
Gazetelerin "Kuveyt-Katar çıkarması" başlığıyla verdikleri gelişme malum: Başbakan Erdoğan''ın bu iki ülkeye seyahati. Birçok gazete bu seyahate ilişkin Başbakan''a sunulan "2010 İslam Dünyası Mümtaz Şahsiyet Ödülü"nü ve Başbakan''ın bu ödül töreninde yaptığı konuşmada bir kere daha İsrail''i hedef alarak sarf ettiği "Dünya kayıtsız kalıyor, öyleyse siz de sesinizi çıkarmayın diyorlar. Herkes sussa biz susmayacağız" şeklindeki sözlerini öne çıkardı.
Başbakan''ın Ortadoğu''ya yaptığı her ziyarette benzer konuşmalar yaptığını biliyoruz. Bir çerçevede Lübnan ziyaretinde yaptığı konuşmanın İsrail cephesinden sert tepkilere sebep olduğunu da hatırlıyoruz.
Ancak dün dikkat ettim, Hürriyet gazetesinin Kuveyt-Katar ziyaretine ilişkin baş sayfa manşetine yerleşmiş haberi diğer gazetelerin bu ziyarete ilişkin haberlerinden bayağı farklıydı. Başbakan''ın aldığı söz konusu ödül ve bu münasebetle sarf ettiği sözler bu gazetenin haberinde de yer alıyordu tabii ki. Ancak manşete yerleştirilen haberde öne çıkarılan husus bambaşkaydı. Manşet "İpek Şehri''ne talibiz" şeklinde tasarlanmıştı. Hemen ardından da Kuveyt ve Katar''da Türk müteahhitlik firmalarının talip oldukları milyarlarca dolarlık büyük projeler.
Gazete talip olunan bu projelerin listesini de veriyordu. Mesela Kuveyt''de "2011''de ihaleye çıkılacak 14 milyar dolarlık demiryolu ağı ve metro sistemi"; mesela, "6.3 milyar dolarlık 36 bin konutluk Khairan Projesi"; mesela "5 milyar dolarlık, 9 bin 500 konutluk Sabah Al Ahmad Future City Projesi". Katar''da da (maşallah) proje çoktu: "4 milyar dolarlık 9 yeni stadyum inşası"; "50 milyar dolarlık metro ve hafif raylı sistem projesi"; "10 milyar dolar tutarındaki Urjan Kalkınma Projesi" vs.
Gazete okurlarının işini kolaylaştırmak için projeler için harcanacak toplam rakamı da hesaplamıştı: "280 milyar dolarlık iş"
Yine Hürriyet''in haberinde dikkatimi çekti: Başbakan Erdoğan''ın gezisine 2 Airbus 330 dolusu işadamı eşlik ediyormuş. Bitmedi: Başbakan''a bu gezide Türkiye''den giden 358 işadamının yanında "bölgedeki yerleşik Türk girişimciler" de eşlik ediyormuş.
Siz ne düşünürsünüz bilemem, ama bana sorarsanız Başbakan''ın Kuveyt-Katar seyahatini Hürriyet''in seçtiği açıdan izlemek ve değerlendirmek çok daha yerinde bir seçimdir. Bu yerinde habercilik bize, Başbakan''ın "Mavi Marmara" öncesi ve sonrasında İsrail''i hedef alan sert açıklamaları ya da Dışişleri''nin bölgede bulunan ülkelere yönelik özel açılımı gibi önemli gelişmelerin tek başına anlaşılamayacağını, bu gelişmelerin lâyıkıyla anlaşılabilmesi için -son derece önemli olarak- bölgedeki ülkelerle giderek büyüyen ekonomik ilişkilerin değerlendirilmesi gerektiğine de işaret ediyor.
Şöyle bir tablo yani: İsrail''e yönelik sert açıklamalarıyla bölgedeki insanların gözünde büyük bir itibar kazanmış bir Başbakan ve bu yakınlaşmanın tabii bir sonucu olarak Türk müteahhitlik firmaları tarafından alınan milyarlarca dolarlık projeler… Bu ilişkinin -sırasında- bölge ülkelerinin yöneticilerinin arzularının hilafına gerçekleşebildiğini de düşünebiliriz. Çünkü biliyorsunuz; Başbakan''ın bu ülkelerdeki insanların gözündeki imajı ile bu ülkelerin yöneticilerinin bu imaja ilişkin değerlendirmeleri sırasında çok farklı olabiliyor.
Kuveyt-Katar seyahati bana geçen gün karşılaştığım bir üniversite öğretim elemanından dinlediğim değerlendirmeyi hatırlattı. Ziyaretime gelen bu kişi, bir Amerikan üniversitesinin Katar''daki uzantısında görevliydi. Kendisine şu soruyu yönelttim: "Başbakan -medyanın yazıp çizdiği gibi- Ortadoğu ülkelerinde çok mu seviliyor-sayılıyor?" Ziyaretçimin cevabı Hürriyet''in haberini doğrular nitelikteydi: "Evet çok! Bu sevgiyi yöneticiler ne kadar paylaşıyor bilemem ama insanlar, halk Erdoğan''ı çok seviyor. Bu büyük sevgiden dolayı olacak çarşı-pazar Türk iş adamı ve Türk malı dolu!"
Biliyorsunuz, liberal öğreti "ticaret"in toplumlar arası ilişkilerin iyileştirilmesi hususunda en iyi ilaç olduğunu vazeder. Ama doğrusu, Başbakan''ın İsrail''i hedef alan konuşmalarında olduğu gibi şifahi (verbal) diplomasisinin "ticaret"e bu kadar iyi geldiğini bilmiyorduk!
BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BİST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.