadaki ısıyı tutmasıdır.
- - Rüzgar da sıcaklığı etkiler. Bunda önemli olan nereden estiği ve kuvvetidir.
Hissedilen sıcaklığı arttıran en önemli etken: Nem
Nemin tanımını “Havada ya da başka bir ortamda bulunan su miktarı” olarak açıklayabiliriz. Bir yılın bütün günlerinde ve bir günün bütün zaman dilimlerinde havada bulunan nemin oranı bazen artar, bazen de düşer. Nemin artarak yoğunluk derecesine varması yağışları da beraberinde getirir.
Nemin insan sağlığına etkileri
Sürekli terleme ve nefes alıp vermeyi dahi zorlaştıracak dereceye varan sıcak ve nem, stres ve sinire sebep olur.
İstanbul'un sıcaklık rekorları
1929 yılından beri İstanbul’da ölçülen en yüksek sıcaklık 13 Temmuz 2000’de ölçüldü. Termometreler o gün 41.5 dereceyi göstermişti. Daha sonraki en yüksek sıcaklıklar ise 11 Ağustos 1970’te 40.5 derece ve 27 Haziran 2007’de 40.2 derece ölçüldü. Kış aylarında ise en yüksek sıcaklık 3 Aralık 2010’da 25.8 derece ile ölçüldü.
