Sembol türbeler

Çevresine Fatih'ten itibaren son döneme kadar Türk- İslam geleneğine uygun olarak yapılar eklendi ve eser külliye haline getirildi. Fatih, Ayasofya'ya mihrap, minber, minare, kütüphane ve medrese yaptırmıştı. Günümüzde sadece temelleri bulunan medrese, Ayasofya'nın müze haline getirilmesinden sonra ortadan kaldırıldı. Dört bir yanından yükselen minareler, avlusundaki imaret, sıbyan mektebi, muvakkithane ve şadırvan Ayasofya'ya çeşitli dönemlerde vurulan Osmanlı mühürleridir.

Müezzin mahfili, hünkâr mahfili, kütüphane ve kürsülerle donatılan Ayasofya, hiçbir Osmanlı camisinde bulunmayan eşsiz bir hat koleksiyonuyla da taçlandırıldı. En büyük padişah hattı, en yüksek kubbe yazısı ve en büyük levhalarla mâna iklimine taşındı. Bu yüzden günümüz Ayasofya'sı büyük oranda bir Osmanlı bakiyesi gibidir. Gölgesindeki padişah ve şehzade türbeleri de külliyenin bir parçasıdır. Sultan 2. Selim, 3. Murat, 3. Mehmet, 1. Mustafa ve Sultan İbrahim'in yattığı bu türbeler, Ayasofya Türbeleri olarak biliniyor. Ayasofya'daki bu Türk çağı örnekleri, 50 yılı aşkın bir süredir kapalıydı. 2006 sonlarında başlatılan restorasyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından nihayet 2009 yılında ziyarete açıldı.

http://image.piri.net/resim/imagecrop/2016/07/09/11/57/resized_32384-3641294e2.jpg

Ayasofya Türbeleri'nin ilki, Mimar Sinan'ın en güzel eserlerinden biri olan olan Sultan 2. Selim Türbesi'dir. Girişinde geniş saçaklı bir revağı olan türbe, çifte kubbesiyle Kanuni'nin türbesine benzer. Çinileriyle göz kamaştırır. 2. Selim'in ölümünden üç yıl sonra, 1577 yılında yapılmış. Dışarıdan mermer kaplı türbe, kasnaklı bir kubbeyle örtülmüş. İçeride ise kare plânlı yapının duvarlarına sekizgen bir plân uygulaması yapılmış. İki bölümlü kubbe de kemerlerin yardımıyla içeriden sekiz sütun üzerine oturtulmuş. Böylece Kanuni'nin türbesinde olduğu gibi, sandukaların çevresini dolaşan bir galeri elde edilmiş.

http://image.piri.net/resim/imagecrop/2016/07/09/11/57/resized_497f2-e50dac823.jpg

Sultan 2. Selim'in oğlu Sultan 3. Murad'ın türbesi, ölümünden dört yıl sonra, Mimar Sinan'ın kalfası Davud ağa tarafından, 2. Selim Türbesi ve Şehzadeler Türbesi arasına inşa edilmiş. 1599 yılıyla tarihlenen yapı da diğer türbeler gibi revaklı. Yine 2. Selim Türbesi'nde olduğu gibi bu türbenin de giriş kapısının her iki yanında çini panolar yer alıyor.

http://image.piri.net/resim/imagecrop/2016/07/09/11/58/resized_fd261-de7565743.jpg

Sultan 3. Murad'ın oğlu Sultan 3. Mehmed'in türbesi de Mimar Davud Ağa'nın kalfası Dalgıç Ahmet Ağa tarafından, Bab-ı Hümayun Caddesi yönünde inşa edilmiş. 1608 yılıyla tarihlenen revaklı türbenin içi 17. yüzyıl İznik çinileriyle süslenmiş. Revak altında giriş kapısının her iki yanında duvar resimleri bulunuyor. Türbe bu özelliğiyle klâsik devir dışı bir üslûp sergiliyor. Sultan 1. Mustafa ve Sultan İbrahim'in kabirleri de Ayasofya'nın vaftizhane kısmında yer alıyor.