Arkadaşım Ayşegül, iki yeğeni, görme engelli ablası ve eniştesi ile Avrupa turuna çıkacaklarını söylediğinde 'Vay çok iyi hikaye' dedim. Yalan yok, duyunca insan 'Bir şey görmeyince yurt dışına seyahatin ne anlamı var' diye düşünüyor. Görme engelli bir çift neden Avrupa seyahatine çıkmak ister? Bu seyahatte neler görür, hisseder, başlarına neler gelir? Merak ettim. Aslında söz konusu, tanıdığım en matrak insanlardan biri olan Ayşegül ve ailesi olunca bu maceranın eğlenceli geçeceğini hissediyordum. Onlar seyahate çıktılar, döndüklerinde Ayşegül'e haber için yol arkadaşlarını ikna etmesini rica ettim. Cevap olumlu oldu ancak enişte Selahattin Aydın Bey'in bir şartı vardı; ajitasyon yapılmaması. Aydın, 'Bu tarz yayınlardan özellikle kaçıyorum çünkü bunlar kendimi sadece bir kör olarak hissettiriyor. Kör olduğum doğru fakat kimliğimin tamamı bu değil' diyordu. Amacımın durumu anlamak ve anlatmak olduğunu söyledim, mutabık kaldık. Doğuştan görme engelli Selahattin Aydın, Beyazay Derneği kurucularından ve Üsküdar Ticaret Lisesi'nde rehber öğretmenlik yapıyor. Eşi Şengül Aydın da doğuştan görme engelli. O da Türkan Sabancı Görme Engelliler Okulu'nda sosyal bilgiler öğretmeni. Çiftin çocuklarından Ömer 8, Emre 12 yaşında. Yeri geldiğinde anne babalarının ellerini tutarak yardımcı oluyorlar. Ayşegül Yıldırım Kara ise Diyanet TV'de programcı. Okuyacaklarınız Avrupa dönüşü ayaklarının tozuyla yakaladığım görme engelli seyyahların sık sık kahkahalarla kesilen Avrupa turu hikayesi.
Avrupa'ya seyahat fikrinin yeni olmadığını anlatıyor Şengül Hanım, 'Eşim her zaman gider' diyor üstüne basa basa. 'Senede 3- 5 kere. Benim kaderim bavul hazırlamak ve boşaltmak. Ben bunu söylerken vicdan mı yaptı ne? Sizi de bir götüreyim de kurtulayım düşüncesi herhalde' (Kahkahalar) Ayşegül araya giriyor; 'Eşim her zaman gider demek, bizi bırakıp bırakıp gider anlamına geliyor.' Selahattin Bey evde her zaman 'Yurt dışına mutlaka çıkın, kabuğunuzun dışına çıkın' dermiş. Şengül Hanım 'Tül perde almamız gerek' dese, 'Tül perdeye ne gerek var, o parayla yurt dışına çık' ya da 'Koltuğa ne gerek var, hadi gel gezelim' şeklinde devam ediyormuş muhabbet. Şengül Hanım, 'Kendim için de istiyordum ama özellikle çocuklar farklı bir yer farklı bir kültür görsünler diye gitmek istiyordum. Bir de Selahattin Bey gidip geldikten sonra 'Almanya şöyle, Avusturya şöyle, bizim ülkemiz böyle' diye anlatır ben de sürekli Türkiye'yi savunurdum. Allah Allah nasıl bir yerler acaba buralar diye merak ettim. Oralara ayak basmanın nasıl bir his olduğunu görmek istedim' diyor.
Yola çıkmadan önce biraz endişeli olduğunu itiraf ediyor Ayşegül. Kiralık bir araba ile çoluk çocuk, kendi deyimiyle kör topal, Avrupa yollarına düşmek… Plana göre Şengül Hanım Ayşegül'ün kolunda, Selahattin Bey oğlu Emre'nin kolunda gezecek. Gidilecek rota internetten taranmış, tarihi turistik yerler belirlenmiş. Eşe dosta nereleri gezelim diye sorulmuş.
