Yazarlar Savaşın uzamasından kimler yarar sağlıyor?

Savaşın uzamasından kimler yarar sağlıyor?

Abdullah Muradoğlu
Abdullah Muradoğlu Gazete Yazarı
Abone Ol Google News

Amerikan Kongresi’nde “Demokratlar” ve “Cumhuriyetçiler” birçok başlıkta kıyasıya mücadele ediyorlar. Sosyal harcamalar söz konusu olduğunda iki partinin anlaşması çok zor oluyor, çoğun bu yasalar ya tırpanlanarak Kongre’den geçiyor veya akamete uğruyorlar.

ABD’de yılda yaklaşık 40 bin kişi ateşli silahlarla hayatını kaybediyor, yanı sıra -en son Buffalo kentinde yaşandığı gibi- kitle hedefli “Beyaz Irkçı” menşeli silahlı saldırılar gerçekleşiyor. Buna rağmen Demokratlar ve Cumhuriyetçiler bireysel silahlanmaya ciddi kontroller getirilmesi konusunda bir türlü anlaşamıyorlar. Uluslararası silah şirketlerinin çıkarlarının ilerletilmesiyle bağlantılı yasa tasarılarıysa, iki partinin ittifakıyla hızlıca onaylanabiliyor.

Ukrayna’ya 40 milyar dolarlık askerî yardım paketi Temsilciler Meclisi’nde iki partili destekle geçmişti. Tasarının Senato’daki onay süreciyse Cumhuriyetçi Senatör Rand Paul tarafından sadece birkaç gün geciktirilebildi. Perşembe günü yapılan oylamada 100 üyeli Senato’da 86 Senatör tasarıya “evet” dedi. 11 Cumhuriyetçi ise “ hayır” oyu kullandı. Tasarıya yönelik eleştirilerden birisiyse, içeriğinin ciddi bir tartışma yapılmadan oylamaya sunulmasıydı.

Biden Yönetimi Ukrayna için Kongre’den “33 milyar dolar” talep etmişti. ABD Kongresi’ndeki iki partinin ana akım liderleriyse miktarı yeterli görmeyerek 40 milyar dolara çıkarmaya muvaffak oldular. Sosyal harcamaları budamaktan imtina etmeyen siyasetçilerin “dışardaki savaşlar” için öngörülen miktarları artırmakta gösterdikleri gayret gözlerden kaçmıyordu.

Ukrayna’nın Rusya tarafından işgal edilmesiyle başlayan savaş Amerikan silah şirketlerini pek mutlu etti. “NATO” üyelerinin savunma harcamalarını artıracakları yönündeki taahhütleri büyük silah şirketlerinin borsa değerlerini yükseltti. ABD’nin Afganistan’dan çekilmesiyle bir hayli kederlenen silah şirketleri için Ukrayna Savaşı ‘yeni fırsatlar’, ‘yeni müşteriler’ demek. Dolayısıyla silah şirketlerinin de Ukrayna’dan beklentisi, savaşın olabildiğince uzaması. ABD Yönetimi’nin Ukrayna politikasıyla şirketlerin beklentilerindeki bu uyum dikkat çekiyor tabii.

Siyasî-Askerî İşlerden Sorumlu Dışişleri Bakan Yardımcısı Jessica Lewis, Ukrayna’ya yardım tasarısının onaylanmasından önce “Senato Dış İlişkiler Komitesi” üyelerine, “Burada diğer ülkelerin Rus teçhizatından vazgeçmelerine yardım etme konusunda çalışmamız için bir fırsat var” diyordu. Buna göre Ukrayna’ya yardım paketi hem müttefiklerin Amerikan menşeli askerî donanım almalarını sağlayacak, hem Rusya’nın küresel silah ticaretindeki payını azaltacak. Yetkililere göre sözkonusu paket şimdi NATO üyesi olan eski Doğu Bloku ülkelerinin envanterlerindeki Rus menşeli teçhizatın Amerikan teçhizatıyla değiştirilmesini kolaylaştıracak. Dikkat çekilen hususlardan bir diğeriyse, Rusya’nın zayıflatılmasıyla ortaya çıkacak küresel askerî yetenek boşluklarının “Çin” tarafından doldurulmaması gerektiğiydi.

Rusya, ABD’den sonra dünyanın en büyük silah ihracatçısı. Dolayısıyla Rusya’nın yerini Çin’in almasını engellemekte ABD’nin çıkarı var. Öte yandan Çin’in olası bir askerî müdahalesine karşı Tayvan’ın savunma kapasitesinin geliştirilmesi ABD’nin Hint-Pasifikler stratejisinin en önemli ayağı. Bazı analistler ise “Ukrayna Savaşı”nı, Tayvan için bir “test” olarak görüyorlar.

Bütün bahisleri Ukrayna Savaşı’nın mümkün olduğunca uzamasına yatıran ABD’nin 2023 Yılı Savunma Bütçesi’nde de artış bekleniyor. Biden Yönetimi 2023 yılı savunma bütçesi için 813 milyar dolar öngörmüştü. Bu miktarın 773 milyarı Savunma Bakanlığı’nın temel harcamaları için ayrılmıştı. “Amerikan Askeri-Endüstriyel Kompleksi”yle bağlantılı sözde uzmanlara göreyse 2023’te savunmaya ayrılması gereken miktar “846 milyar dolar” olmalı. Savunma bütçelerinin onay sürecinde iki parti her zaman tam bir işbirliği içindeler. Ancak Cumhuriyetçi şahinler’in ve Neoconlar’ın her zaman çok daha fazlasını istediklerini belirtmek gerekiyor.

Ukrayna için yapılması gereken ilk iş, savaşın durdurulması, daha fazla insanın hayatını kaybetmemesini sağlamak olmalıydı elbette. Savaşın uzaması için gösterilen gayret, savaşın durdurulması için gösterilseydi, sadece Ukrayna halkı değil, bütün dünya kazançlı çıkardı. Hâlihazırdaki durumu tasvir etmek gerekirse, koyun can derdinde, kasap et derdinde.

6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunundaki amaçlar ile sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerezler kullanılmaktadır. Detaylı bilgi için çerez politikamızı inceleyebilirsiniz.