Tarihi başyapıtları koruma yolları üzerine hararetli bir tartışma sürüyor. Yağmacılardan eser satın almalı mıyız?
15:13, 02/06/2016, PerşembeG: Güncelleme: 15:20, 02/06/2016, Perşembe
Geçmişi Yağmalamak
Tarihi eser kaçakçılığı giderek artıyor. Yağmacılığın dünya arkeolojik mirasına verdiği zarar oldukça büyük seviyelere ulaştı. National Geographic'teki aynı isimli makaleden alınmıştır.
Federal ajanlar tarafından ele geçirilen Mısır tabutu, New York’taki gizli bir depoda tutuluyor.
Arkeolojik alanlarda yağmacıların yol açtığı zarar öyle büyük ki uzaydan dahi görülüyor.
Öte dünyaya doğru kürek çeken Nil Nehri kayıkçıları, uzun ölüm yolculuğunda bir Mısırlıya eşlik etmiş. 2009 yılı civarında bir mezardan yağmalanan buluntular, Mısır’dan Dubai’ye, oradan da New York ve Virginia’ya yasadışı bir yolculuk yapmış. Burada federal ajanlar tarafından ele geçirilmelerinin ardından Mısır’a geri gönderilmiş.
Mısır’da mezar soygunculuğu firavunlar kadar eski. V. Ramses ile VI. Ramses’in Luksor yakınlarındaki Krallar Vadisi’nde bulunan mezarları, 3 bin yıl öncesinin ekonomik kriz ve istilaları sırasında yağmalanmış.
Aracılar, Suriye’de çıkarılan antik sikkeleri deterjanla temizliyor. Bu yağmacılar, define avcılarından eski eserleri alıyor ve kaçakçılara ve satıcılara, onlar da büyük kârlarla başkalarına satıyor.
Kuzeybatı Suriye’de bir antikacının evinde satılan bu buluntuların bazıları olasılıkla sahte. Birçok ülkede büyük bir sahte eser endüstrisi var. Dikkatsiz müşterilere gerçekmiş gibi satılıyor, nakliye sırasında gerçek eski eserlerin gizlenmesinde işe yarıyor ve hatta müzelerde özgün parçaların yerine kullanılıyorlar.
Ebusir el–Melek’teki bekçi, insan kemikleri ve yağma çukurlarıyla dolu bir mezarlığı inceliyor. Yağmacılık burada yeni bir sorun değil ancak küresel ekonomik kriz ve 2011’deki Mısır devriminin ardından yükselişe geçmiş durumda.
Peru, Huarmey’deki bir mezarlıkta, huaquero adı verilen mezar soyguncusu resimli bir kumaş satıyor. Civardaki İnka öncesi arkeolojik kazı alanından çıkarılmış otantik bir buluntu mu yoksa sahte mi? Bu sorunun yanıtını ancak bir uzman verebilir.
Duryodhana adıyla bilinen 10. yüzyıldan kalma savaşçı, bir zamanlar Kuzey Kamboçya’daki Prasat Chen tapınağını süslüyordu. Yağmacılar, ülkenin içinde bulunduğu kanlı içsavaş sırasında ayak bileklerinden kesip Tayland üzerinden onu kaçırdı. 2011’de Sotheby’s müzayede evi tarafından düzenlenen satış iptal edildi ve kumtaşı heykel Kamboçya’ya geri gönderildi.