qDoğuştan görme engelli olan Selahattin Bey Tarsus'ta doğmuş. Daha önce çevrelerinde hiç kör olmadığı için, kör bir çocuklarının olması aileyi biraz endişelendirmiş. Selahattin Bey babasının eğitimi ile çok ilgilendiğini fakat kör bir çocuğun nasıl eğitim alacağını bilemediğini söylüyor. İlçe eğitim müdürüne kadar gitmesine rağmen sonuç alamamış. Bir gün babasının gazetede körler okulundan bahseden bir yazı görmesi üzerine haberi hazırlayan gazeteciye mektup yazdığını, gazetecinin de kendilerine en yakın körler okulunun Gaziantep'te olduğunu ve oraya kayıt yaptırabileceklerini cevabını verdiğini anlatıyor. Tabi bu mektubun gidiş geliş süreci bir yıl kaybetmesine neden olmuş. Selahattin Bey ailesinden ayrılışını şöyle anlatıyor: 'Gaziantep'te eğitime başladığımda 8-9 yaşlarındaydım. Ailemden ilk kez ayrılıyordum. Babam beni bırakıp gittiğinde ağlayacağım, fakat ağlarsam beni burada döverler, gece ağlayayım diye kendimi tutuyorum. Hocamız, 'Oğlum bak arkadaşların ailesi bırakıp gidince ağlıyor. Sen ağlama olur mu?' deyince 'Demek ki herkes ağlıyor' diye ağlamaya başladım.' İstanbul'a üniversite için gelen Selahattin Bey, en keyif aldığı şeylerden biri olarak tanımlıyor Boğaziçi Üniversitesi'ndeki öğrenciliğini. Daha sonra Beyazay Derneği'nin kurucularından olan Selahattin Bey, yine derneğin kurucularından Ayşegül'le tanışmış. Bu tanışıklık daha sonra eşi Şengül Hanım'la tanışmasına vesile olmuş.
Şengül Hanım da doğuştan görme engelli fakat İstanbul'da doğduğu için okul arama sıkıntısı yaşamamış. Fakat okul yetersiz olduğu için öğrenciler sıra ile alınıyormuş. Kayıttan 2-3 sene sonra sıra geldiği için ailesi 5 yaşındayken Şengül Hanım'ın kaydını yaptırmış. O sene okula ek bina yapılıp sıra olayı kaldırılınca apar topar kendini yatılı okulda bulmuş Şengül Hanım. O günleri şöyle anlatıyor: 'Ben Selahattin Bey gibi ağlayayım mı ağlamayayım mı diye düşünmeden, aksine tüm sesimle yaygarayı kopararak gittim okula. Sıra gelmediği için 12-13 yaşında okula giden çocukların arasında 5 yaşında bir çocuk. Bir hafta ağladıktan sonra alıştım. Üniversiteyi İstanbul Üniversitesi'nde okudum. Sonra Selahattin Bey'le evlendik'
İki çocukları var ailenin. Bakabilir miyiz diye bir endişe yaşayıp yaşamadıklarını soruyorum. Şengül Hanım zaten çok kalabalık ve bebeği bol bir ailede büyüdüğü için bebek bakımı açısından bir endişe duymadığını söylüyor. Ama başka bir endişeleri olmuş: 'Acaba görme engeli olur mu diye bir korkumuz oldu açıkçası' diyor. Çocuklarını büyütürken en büyük endişelerinden biri hastalanırlarsa nasıl ilaç içireceği olmuş Şengül Hanım'ın. Araştırınca enjektör şeklinde ölçekler bulmuş. Pütürlü mamaları da biberonun ağzını biraz genişleterek, biberonla vermiş. 'Bir şekilde bir çözüm buluyorsunuz' diyor.
Yurtdışına ilk kez çıkan Şengül Hanım ailesiyle unutulmaz bir tatil geçirmiş. Şengül Hanım, izlenimlerini 'Selahattin Bey'in anlattığı kadar varmış. Burada yaşarken kendimize eziyet ediyoruz gibi geldi' diye anlatıyor ve ekliyor: 'Avrupa görme engelliler için çok rahat. Çok geniş kaldırımlar, hiç araba park etmemiş. İnmesi çıkması rahat kaldırımlar. Ulaşım mükemmel. İtiş kakış yok. Bir de şu benim çok ilgimi çekti. Kavga eden çocuklar yok. Bizimkilerden başka itişen kavga eden çocuk duymadım. Neden o çocuklar bağırmaz, kavga etmez bilmiyorum. Anne baba da bağırmıyor. Çocuk bağırmadığı için mi anne baba sakin yoksa anne babalar sakin olduğu için mi çocuklar sakin bilmiyorum? Çocuklar da bu espriyi kaptı. Oğlum yapmayın deyince 'Napalım Türk'üz biz' diyorlar.'
