Meclis Plan Bütçe Komisyonunda bakanlığının bütçe sunumunu yapan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, EYT çalışmalarına da değindi, ilk kez sayı verdi. Şartları dolduran 1.5 milyon kişi olduğunu belirten Bilgin, düzenlemenin aralık ayı içinde Meclis'e sunulacağını söyledi. Emeklilikte yaşa takılanlar düzenlemesinde iki şartta bir değişiklik yapılmadı. Peki EYT’de son durum ne? EYT’de 1999 öncesi ve 5000 prim gün şartı değişecek mi? İşte detaylar.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu'nda, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, milletvekillerinin eleştiri ve sorularını yanıtladı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) ile ilgili düzenleme hakkında açıklama yaptı.
EYT’de yaş ve prim şartı değişecek mi?
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, "EYT'de 1999 öncesi ve 5000 prim gün şartını değiştirmiyoruz. EYT'den kadınlar için 20 yıl, erkekler için 25 yıl şartını yerine getirdikleri zaman onlar da bundan istifade edecekler. Yaptığımız düzenleme herkesi kapsayan bir düzenleme, sınır koyan bir düzenleme değil" dedi.
EYT'de yıl ve prim değişecek mi?
Bakan Bilgin, milletvekillerinin EYT ile ilgili sorularına şöyle yanıt verdi: "EYT düzenlemesi konusunda çok açık söyledim, bugün tespit ettiğimiz 1,5 milyon civarında dediğim rakam bizim haziran ayında aldığımız veri. Bu rakam yıl sonu itibarıyla değişir. Çünkü orada neye bakıyoruz? Prim gün sayısına. Prim gün sayısı, 'prime takılanlar' gibi bir şeyin oluşacağı söylendi. Prime takılanlar olmayacak. Çünkü o günkü, 8 Eylül 1999 öncesi prim gün şartını değiştirmiyoruz. Yani, EYT'de 1999 öncesi ve 5000 prim gün şartını değiştirmiyoruz. Kadınlar için 20 yıl erkekler için 25 yıl şartını yerine getirdikleri zaman onlar da bundan istifade edecekler."
Bakan Bilgin, yıl sonunda emekli olacaklardan sonra geriye kalan 4 milyon civarında kişinin de sigorta prim ve sigortalılık yılını doldurdukça emekli olacağını söyleyerek, "Yaptığımız düzenleme herkesi kapsayan bir düzenleme. Sınır koyan bir düzenleme değil" açıklamasında bulundu.
EYT ne zaman Meclis'e gelecek?
Bakan Bilgin, EYT çalışmasına ilişkin yasal düzenlemeyi aralık ayında Meclis’e sunacaklarını açıklayarak, "Kapsamlı bir çalışma yaptık. Şu anda EYT şartlarını oluşturan 1,5 milyon insanımız var. Bu şartları taşıyanların yüzde 87'si özel sektörde. EYT, 2023’te uygulanacaktır. Bu sorunu çözüyoruz. Öyle beklemeye niyetimiz yok. Aralık ayında Meclis’e geldiğinde göreceksiniz.
Kimler, hangi çalışanlar EYT'lidir?
Bu sorunun bilinmeyen ya da göz ardı edilen tarafı şudur; EYT’li insanların büyük çoğunluğu 4/A’lılardır yani SSK primi ödeyen işçilerimizdir. Dolayısıyla onların da önemli bir kısmı, yaklaşık yüzde 87'si bir işte çalışmaktadır. Özel sektör kıdem tazminatı sorunuyla karşı karşıya kalacaktır. Ben her gün veya her hafta bir odayı dinliyorum, işçileri dinliyorum. Bütün tarafları tamamlamak üzereyiz, bitiyor zaten görüşmelerimiz. Onların taleplerini alıp değerlendirdik, biz yolumuzu belirledik ama onların da bu süreçte yeni talepleri var. Kimse endişe etmesin veya herkes emin olsun, bu sorun bu sene Meclis’te çözülmüş olacak. Meclis'in de gerekli olan önerilerimizi dikkate alarak kararını vereceğini düşünüyorum" diye konuştu.
EYT öncesi emeklilik yaş, prim gün sayısı ve çalışma yılı nasıldı?
Bakan Bilgin’in açıklamaları SSK’lılar bazında değerlendirildiğinde, 8/9/1999 tarihinde 4447 sayılı Kanunla 506 sayılı Kanunun 60. Maddesinin (A) bendi değiştirilmeden önce, SSK’lılara yaşlılık aylığı bağlanması koşulları;
- Kadın 50, erkek 55 yaş + 5000 gün,
- Kadın 50, erkek 55 yaş + 15 yıllık sigortalılık süresi + en az 3600 gün,
- Kadın 20, erkek ise 25 yıldan beri sigortalı olma + en az 5000 gün idi.
Bu koşullar 9/9/1999 tarihinden sonra ilk defa sigortalı olacaklar için,
- Kadın 58, erkek 60 yaş + en az 7000 gün
- Kadın 58, erkek 60 yaş + 25 yıllık sigortalılık süresi + en az 4500 gün şeklinde değiştirildi.
8/9/1999 tarihinden önce sigortalı olanlarda daha önce yaş koşulunun aranmadığı “Kadın 20, erkek ise 25 yıldan beri sigortalı olma + en az 5000 gün” koşulu 506 sayılı Kanuna eklenen geçici 81. Maddenin (B) bendinde kademeli emeklilik yaşı getirilerek yeniden düzenlendi.
- Kadında 20, erkekte 25 yıllık sigortalılık süre şartı korundu.
- Emeklilik yaşı kadın için yaş 40’tan 56’ya kadar (17 kademede), Erkek için 44’ten 58’e kadar (15 kademede) kademelendirildi.
Kademelendirme sadece yaş koşulunda yapılmadı. 5000 gün olan prim ödeme gün sayısı da 5000 günden 5975 güne kademeli olarak artırıldı.
Yine, 8/9/1999 öncesi SSK’lılar için aranan Kadın 50, erkek 55 yaş + 15 yıllık sigortalılık süresi + en az 3600 gün, koşulu 506 sayılı Kanunun geçici 81. Maddesinin ( C) bendinde düzenlendi ve 15 yıllık sigortalılık süresi ve 3600 prim gün sayısı koşulu korunmakla birlikte emeklilik yaşı Kadın için yaş 50’den 58’e kadar (5 kademede), Erkek için 55’ten 60’a kadar (6 kademede) kademelendirildi.
