Suda kayıp-kaçağa dijital takip

Türkiye, içme suyu şebekelerindeki kayıp ve kaçakları azaltmak için dijital izleme altyapısını genişletiyor. Ulusal Su Planı kapsamında uzaktan izleme sistemleri ve akıllı sensörler yaygınlaştırılacak. Kaynaktan tüketiciye kadar suyun basıncı, akışı ve kullanımına ilişkin veriler izlenerek arızaların daha erken tespit edilmesi hedefleniyor.

SU VERİLERİ TEK SİSTEMDE

2027-2030 döneminde Devlet Su İşleri (DSİ) ve yerel yönetimlerin bilgi sistemleri ortak standartlara uygun hâle getirilecek. Kurumların verileri Ulusal Su Bilgi Sistemi'nde birleştirilerek su miktarı, tüketimi ve kaynakların durumu birlikte değerlendirilebilecek. Çalışmalarda yerli sensör, ölçüm cihazı ve kontrol yazılımlarının kullanımının artırılması planlanıyor.

ARIZALAR ÖNCEDEN BELİRLENECEK

2026-2028 döneminde yapay zekâ ve dijital ikiz teknolojilerine yönelik yazılımlar geliştirilecek. Ardından hayata geçirilmesi hedeflenen Akıllı Su Yönetim Sistemi, geçmiş tüketim, şebeke basıncı ve iklim verilerini analiz ederek olası arızalarla gelecekteki su ihtiyacına ilişkin tahminler oluşturacak. Böylece bakımın önceden planlanması, kuraklıkta kaynakların verimli kullanılması ve en fazla kayıp yaşanan bölgelere öncelik verilmesi amaçlanıyor. Su kaybının azaltılmasıyla gereksiz pompalama, enerji tüketimi ve onarım maliyetlerinin de düşmesi bekleniyor.

SCADA NASIL ÇALIŞIYOR?

SCADA, depolar, pompalar ve boru hatlarının uzaktan izlenip kontrol edilmesini sağlayan sistem. Sensörlerden alınan basınç ve akış verileri, olası kaçakların erken fark edilmesine yardımcı oluyor. Türkiye'de bu alanda yerli çözümler de kullanılıyor. Sivas'ta SCADA destekli çalışmalarla kayıpkaçak oranının yüzde 53'ten yüzde 39'a indirildiği ve yılda 6,5 milyon metreküp su tasarrufu sağlandığı açıklandı. Bu sonuçta boru onarımları ve basınç yönetiminin de payı bulunuyor.