Selahattin Bey, daha önce engellilerle ilgili fuarlar toplantılar vesilesiyle Avusturya, Almanya ve birkaç Avrupa ülkesine gitmiş. Gittiği her yerden birşeyler öğrenerek döndüğünü söylüyor.
Görmeden seyahat etmek nasıl bir şey, merak ettiğim bu. Selahattin Bey, kendisi için çok keyifli olduğunu anlatıyor; 'Benim açımdan ifade ettiği anlam görmek. Bu size tuhaf gelebilir ama insan gözüyle görmez sadece. Farklı ortamları izlemek bana değişik bakış açıları kazandırıyor. Çin seddini dolaştığım zaman bakış açımı geliştiriyor. Goethe'nin evini dolaştığımda onu tanımış oluyorum. Binalara dokunmakla anlaşılacak bir şey varsa dokunuyorum. Manzaralı yerlere gittiğim zaman ağaç dokusu, hayvan çeşitliliği ilgimi çekiyor' diyor.
Ailece çıktıkları seyahatte Avusturya, Macaristan, Almanya, Çek Cumhuriyeti, 4 ülke gezdiklerini söylüyor Selahattin Bey. Yolculuk sekiz gece, dokuz gün sürmüş. İlk durakları olan Viyana'da havaalanından kendilerini Selahattin Bey'in arkadaşı Tony karşılamış. 3 gününü onlara ayıran ve kendi arabasıyla dolaştıran Tony gönülleri kazanmış. Seyahate sadece gezmek için değil, dinlenmek için de gittiğini anlatan Selahattin Bey Avusturya'da Tony'nin bir taraftan da ortamı onlar için anlattığını söylüyor. Selahattin Bey, yurt dışında müzelerde görme engelli ziyaretçilerin bilgi almasını sağlayan sesli bir sistem olduğunu anlatıyor ve ekliyor 'Yani orada görme engelli bir adamın müze ziyareti vakayı adiyeden bir şey. Çok da şaşırtıcı değil. Bu sesli sistem müzede önünden geçilen şeyi betimliyor, hikayesini anlatıyor.'
İlk durakları olan Viyana, Şengül Hanım'ın ilk şokunu yaşamasına da neden olmuş. Ayşegül yaşadıklarını kahkahaları eşliğinde şöyle anlatıyor: 'Tony havaalanında bizi karşıladı. İlk iş olarak bizi hem Tuna'yı, hem Viyana'yı tepeden gören bir yere götürdü. Arabadan indik. Adım attık, Viyana'da duyduğumuz ilk konuşma 'Vııı buranın manzarası da ne gadan güzelmiş. Geldiğimize deydi gız. Bütün Viyana'yı ayağının altında görüyon' Bir de lehçe aynı bizim köyün lehçesi. Şengül, 'Gerçekten Viyana'ya mı geldik' diye sordu' Aynı durum zaman zaman seyahatin farklı zamanlarında da başlarına gelmiş. Her yerde Türk olduğu için Şengül Hanım zaman zaman neredeyiz esprisini yapmış. Ayşegül ise yaşadıklarını Kemal Sunal filmlerine benzetiyor: 'Hani Kemal Sunal filminde Almanya'ya götürüyoruz diye bir kamyon kasasına doldurup sonra da İstanbul yakınında bırakıyorlar ya. O film gibi, Şengül artık iyice espriye vurdu. 'Beni nereye götürüyorsunuz siz? Burası gerçekten orası mı?' diye soruyor. Gittiğimiz yerde 'Yok ya burada çok fazla yabancı dil konuşan insan var. Demek ki gerçekten gelmişiz' muhabbetleri yapıyor. Sanki ben onları kandırıp kaçırıyormuşum, aynı şehir içinde dolaştırıyormuşum.'
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.