Oruç fidyesi nedir, nasıl ve ne zaman ödenir?
10:34, 21/02/2025, CumaG: Güncelleme: 10:34, 21/02/2025, Cuma
Yeni Şafak
Oruç Fidyesi Nedir? Kimler Verebilir?
Fidye, bir kişiyi bir gün doyuracak yiyecek miktarı veya bunun ücretidir. Ramazan-ı Şerif’in gelmesiyle birlikte, oruç ibadetini eda edemeyip fidye vermek isteyen vatandaşlar için “oruç fidyesi kimlere verilir?” sorusunun cevabını araştırdık. Diyanet’in resmi internet sayfasında yer alan bilgiler doğrultusunda, fidye verecek olan vatandaşlar için “oruç fidyesi kimlere verilir?” sorusunun cevabı.
Oruç ibadetinin eda edilememesi sebebiyle veya hac ibadetinin edası sırasında işlenen birtakım kusurların giderilmesi için ödenen maddi bedeli ifade eden fidye kelimesi,
Ramazan
ayı ile birlikte tekrar gündeme geldi. Kur’an-ı Kerim’de, “Oruç tutmaya güç yetiremeyenler, bir yoksul doyumu fidye öder.” (Bakara, 2/184) buyrulmaktadır.Buna göre ihtiyarlık ve şifa ümidi olmayan bir hastalık sebebiyle oruç tutamayan kimse, daha sonra bu oruçları kaza etme imkânı bulamazsa, her gününe karşılık bir fidye öder (Serahsî, el-Mebsût, III, 100; İbn Kudâme, el-Muğnî, IV, 395-397).
Oruç fidyesi kimlere verilir?
Oruç fidyesi, tıpkı
fıtır sadakasında
olduğu gibi onları verecek kişinin bakmakla yükümlü olmadığı yoksul müslümanlara verilir. Fıtır sadakası ve oruç fidyesini vermek durumunda olan kimsenin bunlardan doğrudan ya da dolaylı olarak yararlanmaması esastır. Zekât için de aynı kural geçerlidir.Bu sebeple bir kimse zekâtını, fıtır sadakasını ve fidyesini kendi usûl (üst soy) ve fürûuna (alt soy) veremez. Usûl, bir kimsenin anası, babası, dede ve nineleri; fürû ise, çocukları, torunları ve onların çocuklarıdır.
Yine, bir kimse hanımına zekât, fitre ve fidyesini veremeyeceği gibi, hanımı da kocasına bunları veremez.
Bunların dışındaki kardeş, teyze, dayı, amca, hala ve onların çocukları, gelin, damat, kayınpeder ve kayınvalide gibi akrabalar zengin değillerse kendilerine zekât, fitre ve fidye verilebilir (Zeylaî, Tebyîn, I, 301).
Oruç fidyesi nasıl ödenir?
Oruç fidyesinin tutarı fıtır sadakası kadardır. Bu fidyeler Ramazan’ın başlangıcında verilebileceği gibi, Ramazan’ın içinde veya sonunda da verilebilir. Fidyelerin tamamı bir fakire topluca verilebileceği gibi, ayrı ayrı fakirlere de verilebilir. Bu durumda olan kimseler, fidye vermeye güçleri yetmiyorsa Allah’tan bağışlanmalarını isterler.
Oruç tutmaya gücü yetmeyen yaşlılar ile iyileşme ümidi olmayan hastalar, ileride tutabilecek duruma gelirlerse, fidyelerini vermiş bile olsalar tutamadıkları oruçları Hanefîlere göre kaza ederler (Kâsânî, Bedâî’, II, 105; Merğînânî, el-Hidâye, II, 270). Önceden verdikleri fidyelerin hükmü kalmaz, bunlar nafile bağış/sadaka sayılır.
Din İşleri Yüksek Kurulu Başkanlığı sayfasında yer alan bilgiler doğrultusunda “oruç fidyesi kimlere verilir?” sorusuna açıklık getirmiş olduk.
Özgün
Fitre 2026 ne kadar oldu? Kimlere verilir, kimlere verilmez? Diyanet açıkladı
