Enerjide neler değişti?
04:00, 13/10/2022, Perşembe • Yeni Şafak Haber Merkezi
Kovid-19 ile başlayan ve Rusya’nın Ukrayna’yı işgali ile devam eden enerji krizinin etkileri, birçok alanda yaşanmaya etmektedir.
YAŞANAN ENERJİ KRİZİ İLE NELER DEĞİŞTİ?
Rusya’nın Ukrayna’yı işgali ile artan enerji fiyatları başta enflasyon olmak üzere ekonomik ve sosyal göstergeler üzerinde olumsuz etkisi oldu.
Enflasyondaki artış trendi nedeniyle birçok
ülke merkez bankaları tarafından gerçekleşen faiz artışları ekonomilerde durgunluğu tetiklemeye devam ediyor.
Enerjide artan fiyat artışları ve yaklaşan
kış şartları nedeniyle, enerjinin ucuz kullanımı için kamu desteklerin tüm ülkelerde konuşulduğu bir dönemdeyiz.
Enerji krizi öncesi yenilenebilir enerjinin toplan enerji tüketimindeki payının arttırılması gündemde iken, şimdi ise tekrar
nükleer santrallerin kullanımı, kömür ve yeni doğalgaz kaynaklarının arayışından bahsediyoruz.
Yani fosil yakıtlardan kurtulmak ya da fosil kayıtları azaltmak zaman alacaktır.
Enerji krizi ile dünyanın en büyük rezervlerine sahip olan Rusya’nın kendisine ekonomik ve finansal yaptırım uygulayan Avrupa ülkelerine, enerjiyi karşı bir yaptırım olarak kullanması bu dönemin ayrı bir özelliği oldu.
Enerji krizi öncesi doğalgazı uluslararası piyasalara pazarlara ulaştırmak önemli iken, Rusya’nın Ukrayna’yı işgali ile beraber
doğalgaz kaynaklarına sahip olmak, doğalgazı uluslararası piyasalara ulaştırmadan daha önemli hale geldi.
Doğalgaz kaynaklarına sahip olmak büyük bir güç haline geldi. Artan doğalgaz fiyatlarıyla enerji kaynaklarına sahip olan ülkeler, ekonomik olarak da önemli miktarda kazanç elde ediyorlar.
Fosil yakıtlara alternatif olacak enerji kaynaklarının enerji arz güvenliğinde yeniden hızlı bir şekilde gündeme gelmesi,
kullanımı uzak olan yeşil hidrojen gibi kaynakların yakında kullanılabilecek durma gelme ihtimali doğdu.
Enerjide inovasyonun çok hızlı yaşandığı bir dönemi de yaşıyoruz. Bu değişim enerji kaynaklarının çeşitlemesini ve enerji arz güvenliğinde çok hızlı bir değişimi de zorlayacağı açıktır.
Enerji arz güvenliğinde bir ülkeye ve bir kaynağa hatta tek bir tedarik yöntemine bağlı olmanın ne kadar riskli olduğu ortaya çıktı.
Bu nedenle, tüm karar vericilerin enerjide dışa bağımlılığın azaltılmasına yönelik somut hedefler belirlemeleri, artık zorunlu bir politika oldu.Hem Rusya’ya doğalgazda boru hattıyla bağımlılığın azaltılması hem de boru hattına alternatif olarak öne çıkan
ve bu dönem enerji arz güvenliğinde can kurtarıcı bir rol oynayan LNG alt yapısı çok kritik hale geldi.
En önemlisi de enerji arz güvenliğinde öne çıkan ekonomik ve güvenilir rotaların kullanımı konusunda işbirlikleri için yeni bir dönemi başlatacağı beklenmektedir. Özellikle de Avrupa’da birçok ülkenin
enerji arz güvenliğinin sağlanması ve daha ucuz fiyatlardan doğalgaz tedariki için potansiyel kaynak olan TANAP-TAP ve Doğu Akdeniz’deki kaynakların birçok ülke
için hayati derecede önemli hale geldi.Türkiye’nin enerjide
merkez ülke olma arayışının kabul gördüğü ve birçok ülkenin enerji arz güvenliği için Türkiye’nin rolünün arttığı
ve Türkiye’den beklentilerin yüksek olduğunu da söylemekte fayda var.