Ateşten günler yaşıyoruz…Dua ettikçe kalbimiz serinliyor, kalbimiz serinledikçe aklımız başımıza geliyor. Aklımız başımıza gelirken kalbimize rikkat, gözümüze dikkat geliyor.Takdiri İlahi bu ateşin günlere başka bir zamanın Ateş Denizi üzerinden baktım.Ateş Denizi, Beşir Ayvazoğlu"nun kaleminden musiki ve üniversite reformu etrafında aydınların tutumunu, yakın siyası dönemin açmazlarını, baskısını anlatıyor.Roman bir gün kendisine erguvani renkte ağzı büzülmüş kadife torba bırakılan gazetecinin
Ateşten günler yaşıyoruz…
Dua ettikçe kalbimiz serinliyor, kalbimiz serinledikçe aklımız başımıza geliyor. Aklımız başımıza gelirken kalbimize rikkat, gözümüze dikkat geliyor.
Takdiri İlahi bu ateşin günlere başka bir zamanın Ateş Denizi üzerinden baktım.
Ateş Denizi, Beşir Ayvazoğlu"nun kaleminden musiki ve üniversite reformu etrafında aydınların tutumunu, yakın siyası dönemin açmazlarını, baskısını anlatıyor.
Roman bir gün kendisine erguvani renkte ağzı büzülmüş kadife torba bırakılan gazetecinin "Öndeyiş"i ile başlıyor. Gazeteci torbayı açtığında 1"den 35"e kadar numaralandırılmış karton kapak birer formalık defterlerle karşılaşıyor. İlk defterin tarihi 28 Teşrinisani 1934, son defter 5 Mart 1935 tarihini taşıyor.468 sayfalık roman üç ayın hikâyesi.
Defterlerin sahibi Galip Tahiroğlu 1933 tarihinde üniversite reformunda tasfiye edilen hocalardan. Ahmet Refik Bey"in asistanı.
Erguvani renkteki kadife torbadan çıkan defterler Osmanlıca. Gazeteci kendisine emanet edilen defterleri Latin harflerine çevirdiği gibi aynı zamanda defterlerdeki bilgilerin geçtiği kaynakları dipnotta gösteriyor. Bu haliyle roman aynı zamanda yakın dönemi anlamamızı sağlayıcı bir kaynak eser haline geliyor.
Defterler, Galip Tahiroğlu"nun üniversiteden ve nişanlısından ayrıldıktan sonra hayata tutunmak için Tamburi Cemil Bey"in hayat izlerinde dolaşışını anlatıyor.
Galip Tahiroğlu çapkın babasından uzakta, anne tarafının musikişinas ortamında büyüyor. Teyzesinin ve dayısının hayatında Tamburi Cemil"in çok önemli bir yeri var. Ayağı tökezlediğinde düşmemek için Tanburi Cemil Bey"in hayatına tutunuyor dolayısı ile. Bu romanın birinci katmanı.
Romanın ikinci katmanı, Tamburi Cemil Bey"in hayatını araştıran Galip Tahiroğlu"nun, Tanburi Cemil"in öğrencisi olmuş ve ona aşkla bağlanmış Leyla Hikmet"in hatıra defteri üzerinden iz sürmesi ile devam ediyor. Leyla Hikmet"in Galip Bey"in kendisini terk eden nişanlısı Devran"ın teyzesinin arkadaşı olduğunu öğreneceğiz ilerleyen sayfalarda.
Romanın üçüncü katmanı ise Galip Tahiroğlu"nun adını aldığı Şeyh Galip üzerine yazmakta olduğu romanın bölümlerinden oluşuyor.
Ateş Denizi pek çok şeyi öğreneceğimiz bir roman. Öğrendiklerimizi kitabın arkasına ilave edilmiş bilgilerle genişletebilmek imkânına sahip olmamız açısından aynı zamanda sosyal bilim öğrencileri için kaynak kitap hükmünde.
Esasında Ateş Denizi isimli romanı bendeniz 1924/ Bir Fotoğrafın Uzun Hikayesi"nden bu yana beklemekteydim. Nihayet kavuştum. Yavaş yavaş sindire sindire okudum.
Okurken; kitabın satırlarına, Tanburi Cemil Bey"in besteleri eşlik etti. Şederaban saz semaisi mi geçiyor hemen dinledim. Ya da Cemil Bey"in Şehnaz şarkısını mı gördüm satırlarda, ara verdim besteye bıraktım zamanı.
Sonra şunu fark ettim: Bütün bu bestelere hem kulağım hem gönlüm aşina. Sadece isimler ile besteleri eşleştiremiyormuşum…
Nereden bu aşinalık diye düşündüm. Hayatımın radyolu günlerini hatırladım. Bayram sabahlarının radyosu, iftar sofraların radyosu.
Tamburi Cemil Bey hep çalıyormuş eski plakta meğer.
Yahya Kemal"in mısrasıdır bileceksiniz:
"Tamburi Cemil Bey çalıyor eski plakta."
Netice olarak, neden kıvam tutturamıyoruz sorusuna verilmiş oylumlu bir cevap Ateş Denizi.
Bizim medeniyet mayamız musiki ve mimariden kabarıyor çünkü.
