Aman, tökezlemeyin!..

Sayın Cumhurbaşkanı’nın “TBMM tatile girmeden önce mutlaka çıkarılsın” dediği Terörsüz Türkiye diye anılan yasa önemli midir? Evet, önemlidir. Hatta “Türkiye Cumhuriyeti tarihinde, en önemli beş yasa hangileridir?” diye sorulsa ilk üçün içine girecek kadar önemlidir.

Maddi ve manevi açıdan ülkeye inanılmaz derecede hasar vermiş, binlerce insanı evinden yurdundan etmiş, 15 Ağustos 1984’ten bu yana, 8 bin 486’sı Türk Silahlı Kuvvetleri mensubu asker, polis ve güvenlik korucusu olmak üzere toplam 14 bin 902 resmi görevli ve sivil vatandaşımızın şehadetine neden olmuş, Sayın Cumhurbaşkanı’nın açıklamasına göre 2,3 trilyon doların üzerinde maddi hasar oluşturmuş bir felaketi sonlandırmayı hedefleyen yasa ilk 5’e girmezse hangisi girer?..

Keşke iletişim boyutunda da bu yasaya hak ettiği önem verilseydi… Örneğin, yasayı hazırlayan komisyonun adını oraya buraya bakmadan söyleyebilene rastlamadık. Adı; Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu idi. Pekiyi, şimdi bir de hazırlanan yasa tasarısına ad koymuşlar: Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi. Aklında tutabilen beri gelsin…

Bu ad meselesi önemli mi? Çok önemli. Eğer halk sizin koyduğunuz adı kullanmıyor, hatırlamıyor, bilmiyor ve olaya kısaca Terörsüz Türkiye Yasası deyip geçiyorsa, ikna sürecinin daha ilk aşamasında, yere düşmeseniz de tökezlemeniz kaçınılmaz hale gelebilir.

Siyasi iletişim süreci bir ‘ikna’ meselesidir. İknanın temelinde ‘vaat ve güven’ bulunur. Vaat ve güven ise ancak açıklık, şeffaflık (bu ikisi birbirinden farklıdır) ve katılımın sağlanması ile tesis edilebilir. Bunun için de veri - enformasyon (malumat) - bilgi sürecinin titizlikle yönetilmesi gerekir.

Hâl böyleyken, gelin durumu siz değerlendirin. Sizce, ülke için bu kadar önemli olan bir konuda iletişim ve ikna süreci nasıl yönetilmektedir?

İnsan kıymettir…

Mobilya Dernekleri Federasyonu (MOSFED) Başkanı Ahmet Güleç, 14 milyar dolarlık üretim hacmine ve 5 milyar dolarlık ihracata koşan Türkiye mobilya sektörüyle ilgili açıklamalarda bulunmuş. Son derece yerinde bir tespiti var: “Mobilya sektörünün yeni rekabet alanı üretim değil, nitelikli insan kaynağıdır.”

Ahmet Bey’in tespiti, Türk ekonomisinin topyekûn geleceği için de geçerli bir anahtar cümledir.

Peki ülkemiz çalışanlarında durum ne imiş? Araştırma şirketi Gallup’un “State of the Global Workplace 2026 Raporu”, Türkiye’de çalışanlarda, özellikle stres, çalışan bağlılığı, yaşam memnuniyeti ve iş piyasasına güven konularında dikkat çekici oranda bir zayıflama olduğunu ortaya koymuş. Örneğin, Türkiye’de çalışan bağlılığı %8 ile küresel ortalamanın (%20), Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgesi ortalamasının (%14) ve Avrupa ortalamasının (%12) çok altında kalmış.

Yapay zekâ (YZ), otonom sistemler, algoritma odaklı üretim söylemleri aldı başını gidiyor. Oysa işte tam da bu noktada, Ahmet Güleç bir gerçeğin altını çiziyor: “Bize fabrikadan, robotik kollardan, devasa tesislerden önce akıl, yetkinlik, estetik ve ustalık lazım!”

Güleç’in belirttiği gibi; markanın hikâyesini yazacak şey yine ‘insan’dır. İnsan aklı, zekâsı ve ruhu devreye girmedikçe en gelişmiş teknolojik sistem bile soğuk bir hurda yığınından ibaret kalmaya mahkûm olabilir.

Bilindiği üzere, Batıdan ithal pek çok kavram gibi “İnsan Kaynakları” da dilimize sokulmuş. Oysa, Human Resources’taki ‘resource’ sadece kaynak (source) değil… Öyle olsa ‘human source’ derlerdi. Resources’un hikmetini çözmekle işe başlamakta yarar var.

Öte yandan ‘kaynak’, insanı; su, kömür, doğalgaz, hammadde gibi tüketilecek, harcanacak, yerine yenisi konacak bir “rezerve” veya “girdiye” indirgeyen soğuk, mülkiyetçi ve mekanik bir kavram.

Eğer, insana “kaynak” değil de “kıymet” gözüyle bakılabilse marangozundan boya-cila ustasına, tasarımcısından mühendisine kadar herkes yaptığı işin saygınlığını iliklerine kadar hissedebilir. İnsan kıymetleri yaklaşımı stratejisi bir değişim mühendisliği projesidir.

1999 yılında tescillenen patenti ise, İnsan Kıymetleri® adı altında Bersay İletişim Danışmanlığı’na aittir.

Netice-i kelam; yapay zekânın baş döndürdüğü bu çağda sanayicinin “İnsan!” diye haykırması çok kıymetli. Bir de bu farkındalığın “kaynak” mantığından çıkarılıp “kıymet” anlayışına dönüştürülmesi, onun mutluluğu için çabalanması pek çok problemi kökünden çözer.

Ya birleş ya satın al…

Yönetim danışmanlığı şirketi Bain & Company tarafından yayımlanan ‘2026 Yıl Ortası Birleşme ve Satın Alma (M&A)’ raporuna göre, yılın ilk beş ayında küresel birleşme ve satın alma hacmi yüzde 41 artışla 2,4 trilyon dolara ulaşmış. Yıl sonunda da şirket evlilikleri ve satın alma rakamının 5,3 trilyon doları bulması bekleniyormuş.

10 milyar doların üzerindeki büyük alışverişlerin sayısı %52 oranında artmış. Yani büyük şirketler, daha da büyümek için harekete geçmiş.

Bizim de içinde bulunduğumuz Avrupa, Orta Doğu ve Afrika (EMEA) bölgesindeki işlem hacmi de satın almalar sayesinde %77 oranında artmış.

Bain & Company’ye göre bu büyümenin arkasında, farklı sektörlere ve bölgelere yayılan güçlü bir stratejik dönüşüm dalgası bulunuyor. Hızla değişen rekabet ortamında şirketler, büyüme, dayanıklılık ve rekabet güçlerini artırabilmek için birleşme ve satın almaları yeniden temel stratejik araçlardan biri olarak konumlandırıyorlarmış.

Raporda bir örnek verilmiş. Yapay zekâ teknolojilerinin ve dev veri merkezlerinin inanılmaz enerji ihtiyacı nedeniyle iki ABD’li şirket; NextEra Energy ve Dominion Energy tam 119 milyar dolarlık bir birleşmeye gidiyorlarmış.

Yapay zekâ odaklı ekonomiye geçişin hız kazanması, ekonomik büyümedeki yavaşlama, enflasyonist baskılar ve küresel ticarette artan jeopolitik belirsizlikler de şirketleri ölçek ekonomisi sağlayacak ve operasyonel verimliliklerini artıracak stratejik satın almalara yönlendiriyormuş.