ABD Savunma Bakanlığı yetkilileri, 2003 yılında cezaevine yaklaşık 680 şüpheliyi gönderirken, bu rakam zamanla 800’e ulaştı. Tutukevinin Amerika dışında, Küba’da bulunması da zanlıların ABD yasal sistemine başvurmasının önüne geçti. Özellikle boğulma hissi yaratma, cinsel tehditler, makattan besleme-sulama, uykusuz bırakma gibi sorgulama yöntemlerinin ABD Senatosu’nun raporlarıyla da tespit edilmesi, hem ABD’de hem de uluslararası kamuoyunda tutukevinin “ABD’nin utanç kaynağı ve yüz karası” olarak adlandırılmasına neden oldu.
10:48, 16/02/2016, SalıG: Güncelleme: 10:58, 16/02/2016, Salı
Utanç hapishaneleri
ABD ve İngiltere başta olmak üzere birçok Batı ülkesi işgal ettikleri topraklarda, suçladıkları kimseler için gizli-açık onlarca hapishane kurdu. Savaşlar bitmiş gibi görünse de utanç hapishaneleri hiç kapatılmıyor.
‘Terörle savaş’ın Guantanamo’su
-Utanç hapishaneleri arasında ABD’nin 11 Eylül terör saldırılarının ertesinde kurduğu Guantanamo’yu ilk önce saymak gerekiyor. Dönemin ABD Başkanı George W. Bush tarafından ilan edilen “terörle küresel savaş” kapsamında yakalanan terör zanlılarının getirildiği hapishaneye ilk tutuklular 11 Ocak 2002’de konuldu.
Pentagon verilerine göre, cezaevinde şu anda toplam 104 tutuklu bulunuyor. Buna rağmen Obama, geçtiğimiz kasım ayında, içinde Guantanamo’nun kapatılmasını engelleyen hükümlerin de yer aldığı 2016 yılı Ulusal Savunma Yetki Tasarısı’nı imzaladı.
Yüzen hapishaneler
-ABD’nin gizli hapishanelerinin yanı sıra CIA’nın USS Bataan ve USS Peleliu gibi uçak gemilerini yüzer hapishane olarak kullandığı dünya basının konuştuğu iddialardan biri. Yüzen hapishanelerin hangi ülkelerin karasularında oldukları bilinmiyor. İddialara göre işkence gemilerinin sayısının en az 17 olduğu söyleniyor.
Gelişmiş sorgu teknikleri
-İngiltere’nin, Hindistan’ın bin 600 kilometre güneyinde bulunan Diego Garcia adası, büyük bir hapishaneye dönüştürülmüş durumda. Ada, Guantanamo Hapishanesi’nin bir benzeri. ABD ve İngiltere’nin ‘gelişmiş sorgulama tekniklerini’ burada da kullandığı sanılıyor. Hapishaneye ait yasal bir kayıt olmadığı için sağlıklı bilgiye erişmek oldukça zor. Adada yüzlerce tutuklunun sorgulandığı hatta bazılarının tamamen kaybolduğu belirtiliyor.
Masumlarla ‘eğlendikleri’ cehennem
-Kuskusuz ABD’nin Irak işgalinin sembolü Ebu Gureyb Cezaevi’ydi. Ortaya çıkan fotoğraflarda Ebu Gureyb’te, ABD’li askerlerin işkence yaptıkları, hatta öldürdükleri tutuklularla ‘eğlendikleri’ görülüyordu. Tam rakamlara ulaşmak mümkün olmasa da binlerce mahkûmun aylarca çeşitli işkence yöntemlerine maruz bırakıldığı, yüzlercesinin bu nedenle öldüğü tahmin ediliyor.
Ebu Gureyb’te kaç kişinin tutulduğu, bunların kimlikleri ve tutuklanmalarının gerçek nedenleri asla doğru biçimde öğrenilemedi. 2014 yılında ise Irak yönetimi cezaevinin kapatıldığını duyurdu. Dünya bu cezaevinin adını hala insanlık dışı uygulamalar ve işkencelerle anıyor.
IŞİD’in temelli Bukka
-Bukka Kampı ABD’nin Irak’taki gizli hapishanelerinden biri. Irak’ta kurulan esir kampı ismini kadın bir askerin esirleri nasıl vurup, öldürdüklerini kamuoyuna açıklamasıyla duyurmuştu. Yıllar sonra DEAS lideri Bağdadi’nin örgütü bu kampta kurduğu ortaya çıktı. İngiliz gazetelerine açıklama yapan ‘Ebu Ahmed’ mahlaslı bir ISID komutanı, örgütün temelinin Bukka Cezaevi’nde atıldığını ve o günlerde tanıştığı Bağdadi’nin ‘karanlık’ bir figür olduğunu söylemişti.
Suçlama yok işkence var-ABD’nin Afganistan’da kurduğu Bagram Hava Üssü yıllarca bir cezaevi gibi kullanıldı. Yüzlerce kişinin, haklarında bir suçlama olmadan burada işkenceden geçirildiği sanılıyor. Bagram’daki ABD yönetimi, buradaki mahkûmların kimliklerini açıklamayı reddediyordu. Geçtiğimiz yıl cezaevi tamamen Afgan yetkililere devredildi.
Çok önemli tutuklular Polonya’ya
-CIA, sadece ABD’nin işgal ettiği topraklarda değil, Romanya, Polonya ve Litvanya gibi Doğu Avrupa ülkelerinde de gizli hapishaneler açtı. Basına sızan raporlarda, Polonya’ya getirilenlerin “çok önemli tutuklular” olarak kaydedildiği not edilmekte. Polonya uzun süre bu durumu reddedip ABD’ye sadece askeri üs sağladığını söylüyor.
Çeçenistan’da ölene kadar dövüyorlar
-Rusya’nın iç işlerinden elini çekmediği Çeçenistan’da sayısız gizli hapishanesi olduğu tahmin ediliyor. Rus gazeteci Anna Politkovskaya’ya göre Çeçenistan’da her gün bir sivil veya yandaşı gizlice ölene kadar dövülüyor, gizli hapishanelerde insanlara işkence yapılıyor. Hatta bazı merkezlerin silah deneme laboratuvarı olarak kullanıldığı iddia ediliyor.
Kartal görünümlü akbaba
-ABD’nin askeri üs olarak kullandığı Bosna’nın Tuzla bölgesindeki Kartal Üssü aynı zamanda bir gizli cezaevi olarak da kullanıldı. 2001’den bu yana aralarında Nihat Karsiç ve Almin Hardaus gibi isimlerin de bulunduğu en az 8 esirin tutulduğu sanılıyor. Tutukluların akıbeti hakkında hâlâ sağlıklı bir bilgi yok.
Gerçek Hayat Dergisi'nin yeni sayısındaki tüm dosya, röportaj, haber ve analizleri incelemek için gercekhayat.com.tr adresini ziyaret edebilirsiniz...
