ABD ve İsrail’in İran'a başlattığı savaşın ardından Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması, küresel çapta büyük bir sarsıntıya yol açtı. Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol ve gazın yaklaşık yüzde 90’ının varış noktası olan Asya ülkeleri, bu krizden en ağır darbeyi alan bölge konumunda.
Birçok ülkede hükümetler yakıt tasarrufu sağlamak amacıyla mesai saatlerini kısalttı, uzaktan çalışma düzenine geçti ve üniversiteleri erken tatil etti.
Üç aylık ithalata eş değer rezervi bulunan Çin bile akaryakıt fiyatlarındaki yüzde 20’lik artış karşısında düzenlemeye gitti.
Filipinler’de "Ulusal Acil Durum" ilan edildi
Filistin’den 7 bin kilometre uzakta olmasına rağmen krizden en çok etkilenen ülkelerden biri olan Filipinler’de "Ulusal Acil Durum" ilan edildi.
Ülkede özellikle ulaşım sektörü büyük darbe aldı.
Başkentte çalışan "jeepney" sürücülerinin günlük kazançları dörtte bir oranına gerilerken, birçok sürücü masrafları karşılayamadığı için iş bıraktı. Balıkçılar ve çiftçiler yüksek yakıt maliyetleri nedeniyle üretimlerini durdurmak zorunda kaldı. Hükümetin nakit yardım planı ise halk tarafından yetersiz bulundu.
Tayland’da enerji tasarrufu seferberliği
Tayland hükümeti, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ardından bir dizi tasarruf tedbirini hayata geçirdi. Kamu yayıncısı Thai PBS sunucuları, hava sıcaklığına rağmen ceketlerini yayında çıkararak enerji tasarrufuna dikkat çekti.
Tüm kamu kurumlarına evden çalışma talimatı verilirken, klimaların 26-27 derecenin altına düşürülmemesi istendi. Yetkililer, krizin sürmesi durumunda enerji arzının korunması için daha sert önlemlerin alınabileceğini belirtti.
Sri Lanka ve Myanmar’da yakıt karnesi dönemi
2022 yılındaki finansal krizden yeni çıkan Sri Lanka, bu kez parası olmasına rağmen yakıt bulamama sorunuyla karşı karşıya kaldı. Hükümet, çarşamba günlerini resmi tatil ilan etti ve akaryakıt tüketimi için kota (rasyon) sistemine geçti. İstasyonlardaki uzun kuyruklar nedeniyle halk işlerine gidemez hale geldi.
İç savaşın sürdüğü Myanmar’da ise özel araçlar için "tek-çift plaka" benzeri gün aşırı yakıt alım politikası uygulandı. Bu durum sadece iş hayatını değil, sosyal hayatı da felç ederken ülkede yeni bir karaborsanın oluşmasından endişe ediliyor.
Hindistan’da sanayi üretimi durdu
Dünyanın en kalabalık ülkesi Hindistan, Orta Doğu’daki krizden en derin etkilenen ülkeler arasında yer aldı. Batıdaki Gujarat eyaletinde gaz arzındaki sıkıntı nedeniyle seramik endüstrisi bir ay boyunca kepenk kapattı. Sektörde çalışan 400 bin kişi işsizlik ve açlık tehlikesiyle karşı karşıya kaldı.
Hindistan’ın kullandığı likit petrol gazının (LPG) yaklaşık yüzde 60’ı ithal ediliyor ve bu sevkiyatın yüzde 90’ı Hürmüz Boğazı’ndan geçiyor.
Mumbai gibi metropollerde gaz bulunamadığı için restoranların beşte biri kapandı, menülerden uzun süre pişmesi gereken yemekler çıkarıldı. Ülke genelinde mutfak tüpü alabilmek için uzun kuyruklar oluştu.
