İsrail’in UCM korkusu

İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında işlediği savaş suçlarına ilişkin Uluslararası Ceza Mahkemesinin (UCM) resmi soruşturma başlatma kararı, İsrailli yetkililerin yabancı mevkidaşları ile görüşme takviminin ilk maddesi haline geldi. İsrail, yıllar boyunca sürdürdüğü yoğun temas ve baskılara rağmen UCM Savcısı Fatou Bensouda tarafından açıklanan kararı engelleyemedi. Başsavcı Bensouda, 3 Mart'ta İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında savaş suçu işlemesi ile ilgili resmi soruşturmanın başladığını duyurdu. Açıklamanın hemen ardından İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Dışişleri Bakanı Gabi Aşkenazi, Savunma Bakanı Benny Gantz, Genelkurmay Başkanı Aviv Kochavi ve Hükümet Hukuk Danışmanı Avikhai Mandelblit kararı kınamakta gecikmedi. O zamandan bu yana, Netanyahu, Aşkenazi ve Gantz, mahkemeye baskı yapmak için uluslararası liderler, dışişleri bakanları ve savunma bakanlarıyla defalarca gizli ve açık temaslarda bulundu.

SEYAHAT EDEMEZ HALE GELEBİLİRLER

Üst düzey bir Filistinli yetkili yaptığı açıklamada, soruşturma derinleştikçe düzinelerce İsrailli siyasi ve askeri yetkilinin kendilerini tutuklama kararı listesinde bulabileceğini söyledi. Söz konusu isimler arasında Netanyahu, yeni ve eski Savunma Bakanları Gantz, Avigdor Liberman, Naftali Bennett ve Moshe Yalon, İsrail İnşaat ve Konut Bakanları, İsrail Genelkurmay Başkanları ve küçültülmüş kabinedeki İsrail Güvenlik ve Siyasi İşler üyeleri olduğunu aktaran yetkili, bu kişilerin, tutuklanma korkusuyla ABD dışında bir yere seyahate cesaret edemez hale gelebileceğini savundu.

https://image.piri.net/resim/imagecrop/2021/03/13/12/45/resized_87ed7-c5f34178mansetnetanyahu.jpg

ARKA KAPIDAN BASKI UYGULUYOR

İsrail'in resmi yayın kuruluşunun Arapça Birimi Siyasi İşler Editörü Şimon Aran, İsrail hükümetinin UCM'nin kararının meşruluğuna itiraz ettiğini, mahkemenin herhangi bir soruşturma yürütme yetkisi olmadığını ve önyargılı olduğunu düşündüğünü aktardı. Aran "İsrail şu an daha fazla ülkeyi UCM'nin kararına açıkça karşı çıkmaya ikna etmeye çalışıyor. Başbakan Netanyahu, Dışişleri Bakanı Aşkenazi ve diğer yetkililerin temaslar ve toplantıları aracılığı ile bu alandaki siyasi çabaları devam ediyor." dedi.

İŞBİRLİĞİNDEN KAÇACAK

"İsrail, Filistin yönetimini, UCM'nin kararını öne çekme çabalarını sürdürmesi halinde Filistin topraklarındaki bazı kalkınma projelerinden geri adım atabileceği konusunda uyardı." diyen Şimon Aran, "İsrail müfettişlerle iş birliği yapmayacak ve onların soruşturma için İsrail topraklarına girmelerine izin vermeyebilir." ifadeleriyle işbirliğine yanaşmayacağını belirtti.

MAHKEMEDE DOKUNULMAZLIK YOK

Tel Aviv Üniversitesi Ulusal Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü araştırmacılarından Benina Baruh, mahkemenin kararının Başsavcılığın Batı Şeria (Doğu Kudüs dahil) ve Gazze Şeridi'nin tüm bölgelerinde soruşturma başlatmasının önünü açtığına dikkati çekti. Baruh, "Mevcut devlet yöneticileri de dahil olmak üzere üst düzey görevlerde bulunanlar için mahkemede dokunulmazlık yoktur. Soruşturma siyasi liderlere de uzanabilir." değerlendirmesinde bulundu.