Mahalleler semtleri, semtler şehirleri oluştururlar. Kurulan yeni mahallelerle, yıldan yıla büyüyen şehirler, toplumların ekonomik, siyasal ve kültürel yapısında kök dönüşümlere yol açtılar. Şehirlerin büyümesi, ekonomik yapıyla birlikte, kültürel dokuyu da büyük ölçüde değiştirdi. Çokkatlı yapılar şehirlerin, şehirler de ülkelerin çekim merkezleri oldular. Dünyada ülkelerden daha büyük şehirler ortaya çıktı.Şehirlerin büyümesiyle, ailelerin mahallelere, mahallelerin semtlere, semtlerin şehirlere
Mahalleler semtleri, semtler şehirleri oluştururlar. Kurulan yeni mahallelerle, yıldan yıla büyüyen şehirler, toplumların ekonomik, siyasal ve kültürel yapısında kök dönüşümlere yol açtılar. Şehirlerin büyümesi, ekonomik yapıyla birlikte, kültürel dokuyu da büyük ölçüde değiştirdi. Çokkatlı yapılar şehirlerin, şehirler de ülkelerin çekim merkezleri oldular. Dünyada ülkelerden daha büyük şehirler ortaya çıktı.
Şehirlerin büyümesiyle, ailelerin mahallelere, mahallelerin semtlere, semtlerin şehirlere etkileme ve yönlendirme güçleri yok oluyor. Çünkü, her mahalle ailelerin birbirlerini tanıdıkları, yan yana evler olmaktan çıkarak, kimsenin kimseyi tanımadığı çokkatlı binalara ya da mahalleyle bağlarını koparmış siteler dönüşüyor. Çokkatlı yapılar içinde, mahalle kültürünün yardımlaşma ve dayanışma boyutu yitiriliyor.
Hafta sonunda gönüllü çalışmaların yorulma bilmez gönüllüsü, Dr. Nihat Bengisu''nun gayretleriyle oluşturulan “Başakşehir STK Platformu”nun Başakder''de düzenlediği “Mahalleyi Koruyalım” toplantısına katıldım. Emekli Albay Abdurrahman Tural, Dr. Hasan Lök, Ali İhsan Gündoğdu, Ahmet Nadaroğlu, Cemal Uçma, Fatih Gülbaş ve diğer katılımcılarla, “Çokkatlı Binalarda Mahalle Kültürünü Yaşatma”nın yol ve yöntemlerini tartıştık.
Yeni yüzyıldaki gelişmeler, doğru okunmalı ve önüne geçilmesi mümkün olmayan dönüşümler, iyi değerlendirilmelidir. Başakşehir gibi, Anadolu''daki pek çok şehirden daha büyük olan şehirleri, yaşanır kılmak için, her çokkatlı binayı bir mahalle gibi düşünmek ve herkesin birbirini tanıdığı bir mahalleye dönüştürmek gerekir. Yeni kurulan şehirleri, tek katlı evlerden oluşan mahallelerle donatmak oldukça güçtür. Buna karşılık, çokkatlı binalar, ortak eğitim ve kültür yatırımlarıyla, yeni yüzyılın mahallelerine dönüştürülebilirler.
Yeni yüzyılda, bütün şehirlerde, sitelerin dışa kapalı ve bencil kültürlerine karşı, mahallelerin dışa açık ve yardımlaşmacı kültürlerine ağırlık verilmelidir. Site kültürünün odak noktasında istekler vardır. Mahalle kültüründe ise, isteklerin karşılanmasına değil, ihtiyaçların karşılanmasına önem verilir. Her şehir insanların sınırlı ihtiyaçlarını karşılar, hiçbir şehir sınırsız isteklerini karşılayamaz.
Site kültürü harcamada yarışmayı özendirirken, mahalle kültürü tasarrufta yarışmayı özendirir. Site kültüründe, herkes sitenin en yüksek gelirlisi gibi, yaşamak ister. Mahalle kültürü ise, gelir seviyesi ne olursa olsun, mahallenin en düşük gelirlisi yaşamayı, herkese benimsetir.
Sitelerde yaşayan aileler birbirleriyle tüketimde yarışırlarken, mahallelerde yaşayan aileler, birbirleriyle üretimde yarışırlar.
İnsanlarını güzelleştiremeyen toplumlar, şehirlerini hiç güzelleştiremezler.
Şehirler binalarından önce insanlarıyla varolurlar.
İnsan yaratılmışların en güçlüsü ve en erdemlisidir.
