2027 yılı bütçesinin kodları

2027 yılı bütçesinde, enflasyonun yüzde 21’e düşürülmesi ve ekonomik büyümenin yüzde 4,2 seviyesinde gerçekleşmesi hedeflenirken, para ve maliye politikalarının eş güdüm içinde yürütülmesi beklenmektedir. Peki 2027 yılında bütçe gelirleri ve giderleri ne kadar olacak? Kamu harcamaları hangi alanlara yapılacak ve bütçe gelirlerinin kaynakları neler olacak?

BÜTÇE GELİR VE GİDERLERİ

Bütçenin genel büyüklüklerine baktığımızda, 27,3 trilyon TL seviyesinde öngörülen bütçe giderlerine karşılık, 23,4 trilyon TL bütçe geliri hedeflenmektedir. Öngörülen 3,87 trilyon TL’lik bütçe açığının GSYH oranının yüzde 3,5 seviyesinde olması sınırlandırılması, dezenflasyon süreciyle uyumlu bir kamu maliyesi duruşuna işaret ediyor. Bununla birlikte, bütçenin gider kompozisyonu dikkatle incelendiğinde cari transferlerin yüzde 37,5 ve personel giderlerinin yüzde 26,1 gibi yüksek paylara sahip olması, bütçenin zorunlu harcama kalemlerinin önemli bir paya sahip olduğunu göstermektedir. Diğer taraftan, 3,98 trilyon TL’ye ulaşan faiz giderlerinin bütçeden yüzde14,6 pay alması, kamunun harcama önceliklerini değiştirdiği açıktır. Gelir tarafında ise vergi gelirlerinin odağında yer alan KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerin vergi gelirleri içindeki yüksek ağırlığı, vergi adaleti açısından sorun teşkil etmektedir.

BÜTÇE ÖDENEKLERİNİN DAĞILIMI

2027 yılı bütçesinde eğitim bütçesinin (MEB ve YÖK dahil) 3,75 trilyon TL ve bütçe içindeki payının yüzde 13,7, olması ve sağlık bütçesinin (Sağlık Bakanlığı, YÖK ve SGK ) payı ise 4,53 trilyon TL düzeyine ulaşması beşeri sermayeye verilen önemin sürdüğünü göstermektedir Savunma ve iç güvenlik harcamalarına 3,45 Trilyon ayrılmış olması ekonomi ve güvenlik arasındaki güçlü bağın önemi açısından önemlidir. Kentsel dönüşüm ödeneklerinin yüzde176 artışla 276 milyar TL’ye ve sosyal konut finansmanı desteğinin 250 milyar TL’ye yükseltilmesi, sadece afet risklerine karşı önlem almakla kalmayıp konut arzını artırarak kira ve gayrimenkul fiyatlarındaki enflasyonist baskıyı arz yönlü politikalarla düşürmeyi öngörülmektedir. Tarım sektörüne ayrılan 1,3 trilyon TL’lik kaynak ise, gıda arz güvenliği ve gıda enflasyonuyla mücadele açısından kritik bir işlev görüyor.

SOSYAL DEVLET VE BÜTÇE

Diğer yandan, sosyal yardım ve destekler için toplam olarak 1,34 Trilyon ayrılmış olması ve bütçenin içindeki payın yüzde 4,9 olması sosyal politikanın artan önemi ve gelir dağılımın düzeltilmesi açısından ayrı öneme sahip olduğu açıktır. Dolayısıyla, 2027 bütçesi bir yandan dezenflasyon sürecine destek vermeyi amaçlarken, diğer yandan sosyal konut, kentsel dönüşüm ve altyapı yatırımlarıyla arz kapasitesini destekleme ve enerji sübvansiyonları ve sosyal konut hamleleriyle geniş kesimleri desteklemeyi amaçlamaktadır.