AfD gizemli şiddetle büyüyor

Bu yazıyı yaz başında, Dünya Kupası öncesinde yazmak istemiştim. Haziran başında Almanya’da ortalık nispeten süt limandı. Önümüzde uzun bir yaz dönemi, eylülde Berlin ile iki eyalette meclis seçimleri vardı.

Almanya’da futbol müsabakaları her zaman ırkçılığın ve boş milliyetçiliğin fişeklenmesinde kullanıldı. Öngörü haritamızda eksik, göçmen kökenliler üzerine kurgulardı. Bir de şiddet eylemcileri sahneye çıkarsa, sezonu açtık demekti.

Yaz ile tatil eş zamanlı idrak edilse de siyasilere soluklanma fırsatı vermedi. En sık karşılaştığımız soru “Savaş buraya gelir mi?” oldu. Arkasından gelen soruyla kaygılar kronikleştiriyor: “AfD iktidara gelir mi?”

Buna bir de “Merz gidecek” öngörüsü eklenince, süreci tanımlamak zorunlu oluyor. “Yabancı varlığı” ile AfD, Almanya’da anayasal düzeni zorlayan, seçilmiş hükümetlerin görev yapmasını güçleştiren bir çatışmanın iki ucunda duruyor.

GİZEMLİ TESADÜFLER, ŞAİBELİ ÖLÜM

Nitekim seçimler öncesinde işaret fişeği Almanya’nın Stade şehrinden geldi. Stade’de altı kamu görevlisi, Türkiye kökenli Alman vatandaşı Fatih Gazioğlu tarafından 29 Haziran 2026 günü öldürüldü. Katilin kaçış aracını kullanan Silvia S.’nin emekli bir ajan olduğu iddia edildi. Kadın yakalandı, savcılık tarafından sorguladı, ertesi gün serbest bırakıldı. Bu gelişme, cinayetin bir tertip olduğu kuşkusunu güçlendirdi. Kadın ortadan kayboldu. Katil ise olaydan 22 gün sonra hücresinde ölü bulundu. Önceki gün kamera takip sistemi, gerek kalmadığı öngörüsüyle devre dışı bırakılmıştı. Gizemli tesadüfler ve şaibeli ölüm, şiddet olaylarını istismar ederek oy toplayan Alman sağ çevrelerinde bile kuşkulara neden oldu.

İKTİDAR EROZYONU

Son anketlere göre Almanya Alternatif Partisi AfD'nin oy oranı yüzde 29, Hristiyan Birlik Partileri CDU/CSU'nun oy oranı yüzde 21’de; aradaki fark 8 puana çıktı. Sosyal Demokrat SPD ise ülkemizdeki ana muhalefet ile aynı kaderi paylaşıyor. Yüzde 12’ye gerileyip Yeşiller’in bile gerisine düşmüş durumda. Başbakan Merz’in performansından memnun olmayanların oranı anketlerde yüzde 85’e dayanıyor.

Bu tablo soyut bir “AfD iktidara gelir mi?” sorusu değil, somut bir yönetim krizine dönüştü. Temmuz sonunda CDU/CSU Meclis Grup Başkanı Jens Spahn’ın ayrılmasıyla Merz kabinede geniş bir revizyona gitti. CDU Genel Sekreteri Carsten Linnemann Sağlık Bakanlığı’nı devraldı. Devlete duyulan güven tarihin en düşük seviyesine, yüzde 17’ye geriledi. Halkın yüzde 79’u devletin yetersiz kaldığına inanıyor.

EKONOMİK CEPHEDE DE RAHAT DEĞİL

Kamudaki artan tansiyon, özgürlükler ülkesi Almanya’da karakolluk oldu. Heilbronn’da Merz’e sosyal medyada “Kibirli züppe” diyen bir kişiye, bunun eleştiri değil hakaret sayılması üzerine 30 gün hapis karşılığı para cezası verildi.

Merz, üzerindeki baskılara rağmen aşırı sağa karşı “yangın duvarı” hattını koruyor, AfD ile iş birliğini reddedip partiyi “asli rakip” ilan ediyor.

Ekonomik cephede de rahat değil. Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim yakıt fiyatlarını 2022’deki Rusya gaz şokunu hatırlatır biçimde yukarı çekti. Buna karşın Merz, 9 Temmuz’da Bundestag’da yaptığı “Merkez sonuç veriyor” bildirisinde hükümetin icraatını özgüvenle savundu. Ne var ki bu söylem, anketlerdeki serbest düşüşü şimdilik durduramadı.

Almanya’nın başkenti Berlin’de 25 Temmuz’da Christopher Street Day (LGBT) yürüyüşünün yapıldığı alanın yakınlarında bir aracın kalabalığa dalması sonucu 1 kişi hayatını kaybetti, çok sayıda kişi de yaralandı.

EYLÜL SINAVI

Bu gerilimin miladi sınavı art arda üç eyalette geliyor. Zira, 6 Eylül’de Sachsen-Anhalt sandığa gidiyor. AfD, anketlerde yüzde 40 civarında açık ara önde, tek başına iktidarı hedefliyor.

Eylül’de iki seçim daha var. Hem Berlin hem Mecklenburg-Vorpommern sandığa gidecek. Mecklenburg-Vorpommern’de AfD, nisandan bu yana SPD’yi anketlerde geride bırakarak birinci sırada.

Başkentte tablo daha belirsiz: CDU, Linke, AfD, Yeşiller ve SPD birbirine altı puan mesafede. Başka bir tabirle sandık beşe bölünmüş durumda. Bu hafta yayınlanan bir ankette ise Berlin AfD’si ilk kez bir anketin zirvesine yerleşti.

