Pandemi ne demek? Hangi hastalıklar pandemiktir?
20:22, 11/03/2020, ÇarşambaG: Güncelleme: 00:55, 12/03/2020, Perşembe
Yeni Şafak
Bir hastalık veya tıbbi durum, sadece yaygın olması ve çok sayıda insanın ölümüne yol açması nedeniyle pandemi olarak adlandırılmaz, aynı zamanda bulaşıcı da olması gerekir.
Koronavirüs salgını tüm dünya için gün geçtikçe daha da ciddi bir hale geliyor. Son olarak Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), bugüne kadar epidemik olarak adlandırdığı yeni tip koronavirüsün (Kovid-19), pandemi olarak nitelendirilebileceğini duyurdu. Peki ne demek pandemi? Hangi hastalıklar pandemi kategorisine giriyor?
Binlerce kişinin ölümüne sebep olan koronavirüsü her geçen gün daha da ciddi bir hal almaya başladı. Dünya Sağlık Örgütü yeni tip koronavirüsün (Kovid-19) birçok ülkeye yayıldığını bildirirken, bu virüsün
pandemi (salgın)
olarak nitelendirilebileceğini duyurdu.Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) açıklamalarından sonra pandemik influenza ve pandemi kavramları gündeme geldi. Peki, pandemi ne demek? Hangi hastalıklar pandemiktir? Pandemi ile ilgili ayrıntılara yakından bakalım.
Pandemi ne demek?
- Pandemi, dünyada birden fazla ülkede veya kıtada, çok geniş bir alanda yayılan ve etkisini gösteren salgın hastalıklara verilen genel isim. Pandemi durumuna virüslerde rastlıyoruz. Virüsün yayılması ve tutunması pandemik olarak yorumlanmaktadır.
Kimi zaman
influenza
virüslerinin genetik yapısında meydana gelen değişikliklere bağlı olarak yeni bir tipte influenza virüsü ortaya çıkmaktadır. Bu değişiklik hayvan influenza virüsünün genetik yapısında meydana gelebilmekte veya insan ve hayvan influenza virüslerinin her ikisinin genetik kombinasyonu ile ortaya çıkabilmektedir.
https://image.piri.net/resim/imagecrop/2020/03/11/08/22/resized_25259-a79e72941lhjt_cover.jpg
Dünya çapında hızla yayılma potansiyeli
Değişimlere bağlı olarak virüs insandan insana kolayca geçiş yeteneği kazanabilmektedir. Bu durum, virüsle daha önce hiç teması olmayan, virüsün yol açacağı enfeksiyonun gelişmesine yatkın olan kişilerin önemli bir kısmının hastalanmasına neden olmakta ve büyük çapta salgınlara yol açabilmektedir. Dünya çapında hızla yayılma potansiyeli olan böyle bir virüs,
influenza pandemisine
neden olabilir.- Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO)tanımlamasına göre bir pandemik ancak aşağıdaki üç koşulu sağladığında başlamış sayılır:
- - Nüfusun daha önce maruz kalmadığı bir hastalığın ortaya çıkışı
- - Hastalığa sebep olan etmenin insanlara bulaşması ve tehlikeli bir hastalığa yol açması
- - Hastalık etmeninin insanlar arasında kolayca ve devamlı olarak yayılması
Yaygın olması yeterli değil, bulaşıcı da olması lazım
Bir hastalık veya tıbbi durum sadece yaygın olması ve çok sayıda insanın ölümüne yol açması nedeniyle pandemi olarak adlandırılmaz, aynı zamanda bulaşıcı olması gereklidir. Örneğin, kanser, insanlarda çok sayıda ölüme sebep olan bir hastalık olmasına rağmen bulaşıcı olmadığı için pandemi olarak adlandırılmamaktadır.
Tarihteki pandemi vakaları
- Kara veba
- Kolera
- Grip
- Tifo
- Domuz gribi