Küresel düzende ne değişti?
04:00, 26/09/2019, Perşembe • Yeni Şafak Haber Merkezi
2. Dünya savaşı sonrasında kurulan dünya düzeninde aslında pek bir şey değişmemiş. Mevcut kurulu düzen halen tüm
kurum ve kuruluşlarıyla dünya ekonomisine, siyasetine, diplomasisine ve tüm alanlarına yön vermeye
devam ediyor.Her yıl olduğu gibi bu yıl da, New York’ta Birleşmiş Miletler Genel Kurulu vesilesiyle ülke liderlerinin başta da Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın mevcut düzene karşı dile getirdiği önemli eleştiriler oldu.
Sanırım bu hususları sürekli dile getirmek ve bazı soruları da sormak gerekiyor.
Şöyle ki;
BM Güvenlik Konseyi’nde dünya nüfusunun değişmesine rağmen halen dünyayı daimi üye sıfatıyla ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa’nın temsil ediyor olması ve nüfusu 2 milyara yaklaşan
Müslümanları temsil eden bir ülkenin BM Güvenlik Konseyi’nde
olmaması ne kadar adil?
Ekonomide ortaya çıkacak
kısa vadeli finansal sorunlara
çözüm üretmek için kurulan IMF’ye rağmen dünyada birçok ekonomi, krizlerden çıkamıyorsa
, IMF bunlara karşı hiçbir şey yapamıyorsa hatta IMF’nin bu krizlerde rolü tartışılıyorsa küresel finans piyasalarında ne değişmiş?Dünya ekonomisinde ekonomik güç dengesi değişmesine rağmen, IMF kurulduğundan beri ABD’nin ağırlığı bu kurumda devam ediyorsa, ABD’nin IMF’deki kotası gereği ABD olmadan IMF’de karar almak neredeyse imkansız hale gelmişse,
dünya ekonomisi değişmiş ama IMF değişmemişse küresel ekonomik düzende ne değişmiş acaba?ABD Doları'nın tek başına dünyanın rezerv parası olması sayesinde
ABD, dolar basarak senyoraj geliri kazanırken
, fakir ve gelişmekte olan ülkelerin ABD Doları kazanmak
için varını yoğunu harcayıp ihracat yapması gerekiyorsa küresel adalet bunun neresinde?Dünya Ticaret Örgütü kuralları ile bir düzen getirilen dünya ticaretinde, kurallar aleyhlerine gelişince bir tarafa atılıyorsa
ve tanınmıyorsa küresel ticaret ne kadar adil?Küresel finans piyasaları halen zengin ülkelerin elindeyken ve halen birçok zengin ama vatandaşı fakir ülkenin parası bu ülkelerin bankalarında tutulurken eğer birçok fakir ülke finansman ihtiyacını bu piyasalardan karşılamak zorunda kalıyorsa, bu durum
finans alanında halen hiçbir şeyin değişmediğinin göstergesi değil midir?
Ortadoğu petrolünü kontrol etmek ve bu bölgeyi başka ülkelere kaptırmamak için
ABD ve bazı Avrupa ülkeleri sürekli bölgede bulunuyorlarsa ve bölgedeki savaş hali tüm hızıyla devam ediyorsa gerçekten değişen ne?Doğu Akdeniz’de doğalgaz keşfedilince aynı ülkelerin savaş gemileriyle tam takım
bu bölgeyi sahiplenmeleri ne kadar anormalse buranın hak sahibi Türkiye’yi yabancı gibi görmeleri garipliklerin ötesi değil mi?
Ortadoğu’ya petrol için nasıl bakıyorlarsa şimdi de aynı bakışların Doğu Akdeniz’e yönelmesi,
1945 sonrası aktörlerde pek değişen bir şey olmadığının göstergesi değil mi?
Hangi ülkelerin nükleer silaha sahip
olacağı bir tercih oluyorsa ve yıllarca Filistin’i işgal eden İsrail kayırılıyorsa
bu bir tesadüf mü?Dünya’da yoksulluğu ortadan kaldırma, gelir adaletsizliğini azaltma ve herkesin insanca yaşayabileceği
bir dünya
kurma düşüncesi kendileri için vazgeçilmez bir hedef olurken, fakir ülkelere gelince bunun unutulması ve görmezlikten gelinmesi garip değil mi?
Halen
dünya
nüfusunun 2 milyarı günde 3,2 dolardan daha az bir gelirle aç ve yoksul yaşıyorsa,
bunun sebebi mevcut zenginliğin ve fırsatların adil bir şekilde dağıtılmaması değil mi?Bazı ülkelerde savaş sebebiyle bazı ülkelerde fakirlik ve kaos nedeniyle birçok ülke vatandaşı
zengin ülkelere gitmek için yollara düşüp mülteci oluyorsa, ülke sınırlarına dayandıklarında dikenli tel örgülerle karşılaşıyorsa ve bir kısmı mülteci bile olmadan yollarda ölüyorsa
mevcut düzen ne kadar değişmiş? Küresel düzen kadar adil?Ve daha cevaplanması gereken birçok ağır soru…
Peki sizce bu küresel düzen değişir mi?