Linke, yani Sol Parti, on binlerce seçmenin bulunduğu başkentte yarışa Türkiye kökenli aday Elif Eralp ile çıkıyor. Eralp, 45 yaşında bir hukukçu ve halen eyalet milletvekili. Kazanırsa Berlin’in hem ilk kadın hem de ilk göçmen kökenli eyalet başbakanı olacak. Ayrıca son ankette Sol Parti, 7,5 yıl sonra ilk kez Berlin genelinde birinci sırada.

Garip bir tesadüf, geleneksel hale gelen gizemli şiddet olayları AfD’ye ‘doping’ olarak yorumlanıyor.

BERLİN SALDIRISI

25 Temmuz 2026 akşamı, 21 yaşındaki Lübnan kökenli Abdul Ballout, Berlin’de Christopher Street Day (LGBT Onur Yürüyüşü) etkinliği sırasında bir minibüs ile kalabalığa daldı. Olayda bir kadın hayatını kaybetti, 29 kişi yaralandı. Saldırgan araçtan inip kaçtı. İçişleri Bakanlığı, zanlının DEAŞ’a katılma girişiminden hüküm giyip birkaç hafta önce hapishaneden salındığını duyurdu. VPN adı verilen ‘‘topluma kazandırma programı’’ kapsamında yakın takipteydi. Eli bıçaklı Ballout, ertesi gün polis tarafından vurularak öldürüldü. Bu hadise de kamuoyunda şüpheyle karşılandı. Yorumculara göre polis, silahsız bir saldırganı öldürerek konuşmasına engel olmuştu. İki katilin de ölüm biçimi “susturulma” olarak yorumlanıyordu.

Bu şüpheli ölümler, süren tartışmaların ortasına düştü. İngiliz basını dikkat çekici bir iddia ortaya attı.

The Telegraph, 30 Temmuz 2026’da bir yorum yayınladı. Buna göre “Almanya Rusya’ya karşı NATO savunma planlarını ‘vatan haini eyaletlerin ’engellemesini önlemek için plan yapıyordu. Alman yetkililer, eylül seçimlerinin yapılacağı iki doğu eyaletinde Rusya ile iltisaklı AfD’nin iktidara gelmesi halinde NATO kuvvetlerin lojistik hareketini sekteye uğratabileceğinden endişe ediyorlardı.”

İSPANYA KRİZİ

Almanya’nın sosyal huzuruna etki edecek olaylara bir yenisi eklendi. İspanya ile Fas arasında yaşanan Ceuta göçmen krizi, AfD Eş Başkanı Weidel’in “Avrupa’nın sınır güvenliği” çağrısında bulunmasıyla Almanya’da seçim malzemesi yapılacağını ortaya koydu. Weidel’in Le Pen gibi aşırı sağ isimlerle aynı çağrıda buluşması, AfD’yi Almanya içinde “marjinal” görülmekten “Avrupa akımının parçası” olmaya taşıdı. Kriz, Almanya seçimleriyle ilgili olmasa da AfD’nin göç anlatısını Avrupa Birliği çapında güçlendiren bir dış destek malzemesi işlevi gördü.

Ukrayna Dışişleri Bakan Vekili Andrii Sybiha ise Almanya’nın ikileminin kökü dışarıda boyutunu anlamlandırdı. Yaptığı açıklamada Rusya’nın Ceuta krizini Avrupa’da istikrarsızlaştırma amacıyla kullandığını rakamlarla ortaya koydu: Pravda ve Russian Today (RT) liderliğindeki Rus yanlısı ağ, yalnızca birkaç gün içinde 1500’den fazla yayın üretti; bunların yaklaşık 300’ü İspanyolca Pravda üzerinden, RT’nin her dil edisyonu ise en az 25’er haberle konuyu işledi. O da “Rusya’nın kendi ajandasına yarayacak her konuyu istismar ediyor” diyerek Moskova’nın yıllardır göç ve benzeri hassas konuları Avrupa’da korku ve destabilizasyon üretmek için kullandığını vurguladı.

ALMANYA HUZUR ARIYOR

Almanya’da çelişkili dinamik ve türbülansların etkisi giderek artıyor. Almanya’nın Rosatom ile iş birliği içinde Rus tasarımı reaktörler için nükleer yakıt üretimine izin vermesi, dış ilişkilerdeki açmazı ortaya koyuyor.

Almanya’yı hedef alan bu süreçler, hem iç hem de güvenlik politikalarında Berlin’in yakın gelecekte Ankara ile uzlaşı içinde gelişecek bir gündemi sunuyor.

Dış politikada temmuzda Ankara’da toplanan 36. NATO Zirvesi, Berlin-Ankara hattının artık güvenlik ekseninde şekillendiğini gösterdi. Erdoğan’ın Beştepe’de resmi törenle karşıladığı Trump’la baş başa görüşmesi, Almanya’da hafızalara kazındı; Berlin ise bu tabloda geri planda kaldı. Buna rağmen Almanya, ekim ve kasım aylarında Ankara-Berlin hattında ticaret ve ortak savunma mimarisi odaklı ikili zirvelere hazırlanıyor. Zira ülkedeki Türkler ve Türkiye, Almanya açısından önemli bir istikrar unsurunu temsil ediyor.

AfD’yi “Kremlin’in anlayışlı dostu” olarak tanımlayan Berlin’in Rusya ile diyalog arayan pratiği, bu çelişkili ülkede artık sabır taşının çatladığı bir kırılma noktasına ulaşıldığını gösteriyor.

Dünya

Almanya’nın Susurluk’u: Altı görevliyi öldürdü

Dünya

Alman vekilden AB'ye Türkiye çıkışı: İkiyüzlüsünüz Ankara size katlanmak zorunda değil

Dünya

Almanya Başbakanı Merz'den 'dünya düzeni' çıkışı: Büyük güçlerin oyun topu değiliz