Devlet cinayet işlemez, kahvaltı etmez ve bu arada hakaret de etmez.Devletin cinayet işlemediğini yetkili ağızlardan öğrenmiş bulunuyoruz. Bunu bilgiç bir edayla, kasıla kasıla ifade etmek için yetkili bir ağza sahip olmak gerekmiyor elbet. Devletin bazı başka şeyler de yapmadığını, meselâ kahvaltı etmediğini hep biliyoruz. Fakat aynı zamanda biliyoruz ki Beyaz Saray''ın kahvaltıları pek meşhurdur. Ne derecede meşhur olursa olsun ABD Başkanı''nın Beyaz Saray''da kahvaltı etmek üzere insanları davet
Devlet cinayet işlemez, kahvaltı etmez ve bu arada hakaret de etmez.
Devletin cinayet işlemediğini yetkili ağızlardan öğrenmiş bulunuyoruz. Bunu bilgiç bir edayla, kasıla kasıla ifade etmek için yetkili bir ağza sahip olmak gerekmiyor elbet. Devletin bazı başka şeyler de yapmadığını, meselâ kahvaltı etmediğini hep biliyoruz. Fakat aynı zamanda biliyoruz ki Beyaz Saray''ın kahvaltıları pek meşhurdur. Ne derecede meşhur olursa olsun ABD Başkanı''nın Beyaz Saray''da kahvaltı etmek üzere insanları davet ediyor oluşu yine de devletin kahvaltı ettiği anlamına gelmiyor. İşte bu kahvaltılardan birine Başkan J.F.Kennedy (isterseniz bir akşam yemeği olsun bu veya her hangi bir şeyin taam edilmediği bir "meeting") ne kadar Nobel ödülü sahibi ABD vatandaşı varsa davet etmiş. Yaptığı konuşmada demiş ki "Beyaz Saray şimdiye kadar hiçbir zaman böylesine büyük bir zihin kapasitesini çatısı altında barındırmadı. Thomas Jefferson''un bu salonda tek başına tefekküre daldığı günler müstesna." Ne diyeceksiniz bu sözlere? Zekice. Keşke bu kadar zekice olmasaydı.
Bir ABD Başkanı ülkesinin övüncü sayılabilecek kişileri bir hakarete maruz kalsınlar diye bir araya getirmiş olabilir mi? Hayır, olamaz. Devlet cinayet işlemez, kahvaltı etmez ve bu arada hakaret de etmez. Zaten devlet başkanı demek devlet demek değil. Öyle bir hata işlemeyi Güneş Kral XIV. Louis''ye hasretmiş bulunuyoruz. Bir hükmi şahsiyet olarak devletin kendini kayırmak kastıyla konuştuğu vaki değil. Bu kabil işleri onun yerine gerçek şahsiyetler, devlet adamları yapar. J.F.Kennedy de Jefferson''ı yüceltirken devleti (dolaylı olarak da kendini) kayırma niyeti taşıyor. Diyelim ki Thomas Jefferson''un Birleşik Devletler tarihinde, giderek siyaset felsefesi alanında doldurulamaz bir yeri var. Bunun böyle olması Nobel kazanmış Amerikalıları sıfırlamaya vesile edilirse o milletin hayatı tedavisi gayri mümkün bir yara almış olur.
Bize bu millet yarasından en belirgin biçimde haber veren J.S.Mill''dir. "Bir devlet, diyor J.S.Mill, hayırhah gayeler güderek bile olsa kendi insanlarını kullanabileceği birer uysal alet haline getirebilmek için cüceleştiriyorsa, fark edecektir ki küçük adamlarla hiçbir büyük şey gerçekten başarılamaz." Bir hükmi şahsiyet olarak devletin gerçek şahısların hal ve gidişlerinden etkilenmediğini iddia etmek mümkün değil. J.S. Mill şunu da söylüyor: "Bir devletin değeri, uzun vadede, onu teşkil eden bireylerin değeridir."
Devlet tarafından cüceleştirilmeyi ve devlet karşısında cüceleşmeyi reddeden bireyler gün gelir devletin üstün vasıflarla anılmasına vesile olurlar. Lâkin tersi asla vuku bulmaz. Yani bireyi cüceleştirip devleti devleştiren bireyler, "yetkililer" kendilerini devletin ihtiyaç duyduğu başarıları getirebilecek güce erişmekten de alıkoymuş olurlar.
